Ένα νέο πειραματικό φάρμακο για την παχυσαρκία, η ρετατρουτίδη της Eli Lilly, ενισχύει τις προσδοκίες για την επόμενη γενιά θεραπειών απώλειας βάρους.
- Γράφει ο Κοσμάς Ζακυνθινός
Σε μελέτη Φάσης 3, οι ασθενείς που έλαβαν την υψηλότερη δόση έχασαν κατά μέσο όρο 28,3% του σωματικού τους βάρους σε 80 εβδομάδες, επίδοση που φέρνει τη φαρμακευτική θεραπεία πιο κοντά σε αποτελέσματα που μέχρι σήμερα συνδέονταν κυρίως με τη βαριατρική χειρουργική.
Η νέα επίδοση που αλλάζει τον πήχη στην παχυσαρκία
Η Eli Lilly ανακοίνωσε θετικά κορυφαία αποτελέσματα από τη μελέτη TRIUMPH-1, μια κλινική δοκιμή Φάσης 3 που αξιολόγησε την αποτελεσματικότητα και την ασφάλεια της ρετατρουτίδης σε ενήλικες με παχυσαρκία ή υπέρβαρο και τουλάχιστον μία συννοσηρότητα σχετιζόμενη με το βάρος, χωρίς διαβήτη. Το φάρμακο δοκιμάστηκε σε δόσεις 4 mg, 9 mg και 12 mg, με όλες τις δόσεις να πετυχαίνουν τους κύριους και βασικούς δευτερεύοντες στόχους της μελέτης.
Στην υψηλότερη δόση των 12 mg, οι συμμετέχοντες έχασαν κατά μέσο όρο 70,3 λίβρες, δηλαδή περίπου 31,9 κιλά, που αντιστοιχούν σε μείωση 28,3% του σωματικού τους βάρους σε 80 εβδομάδες. Στη δόση των 9 mg η μέση απώλεια έφτασε το 25,9%, ενώ ακόμη και η χαμηλότερη δόση των 4 mg οδήγησε σε μέση απώλεια 19%.
Απώλεια βάρους που προσεγγίζει τη βαριατρική χειρουργική
Το στοιχείο που προκάλεσε τη μεγαλύτερη αίσθηση ήταν το ποσοστό των ασθενών που πέτυχαν πολύ βαθιά απώλεια βάρους. Σύμφωνα με τα στοιχεία της εταιρείας, το 45,3% των συμμετεχόντων που έλαβαν τη δόση των 12 mg έχασε τουλάχιστον 30% του σωματικού του βάρους, επίπεδο που ιστορικά συνδέεται με τη βαριατρική χειρουργική.
Σε επέκταση της μελέτης, άτομα με αρχικό Δείκτη Μάζας Σώματος ίσο ή άνω του 35 συνέχισαν τη θεραπεία έως τις 104 εβδομάδες. Σε αυτή την ομάδα, η μέση απώλεια βάρους έφτασε έως το 30,3%, δηλαδή περίπου 38,5 κιλά. Τα δεδομένα αυτά ενισχύουν την εικόνα ότι η ρετατρουτίδη μπορεί να αποτελέσει ένα από τα πιο ισχυρά φαρμακευτικά εργαλεία στη θεραπεία της παχυσαρκίας, εφόσον επιβεβαιωθούν τα πλήρη αποτελέσματα και προχωρήσει η ρυθμιστική αξιολόγηση.
Πώς δρα η ρετατρουτίδη
Η ρετατρουτίδη ανήκει στην επόμενη γενιά των μεταβολικών θεραπειών, καθώς δεν στοχεύει μόνο ένα ορμονικό μονοπάτι. Πρόκειται για έναν πειραματικό, εβδομαδιαία χορηγούμενο τριπλό αγωνιστή υποδοχέων, που ενεργοποιεί τους υποδοχείς του GIP, του GLP-1 και της γλυκαγόνης.
Το GLP-1 συνδέεται με μείωση της όρεξης και επιβράδυνση της γαστρικής κένωσης. Το GIP συμμετέχει στη ρύθμιση του σακχάρου και του μεταβολισμού του λίπους, ενώ η γλυκαγόνη εμπλέκεται στη διαχείριση της γλυκόζης και της ενεργειακής δαπάνης. Η ταυτόχρονη δράση και στα τρία μονοπάτια εξηγεί γιατί η ρετατρουτίδη θεωρείται πιθανός εκπρόσωπος μιας πιο ισχυρής κατηγορίας φαρμάκων για την παχυσαρκία.
Καρδιομεταβολικά οφέλη πέρα από τη ζυγαριά
Η μείωση του βάρους δεν ήταν το μοναδικό εύρημα. Η Lilly ανέφερε βελτιώσεις σε δείκτες καρδιομεταβολικής υγείας, όπως η περίμετρος μέσης, η μη HDL χοληστερόλη, τα τριγλυκερίδια, η συστολική αρτηριακή πίεση και η υψηλής ευαισθησίας C-αντιδρώσα πρωτεΐνη.
Η επικεφαλής ερευνήτρια της μελέτης, δρ Ania Jastreboff, καθηγήτρια Ιατρικής και Παιδιατρικής στο Yale School of Medicine και διευθύντρια του Yale Obesity Research Center, δήλωσε ότι κάθε δόση της ρετατρουτίδης οδήγησε σε κλινικά σημαντική απώλεια βάρους για σχεδόν όλους τους συμμετέχοντες. Τόνισε επίσης ότι οι ασθενείς με σοβαρή παχυσαρκία στην υψηλότερη δόση έχασαν κατά μέσο όρο περίπου 30% του βάρους τους σε δύο χρόνια.
Η σύγκριση με Ozempic, Wegovy και Zepbound
Η ρετατρουτίδη μπαίνει σε μια αγορά που ήδη μετασχηματίζεται από τα φάρμακα GLP-1 και τις συγγενείς θεραπείες. Το Ozempic και το Wegovy της Novo Nordisk, καθώς και το Zepbound της Eli Lilly, έχουν αλλάξει τα δεδομένα στην αντιμετώπιση της παχυσαρκίας και του μεταβολικού κινδύνου.
Τα νέα αποτελέσματα, όμως, δείχνουν ότι η ρετατρουτίδη μπορεί να πετύχει ακόμη μεγαλύτερη απώλεια βάρους από τα ήδη διαθέσιμα φάρμακα. Το Reuters μετέδωσε ότι το Zepbound και το Wegovy έχουν δείξει απώλεια βάρους περίπου 15% έως 20% σε διαφορετικές μελέτες, ενώ η ρετατρουτίδη έφτασε στο 28,3% σε 80 εβδομάδες στην υψηλότερη δόση.
Οι ανεπιθύμητες ενέργειες και το προφίλ ασφάλειας
Όπως συμβαίνει και με άλλες θεραπείες της κατηγορίας, οι συχνότερες ανεπιθύμητες ενέργειες ήταν γαστρεντερικές. Στους συμμετέχοντες που έλαβαν ρετατρουτίδη καταγράφηκαν ναυτία, διάρροια, δυσκοιλιότητα και έμετος, με τα ποσοστά να αυξάνονται στις υψηλότερες δόσεις. Στη δόση των 12 mg, η ναυτία αναφέρθηκε στο 42,4%, η διάρροια στο 32%, η δυσκοιλιότητα στο 26,1% και ο έμετος στο 25,3%, έναντι χαμηλότερων ποσοστών στην ομάδα placebo.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η δυσαισθησία, δηλαδή μια μη φυσιολογική αίσθηση στο δέρμα. Στη μελέτη TRIUMPH-1, αναφέρθηκε στο 12,5% των ασθενών που έλαβαν τη δόση των 12 mg, έναντι 0,9% στην ομάδα placebo. Η Lilly ανέφερε ότι τα περισσότερα περιστατικά ήταν ήπια έως μέτρια, ενώ οι περισσότεροι συμμετέχοντες συνέχισαν τη θεραπεία. Το ποσοστό διακοπής λόγω ανεπιθύμητων ενεργειών έφτασε το 11,3% στη δόση των 12 mg, έναντι 4,9% στο placebo.
Το επόμενο βήμα για την έγκριση
Η ρετατρουτίδη παραμένει πειραματικό φάρμακο και προς το παρόν διατίθεται νόμιμα μόνο σε συμμετέχοντες των κλινικών μελετών της Lilly. Η εταιρεία συνεχίζει την αξιολόγησή της σε αρκετές μελέτες Φάσης 3, όχι μόνο για την παχυσαρκία, αλλά και για άτομα με υπέρβαρο ή παχυσαρκία και συννοσηρότητες, όπως διαβήτη τύπου 2, οστεοαρθρίτιδα γόνατος, υπνική άπνοια, χρόνια οσφυαλγία, καρδιαγγειακά και νεφρικά αποτελέσματα, καθώς και μεταβολική δυσλειτουργία που σχετίζεται με λιπώδη ηπατική νόσο.
Σύμφωνα με το Reuters, τα αποτελέσματα της βασικής μελέτης δίνουν στην εταιρεία τη δυνατότητα να κινηθεί προς ρυθμιστική κατάθεση, με στόχο πιθανή κυκλοφορία του φαρμάκου το επόμενο έτος, εφόσον οι αρμόδιες αρχές δώσουν έγκριση.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα
Διαβάστε επίσης
Ρετατρουτίδη: Το φάρμακο που μειώνει ως 25% το σωματικό βάρος
GLP-1 αγωνιστές: Η νέα θεραπευτική εποχή για παχυσαρκία και διαβήτη
