Η νεφρική δυσλειτουργία δεν δίνει προειδοποιητικά σημάδια. Η ηγεσία του Υπουργείου Υγείας απαντά με ένα πρόγραμμα πρόληψης που επιχειρεί να προλάβει την ανεπάρκεια πριν οδηγήσει στην αιμοκάθαρση.
- Γράφει ο Κοσμάς Ζακυνθινός
Σε πλήρη εξέλιξη βρίσκεται το νέο εθνικό πρόγραμμα πρόληψης της νεφρικής δυσλειτουργίας, το οποίο εντάσσεται στον πυρήνα της φιλοσοφίας «Προλαμβάνω» και σηματοδοτεί μια ουσιαστική μετατόπιση της πολιτικής υγείας από την καθυστερημένη θεραπεία στην έγκαιρη διάγνωση.
Όπως εξήγησε η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας Ειρήνη Αγαπηδάκη, το πρόγραμμα σχεδιάστηκε με βάση πραγματικά επιδημιολογικά δεδομένα που προέκυψαν από τη μεγάλη δεξαμενή πολιτών οι οποίοι συμμετείχαν στα προγράμματα καρδιαγγειακού ελέγχου. Από την ανάλυση αυτών των στοιχείων αναδείχθηκαν σαφείς ομάδες υψηλού κινδύνου, με κυρίαρχες εκείνες των ατόμων με παχυσαρκία, διαβήτη και αρτηριακή υπέρταση.
Οι ομάδες υψηλού κινδύνου και η ανάγκη στοχευμένης παρέμβασης
Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Υγείας, τα άτομα με διαβήτη και υπέρταση εμφανίζουν αυξημένη πιθανότητα να αναπτύξουν νεφρική δυσλειτουργία είτε άμεσα είτε σε βάθος χρόνου. Το κρίσιμο πρόβλημα, όπως επισημαίνεται, είναι ότι η νεφρική βλάβη εξελίσσεται σιωπηλά και γίνεται αντιληπτή όταν η νόσος έχει ήδη προχωρήσει.
Για τον λόγο αυτό, το πρόγραμμα πρόληψης βασίζεται σε δύο βασικούς εργαστηριακούς δείκτες, οι οποίοι χρησιμοποιούνται συνδυαστικά ώστε να προσφέρουν ολοκληρωμένη εικόνα της νεφρικής υγείας.
Οι δύο δείκτες που «βλέπουν» τη βλάβη πριν γίνει ανεπάρκεια
Ο πρώτος δείκτης αφορά τη νεφρική λειτουργία φιλτραρίσματος και υπολογίζεται μέσω της κρεατινίνης ορού. Με απλά λόγια, δείχνει πόσο αποτελεσματικά λειτουργεί το «φίλτρο» των νεφρών.
Ο δεύτερος δείκτης αφορά την ανίχνευση πρώιμης νεφρικής βλάβης και μπορεί να εμφανιστεί ακόμη και όταν ο δείκτης φιλτραρίσματος παραμένει φυσιολογικός. Η ταυτόχρονη αξιολόγηση των δύο δεικτών επιτρέπει στους γιατρούς να εντοπίζουν είτε εγκατεστημένη βλάβη είτε πρώιμες ενδείξεις που, αν μείνουν χωρίς παρέμβαση, ενδέχεται να εξελιχθούν σε χρόνια νεφρική νόσο.
Όπως υπογραμμίζει η κ. Αγαπηδάκη, «οι επιστήμονες έχουν ενώσει αυτούς τους δύο δείκτες ώστε να έχουμε μια πλήρη και αξιόπιστη αποτύπωση της νεφρικής υγείας, πριν η βλάβη γίνει μη αναστρέψιμη».
Σύνδεση με τα προγράμματα παχυσαρκίας και οικογενειακής υποστήριξης
Το πρόγραμμα νεφρικής πρόληψης δεν λειτουργεί απομονωμένα. Συνδέεται άμεσα με τις παρεμβάσεις για την παχυσαρκία, τόσο στους ενήλικες όσο και στα παιδιά, σε συνεργασία με το Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο.
Μέχρι σήμερα, περισσότερες από 1.000 οικογένειες έχουν λάβει δωρεάν υπηρεσίες διατροφικής συμβουλευτικής και ολόπλευρης υποστήριξης. Τα αποτελέσματα θεωρούνται εντυπωσιακά: οκτώ στα δέκα παιδιά έχουν μειώσει τον δείκτη μάζας σώματος, ενώ περίπου το 40% των παιδιών με παχυσαρκία και συνοδά κλινικά προβλήματα, όπως ο διαβήτης, παρουσιάζουν ήδη βελτιωμένους κλινικούς δείκτες.
Η νεφρική δυσλειτουργία ως «ύπουλος εχθρός»
Ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης τόνισε ότι η νεφρική δυσλειτουργία αποτελεί έναν από τους πιο ύπουλους εχθρούς της δημόσιας υγείας. Όπως σημείωσε, όταν διαγνωστεί έγκαιρα, υπάρχουν σήμερα εξαιρετικά φάρμακα που μπορούν να επιβραδύνουν ή ακόμη και να αναστείλουν την εξέλιξη της νόσου, αποτρέποντας την ανάγκη αιμοκάθαρσης.
Αντίθετα, όταν η διάγνωση καθυστερεί, ο ασθενής εισέρχεται στον κύκλο της αιμοκάθαρσης, μια διαδικασία ιδιαίτερα επιβαρυντική τόσο για την ποιότητα ζωής όσο και για το σύστημα υγείας.
Το SMS δεν είναι διαφήμιση – είναι σωτήριο μήνυμα
Ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης απηύθυνε έκκληση στους πολίτες να μην αγνοούν τα SMS που λαμβάνουν στο κινητό τους. Όπως ξεκαθάρισε, δεν πρόκειται για απάτη ή διαφημιστικό μήνυμα, αλλά για πραγματική πρόσκληση δωρεάν εξέτασης μέσω του προγράμματος «Προλαμβάνω».
Μέσα από την πλατφόρμα του συστήματος υγείας, οι πολίτες μπορούν να δουν τα εκκρεμή παραπεμπτικά που δικαιούνται και να προχωρήσουν άμεσα στις εξετάσεις, οι οποίες –όπως τονίστηκε– μπορούν κυριολεκτικά να αλλάξουν την πορεία της ζωής τους.
Από την παχυσαρκία στην πρόληψη χρόνιων νοσημάτων
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στο πρόγραμμα παχυσαρκίας, με τον υπουργό Υγείας να επισημαίνει ότι η φαρμακευτική αγωγή δεν αποτελεί πανάκεια. Χωρίς αλλαγή στον τρόπο ζωής, τη διατροφή και την άσκηση, το όφελος είναι προσωρινό.
Για πρώτη φορά, όπως ανέφερε, το κράτος δεν εγκαταλείπει τους κλινικά παχύσαρκους πολίτες, αλλά τους προσφέρει ολοκληρωμένη υποστήριξη, με στόχο να σπάσει ο κύκλος της απομόνωσης και της επιδείνωσης της υγείας τους.
Η φιλοσοφία της νέας πολιτικής υγείας
Το πρόγραμμα πρόληψης της νεφρικής δυσλειτουργίας αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα της νέας φιλοσοφίας του υπουργείου Υγείας: το κράτος πηγαίνει στον πολίτη και όχι το αντίστροφο. Η ίδια λογική εφαρμόζεται και στη διανομή φαρμάκων υψηλού κόστους, τόσο μέσω ιδιωτικών φαρμακείων όσο και κατ’ οίκον, με στόχο τη μείωση της ταλαιπωρίας και την ανθρώπινη προσέγγιση της υγειονομικής φροντίδας.
Όπως επισημάνθηκε, η πρόληψη δεν αποτελεί απλώς ένα ακόμη πρόγραμμα, αλλά μια αλλαγή κουλτούρας που αφήνει μετρήσιμο αποτύπωμα στη δημόσια υγεία και στη ζωή των πολιτών.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα
Διαβάστε επίσης
Αγαπηδάκη: Έρχεται νέο πρόγραμμα για την πρόληψη της νεφρικής δυσλειτουργίας
Χρόνια νεφρική νόσος: γιατί τελικά «χτυπά» την καρδιά
