Μια νέα φορητή συσκευή καταπολέμησης κουνουπιών που συνδυάζει αισθητήρες LiDAR, τεχνητή νοημοσύνη και λέιζερ έχει προκαλέσει έντονο ενδιαφέρον στην Κίνα. Σύμφωνα με την κατασκευάστρια εταιρεία Photon Matrix, το σύστημα μπορεί να αναγνωρίζει ένα κουνούπι, να υπολογίζει την τροχιά του και να ενεργοποιεί το λέιζερ μέσα σε λίγα χιλιοστά του δευτερολέπτου, ενώ διαθέτει μηχανισμούς ασφαλείας για την αποφυγή έκθεσης ανθρώπων.

Μια τεχνολογία που μέχρι πρότινος θα έμοιαζε περισσότερο με εφαρμογή επιστημονικής φαντασίας επιχειρεί να μεταφέρει στην καθημερινότητα κινεζική εταιρεία.
Η Photon Matrix, με έδρα την πόλη Τσανγκζού της επαρχίας Τζιανγκσού, έχει αναπτύξει μια φορητή συσκευή που χρησιμοποιεί LiDAR, οπτική αναγνώριση με τεχνητή νοημοσύνη και λέιζερ για να εντοπίζει και να εξουδετερώνει κουνούπια.
Η συσκευή έγινε ευρύτερα γνωστή μετά τη δημοσίευση βίντεο από τη χρήση της στην Αυτόνομη Νομαρχία Αλτάι, στη βορειοδυτική Κίνα, προκαλώντας έντονη συζήτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάζει η εταιρεία, το σύστημα μπορεί να χρησιμοποιηθεί τόσο σε εσωτερικούς χώρους όσο και σε αυλές ή σε υπαίθριες δραστηριότητες, όπως το κάμπινγκ.
Πώς «βλέπει» το κουνούπι
Η τεχνολογία δεν βασίζεται σε χημικά εντομοκτόνα ή στις κλασικές ηλεκτρικές παγίδες.
Στην καρδιά της βρίσκεται ένα σύστημα LiDAR – Light Detection and Ranging, το οποίο χρησιμοποιεί παλμούς φωτός για να ανιχνεύει αντικείμενα και να εκτιμά την απόσταση και την κίνησή τους.
Οι πληροφορίες αυτές συνδυάζονται με συστήματα οπτικής αναγνώρισης και αλγορίθμους επεξεργασίας σήματος.
Στόχος είναι η συσκευή να αναγνωρίζει συγκεκριμένα χαρακτηριστικά της πτήσης και του μεγέθους ενός κουνουπιού και να το διαχωρίζει από άλλα κινούμενα αντικείμενα στο περιβάλλον.
Όταν το σύστημα αποφασίσει ότι έχει εντοπίσει τον κατάλληλο στόχο, ενεργοποιείται η δέσμη λέιζερ.
Απόκριση σε μόλις 3 χιλιοστά του δευτερολέπτου
Η Photon Matrix υποστηρίζει ότι από τη στιγμή της αναγνώρισης του εντόμου μέχρι την ενεργοποίηση του λέιζερ απαιτούνται περίπου 3 χιλιοστά του δευτερολέπτου.
Παράλληλα, σύμφωνα πάντα με την εταιρεία, η τεχνολογία μπορεί να λειτουργήσει σε απόσταση έως περίπου έξι μέτρων.
Η μεγάλη ταχύτητα είναι αναγκαία καθώς τα κουνούπια πραγματοποιούν γρήγορες και απρόβλεπτες κινήσεις, γεγονός που καθιστά δύσκολη την παρακολούθησή τους από συμβατικά οπτικά συστήματα.
AI για την επιλογή του στόχου
Η τεχνητή νοημοσύνη έχει βασικό ρόλο στη λειτουργία της συσκευής.
Οι αλγόριθμοι καλούνται να επεξεργαστούν σε πραγματικό χρόνο τις πληροφορίες των αισθητήρων και να αποφασίσουν εάν το αντικείμενο που κινείται στο οπτικό πεδίο είναι πράγματι κουνούπι.
Αυτό είναι σημαντικό όχι μόνο για την αποτελεσματικότητα της συσκευής αλλά και για την ασφάλειά της.
Σε ένα πραγματικό περιβάλλον μπορεί να κινούνται ταυτόχρονα άλλα έντομα, κατοικίδια, άνθρωποι ή αντικείμενα.
Το σύστημα επομένως πρέπει να μπορεί να διαχωρίζει με μεγάλη ακρίβεια τον στόχο πριν ενεργοποιήσει το λέιζερ.
Αυτόματη διακοπή όταν πλησιάζει άνθρωπος
Η μεγαλύτερη ανησυχία σε μια συσκευή που χρησιμοποιεί λέιζερ αφορά εύλογα την ασφάλεια.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν παρουσιαστεί για τη συσκευή, έχουν ενσωματωθεί πολλαπλοί μηχανισμοί προστασίας.
Το σύστημα είναι προγραμματισμένο να διακόπτει αυτόματα την εκπομπή του λέιζερ όταν ανιχνεύσει άνθρωπο μέσα στην περιοχή λειτουργίας.
Η φιλοσοφία είναι ότι η συσκευή πρέπει να λειτουργεί μόνο όταν το πεδίο θεωρείται ασφαλές και όταν ο αλγόριθμος έχει ταυτοποιήσει τον στόχο ως κουνούπι.
Η πραγματική αποτελεσματικότητα και ασφάλεια τέτοιων μηχανισμών σε διαφορετικές συνθήκες χρήσης παραμένει, πάντως, κρίσιμο ζήτημα για την ευρύτερη αξιοποίηση της τεχνολογίας.
Μια διαφορετική προσέγγιση απέναντι στα κουνούπια
Οι συμβατικές μέθοδοι καταπολέμησης κουνουπιών βασίζονται κυρίως:
σε εντομοκτόνα,
αντικουνουπικά,
παγίδες,
σήτες
και στην εξάλειψη των εστιών αναπαραγωγής τους.
Η χρήση αυτόματου συστήματος αναγνώρισης και λέιζερ επιχειρεί κάτι διαφορετικό: στοχευμένη εξουδετέρωση μεμονωμένων εντόμων χωρίς χημικά μέσα.
Σε θεωρητικό επίπεδο, μια τέτοια προσέγγιση θα μπορούσε να περιορίσει τη χρήση εντομοκτόνων σε συγκεκριμένους χώρους.
Δεν σημαίνει, όμως, ότι μπορεί να αντικαταστήσει τις οργανωμένες δράσεις δημόσιας υγείας για τον έλεγχο των πληθυσμών κουνουπιών.
Γιατί η τεχνολογία προκαλεί ενδιαφέρον
Το ενδιαφέρον γύρω από τέτοιες συσκευές δεν αφορά μόνο την ενόχληση από τα τσιμπήματα.
Τα κουνούπια αποτελούν φορείς σοβαρών λοιμώξεων, όπως:
ο ιός του Δυτικού Νείλου,
ο δάγκειος πυρετός,
η ελονοσία,
η νόσος Zika
και ο chikungunya.
Σε πολλές περιοχές του κόσμου η κλιματική αλλαγή, οι υψηλότερες θερμοκρασίες και οι μεταβολές στις βροχοπτώσεις επηρεάζουν τις περιόδους δραστηριότητας και τη γεωγραφική εξάπλωση ορισμένων ειδών κουνουπιών.
Η ανάπτυξη νέων εργαλείων παρακολούθησης και ελέγχου τους αποτελεί γι’ αυτό έναν ταχέως εξελισσόμενο τεχνολογικό τομέα.
Από το LiDAR στα αυτόνομα συστήματα ελέγχου εντόμων
Η χρήση αισθητήρων για την ανίχνευση εντόμων δεν είναι εντελώς νέα.
Η μεγάλη διαφορά στις νεότερες εφαρμογές είναι η συνδυασμένη χρήση:
αισθητήρων υψηλής ταχύτητας,
computer vision,
τεχνητής νοημοσύνης
και αυτόματης στόχευσης.
Με αυτόν τον τρόπο, ένα σύστημα δεν λειτουργεί απλώς ως παγίδα αλλά επιχειρεί να παρακολουθεί δυναμικά το έντομο και να λαμβάνει αυτοματοποιημένη απόφαση μέσα σε χιλιοστά του δευτερολέπτου.
Η τεχνολογία αυτή θα μπορούσε μελλοντικά να αξιοποιηθεί όχι μόνο σε κατοικίες αλλά και σε χώρους γεωργικής παραγωγής ή σε συστήματα παρακολούθησης επιβλαβών εντόμων.
Τι δεν γνωρίζουμε ακόμη
Παρά τις εντυπωσιακές δυνατότητες που περιγράφει η κατασκευάστρια εταιρεία, χρειάζονται ανεξάρτητα δεδομένα για να αξιολογηθεί πλήρως η τεχνολογία.
Κρίσιμα ερωτήματα είναι:
πόσο ακριβής είναι η αναγνώριση σε πραγματικές συνθήκες,
πόσα κουνούπια μπορεί να εξουδετερώνει ανά ώρα,
πώς λειτουργεί σε έντονο φως ή σε σκοτάδι,
αν μπορεί να διακρίνει με αξιοπιστία κουνούπια από ωφέλιμα έντομα,
ποια είναι η πραγματική εμβέλεια του λέιζερ,
και κυρίως πόσο αποτελεσματικά λειτουργούν οι δικλείδες ασφαλείας.
Οι ισχυρισμοί περί ταχύτητας, εμβέλειας και αποτελεσματικότητας προέρχονται από την εταιρεία και χρειάζονται ανεξάρτητη αξιολόγηση πριν θεωρηθούν δεδομένα υπό όλες τις συνθήκες χρήσης.
Αυξανόμενο ενδιαφέρον και εκτός Κίνας
Η Photon Matrix αναφέρει ότι η συσκευή δεν έχει προσελκύσει ενδιαφέρον μόνο στην κινεζική αγορά.
Σύμφωνα με την εταιρεία, τους τελευταίους μήνες έχει καταγραφεί σημαντική ζήτηση και από το εξωτερικό.
Η δημοσιότητα που έχει αποκτήσει η τεχνολογία δείχνει πάντως μια ευρύτερη τάση: η τεχνητή νοημοσύνη αρχίζει να περνά ακόμη και σε συσκευές που μέχρι σήμερα θεωρούσαμε απλές οικιακές λύσεις καταπολέμησης εντόμων.
Από το αν οι συγκεκριμένες συσκευές θα μετατραπούν σε αποτελεσματικό εργαλείο ευρείας χρήσης ή θα παραμείνουν μια τεχνολογικά εντυπωσιακή αλλά περιορισμένη λύση, θα εξαρτηθεί από την απόδοσή τους στην πράξη, την ασφάλεια και φυσικά το κόστος.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα
Διαβάστε επίσης
Γιατί δεν μπορούμε απλώς να εξαφανίσουμε τα κουνούπια;
Κουνούπι-φορέας της ιαπωνικής εγκεφαλίτιδας εξαπλώνεται στην Ελλάδα

