Σε ιδιαίτερα κρίσιμο σημείο βρίσκεται η φετινή περίοδος μετάδοσης του ιού του Δυτικού Νείλου στην Ελλάδα, με τον ΕΟΔΥ να προειδοποιεί ότι, εφόσον συνεχιστεί ο σημερινός ρυθμός καταγραφής, το 2026 μπορεί να εξελιχθεί σε μία από τις δυσκολότερες χρονιές των τελευταίων ετών.
Η κορύφωση της εποχικής έξαρσης αναμένεται συνήθως από τα μέσα έως τα τέλη Αυγούστου και έως τις αρχές ή τα μέσα Σεπτεμβρίου, ενώ ιδιαίτερα έντονη είναι φέτος η κυκλοφορία του ιού στην Αττική.
Η Ελλάδα συγκαταλέγεται και φέτος στις ευρωπαϊκές χώρες με σημαντική επιβάρυνση από τον ιό του Δυτικού Νείλου, με την ταχεία αύξηση των κρουσμάτων και την έντονη κυκλοφορία του ιού, κυρίως στην Αττική, να έχουν θέσει τις υγειονομικές αρχές σε αυξημένη εγρήγορση.
Ο ΕΟΔΥ εκτιμά ότι η τρέχουσα περίοδος μετάδοσης ενδέχεται να αποδειχθεί μία από τις δυσκολότερες των τελευταίων ετών ως προς τον συνολικό αριθμό περιστατικών που θα καταγραφούν.
110 κρούσματα μέχρι τις 12 Αυγούστου
Μέχρι τις 12 Αυγούστου 2026 είχαν καταγραφεί συνολικά 110 κρούσματα λοίμωξης από τον ιό του Δυτικού Νείλου στη χώρα.
Από αυτά:
- 81 ασθενείς παρουσίασαν εκδηλώσεις από το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα,
- 29 ασθενείς εμφάνισαν ηπιότερη κλινική εικόνα.
Τα περιστατικά έχουν εντοπιστεί σε 39 Δήμους και 14 Περιφερειακές Ενότητες, στις Περιφέρειες:
Αττικής,
Θεσσαλίας,
Κεντρικής Μακεδονίας
και Πελοποννήσου.
Περισσότερα κρούσματα από άλλες χρονιές στην ίδια φάση
Σύμφωνα με τη Δανάη Περβανίδου, MD, MPH, προϊσταμένη του Τμήματος Νοσημάτων που Μεταδίδονται με Διαβιβαστές της Διεύθυνσης Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Πρόληψης Μεταδοτικών Νοσημάτων του ΕΟΔΥ, η φετινή εικόνα είναι σαφώς επιβαρυμένη.
Όπως επισημαίνει, ο αριθμός των κρουσμάτων είναι μεγαλύτερος από εκείνον προηγούμενων ετών για την αντίστοιχη χρονική περίοδο.
Η μεγαλύτερη ανησυχία εντοπίζεται στην Αττική, όπου η κυκλοφορία του ιού είναι ιδιαίτερα έντονη.
Δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι ο ιός έχει γίνει πιο μεταδοτικός
Ο ΕΟΔΥ διευκρινίζει ότι μέχρι σήμερα δεν υπάρχουν επιστημονικές ενδείξεις ότι ο ιός έχει αλλάξει συμπεριφορά ή έχει αποκτήσει μεγαλύτερη μεταδοτικότητα σε σχέση με προηγούμενες περιόδους.
Η ένταση της φετινής έξαρσης αποδίδεται σε έναν σύνθετο συνδυασμό περιβαλλοντικών, οικολογικών και κλιματικών παραγόντων.
Ο θερμός χειμώνας στην Αττική πιθανόν συνέβαλε
Μεταξύ των παραγόντων που επηρεάζουν την κυκλοφορία του ιού είναι:
οι θερμοκρασίες,
οι βροχοπτώσεις,
οι πληθυσμοί των κουνουπιών,
οι μεταναστευτικές οδοί των πτηνών,
οι πληθυσμοί και η ανοσία των άγριων πτηνών,
καθώς και οι τοπικές περιβαλλοντικές συνθήκες.
Η Δανάη Περβανίδου επισημαίνει ότι ο ιδιαίτερα θερμός χειμώνας 2025-2026 στην Αττική, ο οποίος ήταν ο δεύτερος θερμότερος των τελευταίων 150 ετών, ενδέχεται να συνέβαλε στη σημερινή επιδημιολογική εικόνα.
Γιατί η θερμοκρασία και οι βροχές παίζουν ρόλο
Οι αυξημένες θερμοκρασίες μπορούν να επιμηκύνουν την περίοδο δραστηριότητας των κουνουπιών και να επηρεάσουν τον κύκλο ανάπτυξης του ιού μέσα στον διαβιβαστή.
Παράλληλα, οι βροχοπτώσεις μπορούν να δημιουργήσουν περισσότερες εστίες στάσιμου νερού και επομένως περισσότερα σημεία αναπαραγωγής κουνουπιών.
Για αυτό οι συνθήκες μιας χρονιάς μπορούν να οδηγήσουν σε σημαντικά διαφορετική επιδημιολογική εικόνα από την προηγούμενη.
Η Αττική στο επίκεντρο
Ιδιαίτερη σημασία έχει η κατάσταση στην Αττική, τόσο λόγω της έντονης κυκλοφορίας του ιού όσο και λόγω του μεγάλου πληθυσμού και της υψηλής πυκνότητας κατοίκησης.
Ο αυξημένος ρυθμός καταγραφής κρουσμάτων από νωρίς μέσα στην περίοδο μετάδοσης θεωρείται ένδειξη ότι μπορεί να συνεχιστεί η καταγραφή ιδιαίτερα μεγάλου αριθμού περιστατικών τις επόμενες εβδομάδες.
ΕΟΔΥ: Μπορεί να είναι μία από τις πιο δύσκολες περιόδους
Η εκτίμηση των ειδικών είναι σαφής.
Εάν ο σημερινός ρυθμός συνεχιστεί, η περίοδος του 2026 μπορεί να εξελιχθεί σε μία από τις δυσκολότερες των τελευταίων ετών ως προς τον αριθμό των κρουσμάτων.
Αυτό δεν σημαίνει ότι μπορεί να προβλεφθεί με ακρίβεια ο τελικός αριθμός.
Η πορεία της έξαρσης εξαρτάται από πολλούς παράγοντες και μπορεί να αλλάξει κατά τη διάρκεια των επόμενων εβδομάδων.
Πότε αναμένεται η κορύφωση
Με βάση τα ιστορικά δεδομένα των προηγούμενων περιόδων μετάδοσης, η κορύφωση της εποχικής έξαρσης του ιού του Δυτικού Νείλου καταγράφεται συνήθως:
από τα μέσα έως τα τέλη Αυγούστου
και μπορεί να συνεχιστεί
έως τις αρχές ή τα μέσα Σεπτεμβρίου.
Αυτό σημαίνει ότι η Ελλάδα βρίσκεται τώρα μέσα στο πιο κρίσιμο χρονικό παράθυρο της περιόδου μετάδοσης.
Οι επόμενες εβδομάδες θεωρούνται καθοριστικές για το πώς θα εξελιχθεί η φετινή έξαρση.
Αναμένονται και νέα κρούσματα
Ο ΕΟΔΥ θεωρεί πιθανό να καταγραφούν επιπλέον περιστατικά τόσο σε περιοχές όπου έχει ήδη εντοπιστεί ο ιός όσο και σε νέες περιοχές.
Η γεωγραφική εξάπλωση, ωστόσο, δεν μπορεί να προβλεφθεί με ασφάλεια.
Η κυκλοφορία του ιού μεταβάλλεται από χρονιά σε χρονιά και εξαρτάται από τοπικούς περιβαλλοντικούς και οικολογικούς παράγοντες.
Η Ελλάδα στις περισσότερο επιβαρυμένες χώρες της Ευρώπης
Η Ελλάδα βρίσκεται συχνά μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών που καταγράφουν σημαντική δραστηριότητα του ιού του Δυτικού Νείλου.
Συνήθως υψηλή επιβάρυνση εμφανίζει και η Ιταλία, ενώ περιστατικά καταγράφονται επίσης σε χώρες της κεντρικής Ευρώπης και των Βαλκανίων.
Η φετινή ελληνική εικόνα, πάντως, ξεχωρίζει λόγω της ιδιαίτερα έντονης κυκλοφορίας στην Αττική και της πρώιμης αύξησης των περιστατικών.
Η επιτήρηση λειτουργεί στο μέγιστο επίπεδο
Σύμφωνα με τον ΕΟΔΥ, η επιδημιολογική επιτήρηση του ιού του Δυτικού Νείλου στην Ελλάδα είναι από τις περισσότερο ενισχυμένες στην Ευρώπη.
Τα διαγνωσμένα περιστατικά δηλώνονται άμεσα στον Οργανισμό από τα συνεργαζόμενα εργαστήρια.
Στη συνέχεια, κάθε κρούσμα διερευνάται μέσα σε 24 έως 48 ώρες από τη διάγνωσή του.
Παράλληλα ενημερώνονται:
οι Δήμοι,
οι Περιφέρειες,
και οι τοπικές μονάδες Υγείας.
Ο Οργανισμός σημειώνει ότι η εθνική επιτήρηση και η απόκριση λειτουργούν ήδη στο μέγιστο επίπεδο.
Χρειάζεται εντατικοποίηση της καταπολέμησης των κουνουπιών
Τα πρόσθετα μέτρα επικεντρώνονται κυρίως στις δράσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης για τον περιορισμό των πληθυσμών των κουνουπιών.
Η έγκαιρη καταπολέμηση των εστιών αναπαραγωγής και η εντατικοποίηση των παρεμβάσεων στις περιοχές υψηλού κινδύνου θεωρούνται κρίσιμες για τον περιορισμό της μετάδοσης.
Παράλληλα, ιδιαίτερη σημασία δίνεται στην ενημέρωση του πληθυσμού για τα μέτρα ατομικής προστασίας.
Δεν είναι όλα τα κουνούπια μολυσμένα
Ο ΕΟΔΥ διευκρινίζει ότι δεν είναι όλα τα κουνούπια φορείς του ιού.
Ο κίνδυνος προκύπτει όταν κουνούπια έχουν μολυνθεί προηγουμένως, κυρίως μέσω επαφής με μολυσμένα πτηνά, και στη συνέχεια μεταδίδουν τον ιό στον άνθρωπο μέσω τσιμπήματος.
Για αυτό η παρουσία κουνουπιών δεν σημαίνει αυτόματα ότι υπάρχει μετάδοση, αλλά η αυξημένη κυκλοφορία τους αυξάνει τις πιθανότητες έκθεσης.
Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο από σοβαρή νόσο
Οι περισσότερες λοιμώξεις από τον ιό του Δυτικού Νείλου είναι ασυμπτωματικές ή ήπιες.
Ωστόσο, αυξημένο κίνδυνο σοβαρής νόσησης αντιμετωπίζουν κυρίως:
οι μεγαλύτεροι σε ηλικία άνθρωποι,
οι ανοσοκατεσταλμένοι
και όσοι έχουν χρόνια υποκείμενα νοσήματα.
Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να εμφανιστεί σοβαρή προσβολή του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος, όπως εγκεφαλίτιδα ή μηνιγγοεγκεφαλίτιδα.
Πώς πρέπει να προστατεύονται οι πολίτες
Οι πολίτες καλούνται να εφαρμόζουν συστηματικά μέτρα προστασίας από τα τσιμπήματα.
Ο ΕΟΔΥ συνιστά:
- χρήση εγκεκριμένων εντομοαπωθητικών σώματος,
- χρήση εντομοαπωθητικών χώρου,
- τοποθέτηση σητών σε πόρτες και παράθυρα,
- χρήση κουνουπιέρας όπου χρειάζεται,
- χρήση κλιματιστικών ή ανεμιστήρων,
- μακριά ρούχα ιδιαίτερα από το σούρουπο και μετά.
Μεγαλύτερη προσοχή χρειάζεται στις περιοχές όπου έχει ήδη καταγραφεί κυκλοφορία του ιού.
Μεγάλη σημασία η απομάκρυνση των στάσιμων νερών
Βασικό μέτρο πρόληψης είναι η εξάλειψη των σημείων όπου μπορούν να αναπαραχθούν τα κουνούπια.
Ο ΕΟΔΥ καλεί τους πολίτες να ελέγχουν τακτικά:
αυλές,
κήπους,
βεράντες,
μπαλκόνια,
ταράτσες,
χωράφια
και οικόπεδα.
Αντικείμενα που μπορούν να συγκρατήσουν νερό πρέπει είτε να απομακρύνονται είτε να αναποδογυρίζονται ή να καλύπτονται.
Ανανέωση του νερού τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα
Σε δοχεία από τα οποία δεν μπορεί να απομακρυνθεί το νερό, συνιστάται να γίνεται ανανέωση τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα.
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται σε:
πιατάκια γλαστρών,
ποτίστρες ζώων,
κουβάδες,
δοχεία,
μικρές δεξαμενές
και άλλα σημεία όπου μπορεί να συσσωρεύεται νερό.
Καθαρισμός σε υδρορροές και φρεάτια
Οι πολίτες καλούνται επίσης να διατηρούν καθαρά:
τις υδρορροές,
τα φρεάτια,
τα λούκια
και άλλα σημεία αποστράγγισης.
Επιπλέον, συνιστάται η κάλυψη με σήτα ανοιχτών διόδων ή αγωγών εξαερισμού βόθρων, ώστε να εμποδίζεται η είσοδος και αναπαραγωγή κουνουπιών.
Οι επόμενες εβδομάδες θα κρίνουν την πορεία της έξαρσης
Η φετινή περίοδος χαρακτηρίζεται ήδη από υψηλότερο αριθμό περιστατικών σε σχέση με προηγούμενες χρονιές στο ίδιο χρονικό σημείο.
Με την ιστορική κορύφωση να τοποθετείται συνήθως μεταξύ δεύτερου μισού του Αυγούστου και πρώτου μισού του Σεπτεμβρίου, οι επόμενες εβδομάδες θεωρούνται ιδιαίτερα κρίσιμες.
Ο ΕΟΔΥ αναμένει επιπλέον κρούσματα και καλεί τόσο τις τοπικές αρχές όσο και τους πολίτες να εντείνουν τα μέτρα πρόληψης.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα
Διαβάστε επίσης
Ιός Δυτικού Νείλου: Ελλάδα και Ιταλία με τη μεγαλύτερη επιβάρυνση
Ιός Δυτικού Νείλου: «Καμπανάκι» ΙΣΑ για την Αττική
