Η αλλαγή της ώρας επηρεάζει κυρίως τον ύπνο και το βιολογικό ρολόι. Το πρόβλημα είναι εντονότερο στην ανοιξιάτικη μετάβαση, όταν “χάνουμε” μία ώρα, γιατί τότε αυξάνεται η κιρκαδική απορρύθμιση και ο σύντομος, αλλά πραγματικός, ύπνος-χρέος.
Η American Academy of Sleep Medicine τονίζει ότι ακόμη και αυτή η φαινομενικά μικρή μετατόπιση μπορεί να επιβαρύνει την ποιότητα ύπνου, τη διάθεση και τη συνολική ευεξία.
Οι πιο συχνές επιπτώσεις είναι υπνηλία, κόπωση, δυσκολία στη συγκέντρωση, πιο “βαρύ” πρωινό ξύπνημα και προσωρινή πτώση στην απόδοση για μερικές ημέρες. Αυτό συμβαίνει επειδή ο εγκέφαλος και οι ορμόνες που ρυθμίζουν τον ύπνο συγχρονίζονται κυρίως με το φυσικό φως, όχι με το ρολόι.
Ευερεθιστότητα
Σε επίπεδο ψυχικής υγείας, αρκετοί άνθρωποι νιώθουν μεγαλύτερη ευερεθιστότητα, άγχος ή κακή διάθεση τις πρώτες ημέρες μετά την αλλαγή. Η βιβλιογραφία που συνοψίζει η AASM αναφέρει ότι οι εποχικές μετατοπίσεις της ώρας έχουν συνδεθεί με αυξημένους κινδύνους για διαταραχές διάθεσης και γενικότερη επιβάρυνση της ψυχικής ισορροπίας, αν και η ένταση δεν είναι ίδια για όλους.
Για την καρδιά, η εικόνα είναι πιο σύνθετη απ’ όσο συχνά παρουσιάζεται. Παλαιότερες ανασκοπήσεις και μια νέα συστηματική ανασκόπηση του 2026 δείχνουν μια μικρή αύξηση του κινδύνου οξέος εμφράγματος τις πρώτες ημέρες μετά την εαρινή αλλαγή. Όμως μια μεγάλη μελέτη του 2025 σε μητρώο ασθενών με έμφραγμα δεν βρήκε σημαντική διαφορά στη συχνότητα ή στα ενδονοσοκομειακά αποτελέσματα γύρω από την αλλαγή ώρας. Άρα, υπάρχει πιθανό βραχυπρόθεσμο σήμα κινδύνου, αλλά όχι απόλυτη ομοφωνία στα δεδομένα.
Το ίδιο ισχύει και για άλλα προβλήματα υγείας και ασφάλειας. Η AASM και παλαιότερη θέση ειδικών συνδέουν την εαρινή αλλαγή με αυξημένο κίνδυνο τροχαίων, λαθών και ατυχημάτων λόγω υπνηλίας και μειωμένης προσοχής. Ωστόσο, νεότερες επιδημιολογικές μελέτες δείχνουν ότι τα αποτελέσματα δεν είναι απολύτως ομοιόμορφα σε όλα τα συστήματα υγείας και σε όλες τις χώρες.
Καρδιαγγειακή νόσο
Πιο ευάλωτοι φαίνεται να είναι όσοι ήδη κοιμούνται λίγο, έχουν αϋπνία, εργάζονται σε βάρδιες, έχουν καρδιαγγειακή νόσο, είναι έφηβοι ή έχουν έντονο βραδινό χρονότυπο. Σε αυτές τις ομάδες, η προσαρμογή μπορεί να κρατήσει περισσότερο και να είναι πιο αισθητή.
Στην πράξη, οι επιπτώσεις συνήθως είναι παροδικές, αλλά δεν είναι αμελητέες. Για τους περισσότερους κρατούν από μερικές ημέρες έως περίπου μία εβδομάδα, ενώ για ορισμένους μπορεί να επιμείνουν περισσότερο, ειδικά την άνοιξη.
Για να το περάσεις πιο ομαλά, βοήθα πολύ να κοιμηθείς λίγο νωρίτερα για 2-3 βράδια, να βγεις σε πρωινό φυσικό φως, να αποφύγεις βαριά γεύματα και πολύ αλκοόλ αργά το βράδυ, και να μην πιέσεις τον εαυτό σου με έντονη βραδινή οθόνη ή καφεΐνη αργά μέσα στη μέρα. Αυτές οι κινήσεις δεν μηδενίζουν την επίδραση, αλλά συνήθως μειώνουν αισθητά το “mini jet lag”.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα
Διαβάστε επίσης
Αλλαγή ώρας: Το «κοινωνικό τζετ λαγκ» και πώς μας επηρεάζει
Αλλαγή ώρας: Πώς επηρεάζει τον οργανισμό – Τι λένε μελέτες
