Η στυτική δυσλειτουργία δεν αποτελεί μόνο ζήτημα σεξουαλικής υγείας. Σύμφωνα με αυξανόμενα ερευνητικά δεδομένα, μπορεί να λειτουργήσει ως πρώιμη ένδειξη για σοβαρά προβλήματα υγείας, όπως καρδιαγγειακή νόσο, εγκεφαλικό, διαβήτη και άνοια. Οι ειδικοί ζητούν από γιατρούς και ασθενείς να σταματήσουν να αντιμετωπίζουν το θέμα με αμηχανία ή σιωπή.
Η στυτική δυσλειτουργία μπορεί να περιγραφεί ως μια σιωπηλή επιδημία. Μελέτες δείχνουν ότι επηρεάζει περισσότερο από τους μισούς άνδρες άνω των 40 ετών, ωστόσο πολλοί αποφεύγουν να μιλήσουν γι’ αυτήν, ακόμη και στους ανθρώπους που βρίσκονται πιο κοντά τους.
Όταν το θέμα εμφανίζεται στην καθημερινή συζήτηση, συχνά αντιμετωπίζεται με χιούμορ ή αμηχανία, αντί να αναγνωρίζεται ως πιθανό προειδοποιητικό σημάδι για την υγεία. Όμως, σύμφωνα με τους ειδικούς, η στυτική δυσλειτουργία μπορεί να λειτουργήσει ως «βαρόμετρο» της συνολικής κατάστασης του οργανισμού.
Ο σεξολόγος Emmanuele Jannini, από το University of Rome Tor Vergata, τη χαρακτηρίζει «καναρίνι στο ορυχείο». Με άλλα λόγια, μπορεί να προειδοποιεί νωρίς για προβλήματα που δεν έχουν ακόμη εκδηλωθεί πλήρως.
Γιατί η στύση συνδέεται με την κυκλοφορία του αίματος
Η στύση είναι, σε μεγάλο βαθμό, υπόθεση αιμάτωσης. Κατά μήκος του πέους υπάρχουν δύο σπογγώδεις δομές, τα σηραγγώδη σώματα. Όταν ένας άνδρας διεγείρεται, ο εγκέφαλος στέλνει σήματα που χαλαρώνουν τους μυς γύρω από τις αρτηρίες του πέους, επιτρέποντας την αυξημένη ροή αίματος.
Καθώς τα σηραγγώδη σώματα γεμίζουν, συμπιέζουν τις φλέβες που απομακρύνουν το αίμα, παγιδεύοντάς το στο εσωτερικό. Έτσι, το όργανο σκληραίνει. Όταν κάτι εμποδίζει αυτή τη διαδικασία, η επίτευξη ή η διατήρηση της στύσης δυσκολεύει.
Το πρόβλημα μπορεί να έχει ψυχολογική βάση. Το στρες αυξάνει την αδρεναλίνη και την κορτιζόλη, προκαλώντας σύσπαση των αιμοφόρων αγγείων. Παράλληλα, μπορεί να επηρεάσει την παραγωγή τεστοστερόνης, να μειώσει τη libido και να δυσκολέψει τη συγκέντρωση στη σεξουαλική επαφή.
Ωστόσο, σε πολλές περιπτώσεις η στυτική δυσλειτουργία δεν περιορίζεται στο στρες. Μπορεί να αποκαλύπτει βαθύτερα αγγειακά, μεταβολικά ή νευρολογικά προβλήματα.
Η σύνδεση με την καρδιά και το εγκεφαλικό
Η αθηροσκλήρωση, δηλαδή η σκλήρυνση και στένωση των αγγείων, αποτελεί βασικό μηχανισμό που συνδέει τη στυτική δυσλειτουργία με την καρδιαγγειακή νόσο. Οι αρτηρίες του πέους είναι από τις μικρότερες του σώματος και συχνά επηρεάζονται νωρίτερα από μεγαλύτερα αγγεία.
Αυτό σημαίνει ότι η δυσκολία στη στύση μπορεί να εμφανιστεί πριν από ένα πιο εμφανές καρδιαγγειακό επεισόδιο. Ανάλυση δεδομένων από 154.794 άτομα έδειξε ότι οι άνδρες με στυτική δυσλειτουργία είχαν 59% μεγαλύτερη πιθανότητα να εμφανίσουν στεφανιαία νόσο και 34% μεγαλύτερη πιθανότητα να υποστούν εγκεφαλικό.
Ο Michael Carroll, ειδικός στην αναπαραγωγική επιστήμη στο Manchester Metropolitan University, συνοψίζει το ζήτημα με απλό τρόπο: μια καλή στύση αποτελεί ένδειξη καλής αγγειακής υγείας.
Πιθανή προειδοποίηση και για γνωστική έκπτωση
Η σχέση δεν περιορίζεται στην καρδιά. Υπάρχουν ενδείξεις ότι η κακή αγγειακή υγεία που εκφράζεται μέσω της στυτικής δυσλειτουργίας μπορεί να συνδέεται και με γνωστική έκπτωση.
Τα εγκεφαλικά κύτταρα εξαρτώνται από επαρκή αιμάτωση για να λάβουν ενέργεια και να απομακρύνουν τοξικά προϊόντα. Μελέτη στην Ταϊβάν έδειξε ότι άνδρες που είχαν διαγνωστεί με στυτική δυσλειτουργία είχαν 68% μεγαλύτερη πιθανότητα να αναπτύξουν άνοια σε περίοδο παρακολούθησης επτά ετών.
Τα δεδομένα παραμένουν υπό διερεύνηση, ωστόσο ενισχύουν την άποψη ότι η σεξουαλική λειτουργία μπορεί να αντανακλά τη συνολική αγγειακή και νευρολογική υγεία.
Ισχυρός δεσμός με τον διαβήτη
Η παρακολούθηση της στυτικής δυσλειτουργίας έχει ιδιαίτερη σημασία για άνδρες που διατρέχουν κίνδυνο διαβήτη ή έχουν ήδη διαγνωστεί. Ο διαβήτης μπορεί να βλάψει τόσο τα αγγεία όσο και τα νεύρα, δηλαδή δύο συστήματα κρίσιμα για τη φυσιολογική σεξουαλική λειτουργία.
Όταν το σάκχαρο δεν ρυθμίζεται καλά, η περίσσεια γλυκόζης μπορεί να προσκολλάται σε πρωτεΐνες των αγγειακών τοιχωμάτων, μειώνοντας την ελαστικότητα των αγγείων. Η διαδικασία αυτή, γνωστή ως γλυκοζυλίωση, περιορίζει την αποτελεσματική ροή του αίματος. Τα μικρά αγγεία του πέους συχνά επηρεάζονται πρώτα.
Ο Bogdan Vlacho, ερευνητής στο Sant Pau Research Institute στη Βαρκελώνη, τονίζει ότι η σχέση διαβήτη και στυτικής δυσλειτουργίας είναι πολύ ισχυρή. Οι άνδρες με διαβήτη τύπου 2 έχουν περίπου τριπλάσια πιθανότητα να εμφανίσουν στυτική δυσλειτουργία σε σύγκριση με άνδρες χωρίς διαβήτη.
Σε πρόσφατη ανασκόπηση, ο Vlacho διαπίστωσε επίσης ότι τα άτομα με διαβήτη και στυτική δυσλειτουργία έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να αναπτύξουν περιφερική νευροπάθεια, αμφιβληστροειδοπάθεια, διαταραχές στην επούλωση τραυμάτων και άλλες επιπλοκές.
Γιατί οι γιατροί πρέπει να ρωτούν πιο συχνά
Παρά τη σαφή σύνδεση με σοβαρές παθήσεις, ο έλεγχος για στυτική δυσλειτουργία δεν αποτελεί τυπική πρακτική σε ασθενείς με διαβήτη ή καρδιαγγειακό κίνδυνο. Ο Santiago Martinez, ενδοκρινολόγος στο University of Barcelona, επισημαίνει ότι οι επαγγελματίες υγείας συχνά δεν ανοίγουν τη συζήτηση με τους ασθενείς.
Το εμπόδιο δεν βρίσκεται μόνο στους γιατρούς. Έρευνα του The Urology Foundation στο Ηνωμένο Βασίλειο έδειξε ότι περισσότεροι από τους μισούς άνδρες με στυτική δυσλειτουργία δεν ζητούν ιατρική βοήθεια λόγω ντροπής ή άγχους.
Αυτή η σιωπή στερεί από τους άνδρες την ευκαιρία για έγκαιρη διάγνωση. Μια συζήτηση για τη στυτική δυσλειτουργία μπορεί να οδηγήσει σε έλεγχο για υπέρταση, αθηροσκλήρωση, παχυσαρκία, διαβήτη ή άλλους παράγοντες κινδύνου.
Υπάρχουν θεραπείες, αλλά χρειάζεται συνολική αξιολόγηση
Η στυτική δυσλειτουργία δεν αποτελεί ανίατη κατάσταση. Φάρμακα όπως η σιλδεναφίλη, γνωστή ευρύτερα ως Viagra, διαστέλλουν τα αγγεία του πέους και μπορούν να βελτιώσουν τη στύση. Είναι χαρακτηριστικό ότι το Viagra αναπτύχθηκε αρχικά ως καρδιαγγειακή θεραπεία για ασθενείς με υπέρταση, πριν οι ερευνητές παρατηρήσουν τη γνωστή πλέον επίδρασή του στη σεξουαλική λειτουργία.
Ορισμένες μελέτες έχουν συσχετίσει τη χρήση τέτοιων φαρμάκων με καλύτερα καρδιαγγειακά αποτελέσματα ή ακόμη και με χαμηλότερο κίνδυνο άνοιας. Ωστόσο, οι ειδικοί τονίζουν ότι τα ευρήματα αυτά χρειάζονται περαιτέρω τεκμηρίωση μέσα από κλινικές δοκιμές.
Σε κάθε περίπτωση, η αναζήτηση ιατρικής βοήθειας μπορεί να ανοίξει μια πολύτιμη συζήτηση για τη συνολική υγεία. Η ρύθμιση της πίεσης, η απώλεια βάρους, η άσκηση, η καλύτερη διατροφή, η διακοπή καπνίσματος και η διαχείριση του σακχάρου μπορούν να βελτιώσουν όχι μόνο τη σεξουαλική λειτουργία αλλά και τον συνολικό καρδιαγγειακό κίνδυνο.
Όταν οι αιτίες είναι σύνθετες
Η στυτική δυσλειτουργία δεν έχει πάντα μία μόνο αιτία. Μπορεί να συνδέεται με καρδιαγγειακή νόσο ή διαβήτη, αλλά και με ψυχολογικούς παράγοντες, κατάχρηση αλκοόλ, κάπνισμα, χρήση πορνογραφίας με τρόπο που επηρεάζει τη σεξουαλική επιθυμία ή άλλα ζητήματα ψυχικής υγείας.
Ο Carroll σημειώνει ότι όταν υπάρχει διαβήτης ή καρδιαγγειακή νόσος, η σύνδεση συχνά εντοπίζεται και αντιμετωπίζεται πιο εύκολα. Αντίθετα, όταν εμπλέκονται συμπεριφορικοί και ψυχολογικοί παράγοντες, η διερεύνηση απαιτεί περισσότερο χρόνο, εμπιστοσύνη και ειλικρινή επικοινωνία.
Ακριβώς γι’ αυτό, η αντιμετώπιση της στυτικής δυσλειτουργίας πρέπει να ξεκινά χωρίς στιγματισμό. Δεν πρόκειται για θέμα ανδρικού εγωισμού, αλλά για πιθανό ιατρικό σύμπτωμα με σημαντική προγνωστική αξία.
Το εξελικτικό ερώτημα του χαμένου οστού
Πέρα από την άμεση ιατρική σημασία, οι ερευνητές εξετάζουν και την εξελικτική διάσταση. Οι άνθρωποι είναι σχετικά ασυνήθιστο είδος, καθώς βασίζονται κυρίως στη ροή του αίματος για τη στύση. Πολλά άλλα πρωτεύοντα, όπως οι χιμπατζήδες, διαθέτουν ένα οστό στο πέος, γνωστό ως baculum, το οποίο στηρίζει τη στύση.
Ο Jannini εκτιμά ότι η απώλεια αυτού του οστού στους ανθρώπους μπορεί να είχε εξελικτικό νόημα. Η στύση, ακριβώς επειδή εξαρτάται από την αγγειακή και ορμονική υγεία, θα μπορούσε να λειτουργεί ως βιοδείκτης συνολικής φυσικής κατάστασης.
Με άλλα λόγια, αυτό που σήμερα οι άνδρες συχνά κρύβουν από ντροπή μπορεί να είναι ένα από τα πιο άμεσα και ειλικρινή σήματα του σώματος. Η στυτική δυσλειτουργία δεν πρέπει να αγνοείται. Πρέπει να συζητείται, να αξιολογείται και, όταν χρειάζεται, να οδηγεί σε έλεγχο για σοβαρότερες παθήσεις.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα
Διαβάστε επίσης
Όταν η στυτική δυσλειτουργία συνδυάζεται με πρόωρη εκσπερμάτιση
Στυτική δυσλειτουργία: Πώς λειτουργούν Cialis και Viagra
