Το αυστηρότερο δυνατό πρωτόκολλο επέλεξε η Ελλάδα για τον Έλληνα ταξιδιώτη που επαναπατρίστηκε από το κρουαζιερόπλοιο Hondius, μετά την έκθεσή του σε επιβεβαιωμένο κρούσμα χανταϊού.
Ο υπουργός Υγείας, Άδωνις Γεωργιάδης, εξήγησε ότι η απόφαση για νοσοκομειακή καραντίνα 45 ημερών δεν ελήφθη μόνο με στενά υγειονομικά κριτήρια, αλλά και με γνώμονα την πλήρη προστασία της χώρας ενόψει της τουριστικής περιόδου.
Ο ταξιδιώτης στο Αττικόν υπό την επίβλεψη Τσιόδρα
Ο Έλληνας ταξιδιώτης μεταφέρθηκε τα ξημερώματα στο νοσοκομείο Αττικόν, όπου θα παραμείνει σε καραντίνα 45 ημερών, στην κλινική του καθηγητή Παθολογίας-Λοιμωξιολογίας, Σωτήρη Τσιόδρα. Η επιλογή της νοσοκομειακής απομόνωσης διαφοροποιεί την Ελλάδα από άλλες ευρωπαϊκές χώρες, στις οποίες οι αντίστοιχες οδηγίες επιτρέπουν καραντίνα κατ’ οίκον και σε ορισμένες περιπτώσεις μικρότερη διάρκεια παρακολούθησης.
Ο υπουργός Υγείας, μιλώντας στον ΣΚΑΪ, υποστήριξε ότι η Ελλάδα δεν ήθελε να αφήσει κανένα περιθώριο αβεβαιότητας. Όπως είπε, ακόμη και αν οι διεθνείς τεχνικές οδηγίες επιτρέπουν ηπιότερη διαχείριση, η κυβέρνηση επέλεξε τη μέγιστη ασφάλεια, ώστε να αποκλειστεί κάθε πιθανότητα διασποράς στην κοινότητα.
Η απόφαση αυτή, σύμφωνα με τον κ. Γεωργιάδη, συνδέεται και με την ανάγκη προστασίας της εικόνας της χώρας. Με την τουριστική περίοδο να βρίσκεται προ των πυλών, η κυβέρνηση δεν θέλει να αναλάβει ούτε το ελάχιστο ρίσκο εμφάνισης περιστατικού που θα μπορούσε να πλήξει τη διεθνή εικόνα της Ελλάδας.
«Μία στο δισεκατομμύριο» πιθανότητα, αλλά μεγάλο κόστος για τη χώρα
Ο Άδωνις Γεωργιάδης έθεσε το ζήτημα με όρους προληπτικής διαχείρισης κινδύνου. Όπως ανέφερε, το ερώτημα δεν είναι μόνο αν ο ταξιδιώτης μπορεί να μείνει στο σπίτι του, αλλά ποιος θα μπορούσε να επιτηρήσει πλήρως την τήρηση της καραντίνας και ποιες συνέπειες θα είχε μια απρόβλεπτη παραβίαση των μέτρων.
«Υπάρχουν ορισμένα ζητήματα εδώ, ποιος μπορεί να τον επιτηρήσει στο σπίτι του ή όχι και αν τυχόν για τον οποιονδήποτε λόγο αυτός που αποφασίζει να βγει έξω και μία στο δισεκατομμύριο υπάρξει ένα κρούσμα χανταϊού στην Ελλάδα, πόση ζημιά θα μπορούσε να προκαλέσει στην ελληνική οικονομία, στην εικόνα της χώρας», σημείωσε.
Με αυτή τη φράση, ο υπουργός συνέδεσε ευθέως την υγειονομική επιτήρηση με την οικονομική διάσταση του κινδύνου. Δεν υποστήριξε ότι ο ταξιδιώτης νοσεί. Αντιθέτως, η κυβερνητική επιχειρηματολογία βασίζεται στο ότι η πιθανότητα είναι μικρή, αλλά το ενδεχόμενο κόστος για τη χώρα θα μπορούσε να είναι δυσανάλογο.
Το τουριστικό αποτύπωμα της απόφασης
Η αναφορά στην ελληνική οικονομία και στην εικόνα της χώρας δείχνει ότι το υπουργείο Υγείας αντιμετωπίζει την υπόθεση όχι μόνο ως περιστατικό δημόσιας υγείας, αλλά και ως ζήτημα εμπιστοσύνης. Η Ελλάδα μπαίνει σε μια κρίσιμη τουριστική περίοδο, κατά την οποία κάθε είδηση γύρω από πιθανή υγειονομική απειλή μπορεί να αποκτήσει διαστάσεις μεγαλύτερες από το πραγματικό επιδημιολογικό φορτίο.
Σε αυτό το πλαίσιο, η νοσοκομειακή καραντίνα λειτουργεί ως μήνυμα προς δύο κατευθύνσεις. Προς το εσωτερικό, ότι οι αρχές δεν αφήνουν περιθώριο χαλαρότητας. Προς το εξωτερικό, ότι η χώρα λαμβάνει μέτρα υψηλής προφύλαξης ακόμη και όταν το πραγματικό υγειονομικό ρίσκο εμφανίζεται μικρό.
Ωστόσο, η επιλογή αυτή ανοίγει και μια ευρύτερη συζήτηση: πόσο αυστηρά πρέπει να είναι τα μέτρα όταν η πιθανότητα μετάδοσης είναι εξαιρετικά χαμηλή, αλλά η ζημιά από ένα πιθανό περιστατικό θα μπορούσε να είναι επικοινωνιακά και οικονομικά μεγάλη;
Η απάντηση στην κριτική και το μήνυμα «δεν αφήνουμε κανέναν μόνο του»
Ο υπουργός Υγείας απάντησε και στις αντιδράσεις που καταγράφηκαν στα κοινωνικά δίκτυα, όπου ορισμένοι επέκριναν την επιχείρηση επαναπατρισμού του ταξιδιώτη. Ο κ. Γεωργιάδης μίλησε για έλλειψη ανθρωπιάς στο όνομα της πολιτικής αντιπαράθεσης και υπογράμμισε ότι το κράτος έχει θεσμική υποχρέωση να στηρίζει τους πολίτες του.
«Δεν αφήνουμε κανέναν μόνο του», τόνισε, δίνοντας στην επιχείρηση αερομεταφοράς και μια ηθική διάσταση.
Σύμφωνα με τον ίδιο, όταν ο Έλληνας πολίτης εξέφρασε την επιθυμία να επιστρέψει στη χώρα, το υπουργείο Υγείας όφειλε να οργανώσει την ασφαλή μεταφορά του στο Εθνικό Σύστημα Υγείας. Η φράση αυτή παραπέμπει σε μια σταθερή αρχή κρατικής ευθύνης: η προστασία των πολιτών δεν εξαρτάται από το πόσο δύσκολη ή επικοινωνιακά άβολη είναι μια επιχείρηση.
Βασιλακόπουλος: Ο 70χρονος δεν έχει χανταϊό, έχει εκτεθεί σε κρούσμα
Την ίδια ώρα, ο πρόεδρος του ΕΟΔΥ, Θεόδωρος Βασιλακόπουλος, έδωσε στην ΕΡΤnews τα νεότερα για την κατάσταση της υγείας του Έλληνα επιβάτη. Όπως ξεκαθάρισε, ο 70χρονος «δεν έχει χανταϊό, έχει απλά εκτεθεί σε θετικό κρούσμα».
Ο κ. Βασιλακόπουλος εξήγησε ότι το Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου Νόσων αποφάσισε πως όλοι οι επιβάτες του κρουαζιερόπλοιου πρέπει να θεωρηθούν επαφές υψηλού ρίσκου. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι οι άνθρωποι αυτοί έχουν νοσήσει. Αντιθέτως, όπως είπε, η πολύ μεγάλη πλειονότητα είναι απολύτως υγιείς και δεν έχει εμφανίσει κανένα σύμπτωμα.
Το ίδιο ισχύει, σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΕΟΔΥ, και για τον Έλληνα επιβάτη, ο οποίος μέχρι στιγμής δεν είχε και δεν έχει το παραμικρό σύμπτωμα.
Γιατί οι 45 ημέρες καραντίνας
Ο Θεόδωρος Βασιλακόπουλος διευκρίνισε ότι η διάρκεια των 45 ημερών συνδέεται με τον συνολικό χρόνο επώασης. Με αυτόν τον τρόπο, ακόμη και αν ο ταξιδιώτης αναπτύξει νόσο, κάτι που χαρακτήρισε πολύ μικρής πιθανότητας, δεν θα εκθέσει άλλους ανθρώπους σε κίνδυνο μετάδοσης.
Παράλληλα, επανέλαβε ότι η πιθανότητα μετάδοσης με μια τυχαία, ολιγόλεπτη επαφή στον δρόμο είναι πρακτικά μηδενική. Η επισήμανση αυτή έχει σημασία, καθώς απομακρύνει το ενδεχόμενο πανικού και διαχωρίζει τον χανταϊό από αναπνευστικούς ιούς υψηλής μεταδοτικότητας, όπως ο κορωνοϊός.
Ο πρόεδρος του ΕΟΔΥ ανέφερε επίσης ότι δεν υπάρχει ειδικό φάρμακο για τον χανταϊό, όπως δεν υπάρχει ειδικό φάρμακο για τις περισσότερες ιώσεις. Στις περισσότερες περιπτώσεις, ο οργανισμός αντιμετωπίζει την ίωση από μόνος του, ενώ η ιατρική φροντίδα επικεντρώνεται στην παρακολούθηση και στην υποστήριξη του ασθενούς εάν εμφανιστούν επιπλοκές.
«Δυσανάλογα αυστηρά» μέτρα σε σχέση με το πραγματικό πρόβλημα
Ο Θεόδωρος Βασιλακόπουλος αναγνώρισε ότι τα μέτρα είναι πιο αυστηρά σε σχέση με το πραγματικό υγειονομικό πρόβλημα. Όπως είπε, οι υγειονομικές αρχές και τα κράτη επιδιώκουν να διασφαλίσουν ότι δεν θα υπάρξει ο παραμικρός κίνδυνος για τους πολίτες.
Η διατύπωση αυτή συμπυκνώνει το δίλημμα της υπόθεσης. Από τη μία πλευρά, ο Έλληνας ταξιδιώτης είναι ασυμπτωματικός, δεν έχει διαγνωστεί με χανταϊό και η πιθανότητα μετάδοσης σε τυχαία επαφή θεωρείται μηδενική. Από την άλλη, οι αρχές αντιμετωπίζουν το περιστατικό ως ζήτημα μηδενικού ρίσκου, ιδίως λόγω της ιδιαιτερότητας του στελέχους και της ανάγκης διασφάλισης της κοινότητας.
Ο κ. Βασιλακόπουλος σημείωσε ακόμη ότι η ευρωπαϊκή οδηγία προβλέπει 45 ημέρες καραντίνα, η οποία μπορεί να γίνει και στο σπίτι. Η Ελλάδα, όμως, επέλεξε νοσοκομειακή απομόνωση. Με άλλα λόγια, η χώρα δεν διαφοροποιείται τόσο στη διάρκεια της παρακολούθησης όσο στον τρόπο εφαρμογής της.
Η υπόθεση Hondius και το μήνυμα της ελληνικής πλευράς
Το κρουαζιερόπλοιο Hondius έχει βρεθεί στο επίκεντρο ευρωπαϊκής υγειονομικής κινητοποίησης, μετά την έκθεση επιβατών σε χανταϊό. Για την Ελλάδα, η υπόθεση πήρε πρόσθετη διάσταση λόγω του επαναπατρισμού Έλληνα πολίτη και της ανάγκης να ληφθεί απόφαση για τον τρόπο παρακολούθησής του.
Η κυβέρνηση επέλεξε την πιο αυστηρή εκδοχή: ειδική μεταφορά, εισαγωγή στο Αττικόν, θάλαμος αρνητικής πίεσης και 45 ημέρες παραμονής υπό ιατρική παρακολούθηση. Η επιλογή αυτή στέλνει το μήνυμα ότι η χώρα προκρίνει την απόλυτη προφύλαξη, ακόμη και αν η πιθανότητα εξέλιξης του περιστατικού είναι μικρή.
Παράλληλα, όμως, αναδεικνύει και τη λεπτή ισορροπία ανάμεσα στην επιστημονική ψυχραιμία και στην πολιτική διαχείριση. Η δημόσια υγεία απαιτεί μέτρα χωρίς καθυστέρηση. Η κοινωνία χρειάζεται σαφείς εξηγήσεις, ώστε να μην μετατραπεί η προληπτική απομόνωση σε φόβο. Και η οικονομία, ειδικά όταν στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό στον τουρισμό, χρειάζεται εμπιστοσύνη.
Το κρίσιμο μήνυμα: εγρήγορση χωρίς πανικό
Η υπόθεση του Έλληνα ταξιδιώτη δείχνει ότι οι υγειονομικές κρίσεις δεν κρίνονται μόνο από το μέγεθος του πραγματικού κινδύνου, αλλά και από τον τρόπο με τον οποίο το κράτος εξηγεί τις αποφάσεις του. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, η κυβέρνηση επιλέγει την υπερπροφύλαξη και αναλαμβάνει το κόστος ενός αυστηρού μέτρου για να αποφύγει ένα ενδεχόμενο μεγαλύτερο κόστος.
Το βασικό μήνυμα, πάντως, παραμένει καθησυχαστικό. Ο ταξιδιώτης δεν έχει συμπτώματα. Δεν υπάρχει διάγνωση χανταϊού. Η μετάδοση δεν γίνεται με τυχαία κοινωνική επαφή. Η καραντίνα εφαρμόζεται ως προληπτικό μέτρο, όχι ως ένδειξη ενεργού απειλής στην κοινότητα.
Σε αυτή τη λεπτή διάκριση θα κριθεί και η δημόσια επικοινωνία των επόμενων ημερών: αυστηρή επιτήρηση, πλήρης ενημέρωση και αποφυγή πανικού. Γιατί η αποτελεσματική δημόσια υγεία χρειάζεται και τα τρία.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα
Διαβάστε επίσης
Αττικόν: Σε προληπτική απομόνωση επιβάτης κρουαζιερόπλοιου λόγω χανταϊού
Γκίκας Μαγιορκίνης για χανταϊό: «Δεν κινδυνεύουμε από πανδημία»
