Νέες οδηγίες για τον προσυμπτωματικό έλεγχο του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας εισάγουν την αυτοληψία HPV ως βασικό εργαλείο πρόληψης, ενισχύοντας την πρόσβαση και τη συμμετοχή των γυναικών.
Ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας αποτελεί ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα κακοήθειας που μπορεί να προληφθεί και να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά όταν διαγνωστεί έγκαιρα. Χάρη στον οργανωμένο προσυμπτωματικό έλεγχο, αρχικά με το τεστ Παπανικολάου και στη συνέχεια με τον έλεγχο για τον ιό των ανθρωπίνων θηλωμάτων (HPV), η συχνότητα εμφάνισης και η θνησιμότητα της νόσου στις Ηνωμένες Πολιτείες έχουν μειωθεί κατά περισσότερο από 50% τα τελευταία 50 χρόνια.
Παρά τη σημαντική αυτή πρόοδο, ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας δεν έχει εξαλειφθεί. Αρκετές γυναίκες εξακολουθούν να διαγιγνώσκονται σε προχωρημένα στάδια, όταν οι θεραπευτικές επιλογές είναι περιορισμένες και η πρόγνωση σαφώς δυσμενέστερη. Όταν η νόσος ανιχνεύεται σε αρχικό στάδιο, η πενταετής επιβίωση υπερβαίνει το 90%. Αντίθετα, σε περιπτώσεις απομακρυσμένων μεταστάσεων, το ποσοστό αυτό μειώνεται περίπου στο 20%.
Το κενό στον προσυμπτωματικό έλεγχο παραμένει
Η διαφορά αυτή εξηγείται σε μεγάλο βαθμό από το γεγονός ότι πολλές γυναίκες δεν υποβάλλονται τακτικά στον συνιστώμενο έλεγχο. Εκτιμάται ότι περίπου 1 στις 4 γυναίκες στις ΗΠΑ είτε δεν γνωρίζει τις οδηγίες είτε δεν τις ακολουθεί με συνέπεια. Περίπου οι μισές γυναίκες που διαγιγνώσκονται με καρκίνο του τραχήλου της μήτρας δεν έχουν εξεταστεί ποτέ ή δεν έχουν εξεταστεί τακτικά.
Τα χαμηλότερα ποσοστά συμμετοχής στον έλεγχο καταγράφονται συχνότερα σε γυναίκες με χαμηλότερο εισόδημα, λιγότερα χρόνια εκπαίδευσης ή περιορισμένη πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας, αναδεικνύοντας τις κοινωνικές ανισότητες που εξακολουθούν να επηρεάζουν την πρόληψη.
Τι αλλάζουν οι νέες οδηγίες
Σε αυτό το πλαίσιο, οι νέες οδηγίες για τον προσυμπτωματικό έλεγχο του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας, που ανακοινώθηκαν από το Υπουργείο Υγείας και Ανθρωπίνων Υπηρεσιών των ΗΠΑ και δημοσιεύθηκαν στο JAMA, αποτελούν ένα ουσιαστικό βήμα προς τα εμπρός.
Τα βασικά σημεία συνοψίζουν η Καθηγήτρια Θεραπευτικής – Επιδημιολογίας – Προληπτικής Ιατρικής Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, η Αλεξάνδρα Σταυροπούλου (Βιολόγος) και ο Καθηγητής Θεραπευτικής – Ογκολογίας – Αιματολογίας Θάνος Δημόπουλος.
Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά τις γυναίκες ηλικίας 30 έως 65 ετών, μέσου κινδύνου. Για αυτή την ομάδα, ο έλεγχος με εξέταση υψηλού κινδύνου HPV (hrHPV) κάθε 5 χρόνια καθιερώνεται ως η προτιμώμενη μέθοδος. Το τεστ Παπανικολάου παραμένει εναλλακτική επιλογή, είτε ως μεμονωμένη εξέταση είτε σε συνδυασμό με HPV test, ιδιαίτερα όταν ο έλεγχος HPV δεν είναι διαθέσιμος.
Αυτοληψία HPV: η καινοτομία που αλλάζει το τοπίο
Η πλέον καθοριστική καινοτομία των νέων οδηγιών είναι η δυνατότητα αυτοληψίας δείγματος για τον έλεγχο HPV. Οι γυναίκες μπορούν πλέον, με τη χρήση εγκεκριμένων τεστ, να συλλέγουν μόνες τους κολπικό δείγμα, είτε σε ιατρικό χώρο είτε στο σπίτι, και να το αποστέλλουν για εργαστηριακή ανάλυση.
Μελέτες έχουν δείξει ότι η αυτοληψία είναι εξίσου αξιόπιστη με τη λήψη δείγματος από επαγγελματία υγείας όσον αφορά την ανίχνευση του HPV. Παράλληλα, μειώνει σημαντικά τα εμπόδια που αποτρέπουν πολλές γυναίκες από τον έλεγχο, όπως ο φόβος ή η αμηχανία της γυναικολογικής εξέτασης, οι δυσκολίες μετακίνησης, η έλλειψη χρόνου ή η περιορισμένη πρόσβαση σε γιατρό, ιδίως σε απομακρυσμένες περιοχές.
Η αυτοληψία προσφέρει μεγαλύτερη ιδιωτικότητα και αίσθημα ελέγχου, παράγοντες που αποδεικνύονται καθοριστικοί για την αύξηση της συμμετοχής στον προσυμπτωματικό έλεγχο.
Κάλυψη κόστους και ισότητα στην πρόληψη
Ένα ακόμη κρίσιμο στοιχείο των νέων οδηγιών είναι η πλήρης κάλυψη του κόστους. Οι ασφαλιστικοί φορείς υποχρεούνται να καλύπτουν όχι μόνο τον αρχικό έλεγχο, αλλά και όλες τις απαραίτητες συμπληρωματικές εξετάσεις που ενδέχεται να απαιτηθούν, χωρίς οικονομική επιβάρυνση για τη γυναίκα. Σε αυτές περιλαμβάνονται ο κυτταρολογικός έλεγχος, η κολποσκόπηση και η βιοψία, εφόσον κριθούν αναγκαίες.
Οι οδηγίες αφορούν γυναίκες μέσου κινδύνου και δεν εφαρμόζονται σε γυναίκες με αυξημένο κίνδυνο, όπως ανοσοκατεσταλμένες, γυναίκες που ζουν με HIV, όσες έχουν εκτεθεί σε διαιθυλστιλβεστρόλη κατά την κύηση ή έχουν ιστορικό σοβαρών προκαρκινικών αλλοιώσεων.
Ένα μήνυμα πρόληψης με πραγματικό αντίκτυπο
Ο προσυμπτωματικός έλεγχος του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας σώζει ζωές. Η εισαγωγή της αυτοληψίας για τον έλεγχο HPV, η διεύρυνση των επιλογών για τις γυναίκες και η εξάλειψη του οικονομικού κόστους αποτελούν καθοριστικά βήματα για τη μείωση των ανισοτήτων στην υγεία και την ενίσχυση της πρόληψης ενός καρκίνου που, σε μεγάλο βαθμό, μπορεί να αποφευχθεί.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα
Διαβάστε επίσης
Νέα αιματολογική εξέταση εντοπίζει τον καρκίνο κεφαλής και τραχήλου 10 χρόνια πριν
Αγαπηδάκη: Θα εξαλείψουμε τα νέα περιστατικά καρκίνου της μήτρας
