Περίπου 20 θάνατοι που συνδέονται με σοβαρή ηπατική δυσλειτουργία έχουν αναφερθεί στην Ιαπωνία σε ασθενείς που έλαβαν το Tavneos της Amgen, σύμφωνα με ανακοίνωση ασφάλειας της συνεργαζόμενης Kissei Pharmaceutical.
Η υπόθεση εντείνει τον ρυθμιστικό έλεγχο γύρω από το φάρμακο για τη σπάνια ANCA-σχετιζόμενη αγγειίτιδα.
Σοβαρές αναφορές ασφάλειας για το Tavneos στην Ιαπωνία
Νέο κύμα ανησυχίας προκαλούν στην Ιαπωνία οι αναφορές σοβαρής ηπατικής δυσλειτουργίας σε ασθενείς που έλαβαν το Tavneos της Amgen, ένα φάρμακο για σπάνια αυτοάνοσα νοσήματα.
Σύμφωνα με ανακοίνωση ασφάλειας της Kissei Pharmaceutical, συνεργάτιδας εταιρείας της Amgen στην ιαπωνική αγορά, περίπου 20 θάνατοι έχουν αναφερθεί σε ασθενείς που είχαν λάβει το Tavneos και παρουσίασαν σοβαρή ηπατική δυσλειτουργία. Η Kissei ζήτησε από τους γιατρούς να σταματήσουν τη χορήγηση του φαρμάκου σε νέους ασθενείς και να επανεξετάσουν τις συνεχιζόμενες θεραπείες, λόγω του κινδύνου ηπατικής βλάβης.
Η εταιρεία ανέφερε επίσης ότι ορισμένοι από τους θανάτους, έως τις 27 Απριλίου, συνδέθηκαν με σοβαρή ηπατική πάθηση που καταστρέφει τους χοληφόρους πόρους. Ωστόσο, δεν έχει επιβεβαιωθεί άμεση αιτιώδης σχέση με το φάρμακο σε όλες τις περιπτώσεις.
Τι είναι το Tavneos και για ποιους ασθενείς χορηγείται
Το Tavneos, με δραστική ουσία την αβακοπάνη ή avacopan, έχει εγκριθεί για τη θεραπεία της σοβαρής ενεργού ANCA-σχετιζόμενης αγγειίτιδας. Πρόκειται για ομάδα σπάνιων αυτοάνοσων νοσημάτων που προκαλούν φλεγμονή σε μικρού και μεσαίου μεγέθους αιμοφόρα αγγεία.
Ο FDA ενέκρινε το Tavneos στις Ηνωμένες Πολιτείες τον Οκτώβριο του 2021, ως συμπληρωματική θεραπεία σε ενήλικες με σοβαρή ενεργό ANCA-σχετιζόμενη αγγειίτιδα, σε συνδυασμό με τη συνήθη αγωγή, συμπεριλαμβανομένων των γλυκοκορτικοειδών. Ο αμερικανικός οργανισμός σημειώνει ότι το Tavneos δεν εξαλείφει τη χρήση γλυκοκορτικοειδών.
Στην Ιαπωνία το φάρμακο κυκλοφόρησε το 2022. Σύμφωνα με την Kissei, περίπου 8.503 ασθενείς έχουν λάβει Tavneos στη χώρα από την έναρξη της κυκλοφορίας του. Τα περισσότερα σοβαρά περιστατικά ηπατικής βλάβης εμφανίστηκαν μέσα στους πρώτους τρεις μήνες από την έναρξη της θεραπείας.
Ηπατική βλάβη και σύνδρομο εξαφάνισης χοληφόρων πόρων
Στο επίκεντρο της υπόθεσης βρίσκεται η σοβαρή φαρμακογενής ηπατική βλάβη και, σε ορισμένες περιπτώσεις, το σύνδρομο εξαφάνισης χοληφόρων πόρων ή Vanishing Bile Duct Syndrome (VBDS).
Ο FDA έχει ήδη προειδοποιήσει ασθενείς και επαγγελματίες υγείας για σοβαρές μετεγκριτικές αναφορές φαρμακογενούς ηπατικής βλάβης που σχετίζονται με το Tavneos, μεταξύ των οποίων και θανατηφόρα περιστατικά. Ορισμένες περιπτώσεις αφορούσαν VBDS, μια σπάνια και σοβαρή βλάβη κατά την οποία παρατηρείται προοδευτική καταστροφή και εξαφάνιση των χοληφόρων πόρων στο ήπαρ, με πιθανότητα μόνιμης ηπατικής βλάβης.
Τα πιθανά συμπτώματα που πρέπει να κινητοποιήσουν άμεσα τους ασθενείς περιλαμβάνουν έντονη κόπωση, ναυτία, έμετο, φαγούρα, ανοιχτόχρωμα κόπρανα, κιτρίνισμα του δέρματος ή των ματιών, σκούρα ούρα, πρήξιμο στην κοιλιά ή πόνο στο δεξί άνω μέρος της κοιλιάς.
Οι οδηγίες προς τους γιατρούς
Η Kissei ζητά από τους γιατρούς να μη χορηγούν Tavneos σε νέους ασθενείς και να αξιολογήσουν εκ νέου όσους ήδη λαμβάνουν τη θεραπεία. Παράλληλα, συστήνει τακτική παρακολούθηση της ηπατικής λειτουργίας και άμεση διακοπή του φαρμάκου όταν εντοπίζονται παθολογικά ευρήματα.
Ο FDA, στη δική του ανακοίνωση ασφάλειας, συνιστά στους επαγγελματίες υγείας έλεγχο ηπατικού προφίλ κάθε δύο εβδομάδες τον πρώτο μήνα της θεραπείας, στη συνέχεια κάθε μήνα για τους επόμενους πέντε μήνες και κατόπιν ανάλογα με την κλινική εικόνα. Επίσης, ζητά άμεση διακοπή του Tavneos όταν η ALT ή η AST υπερβαίνουν τρεις φορές το ανώτερο φυσιολογικό όριο, όταν η ALP υπερβαίνει δύο φορές το όριο ή όταν εμφανίζονται σημεία χολόστασης, όπως ίκτερος ή κνησμός.
Ο FDA έχει κινηθεί για απόσυρση της έγκρισης
Η υπόθεση στην Ιαπωνία έρχεται ενώ ο FDA έχει ήδη κλιμακώσει τον έλεγχο για το Tavneos στις Ηνωμένες Πολιτείες. Τον Απρίλιο, το Κέντρο Αξιολόγησης και Έρευνας Φαρμάκων του FDA πρότεινε την απόσυρση της έγκρισης του φαρμάκου, επικαλούμενο έλλειψη επαρκώς τεκμηριωμένης αποτελεσματικότητας και ψευδείς δηλώσεις στην αρχική αίτηση έγκρισης.
Ο FDA είχε προηγουμένως ζητήσει από την Amgen να αποσύρει οικειοθελώς το Tavneos από την αμερικανική αγορά, όμως η εταιρεία αρνήθηκε. Σύμφωνα με το Reuters, ο αμερικανικός οργανισμός έχει πλέον κινηθεί σε επίσημη διαδικασία απόσυρσης, μετά τον εντοπισμό δεκάδων περιστατικών ηπατικής βλάβης παγκοσμίως, πολλά από τα οποία καταγράφηκαν στην Ιαπωνία.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση του FDA, έως τις 9 Οκτωβρίου 2024 είχαν εντοπιστεί 76 περιστατικά φαρμακογενούς ηπατικής βλάβης με εύλογες ενδείξεις αιτιώδους συσχέτισης με την αβακοπάνη. Από αυτά, 74 είχαν σοβαρή έκβαση, μεταξύ των οποίων 54 νοσηλείες και 8 θάνατοι.
Η θέση της Amgen
Η Amgen υποστηρίζει ότι παραμένει βέβαιη για την αξία του Tavneos ως θεραπείας για τη σοβαρή ενεργό ANCA-σχετιζόμενη αγγειίτιδα. Σε ενημέρωση προς επαγγελματίες υγείας, η εταιρεία αναφέρει ότι το φάρμακο έχει ευνοϊκό προφίλ οφέλους-κινδύνου, με βάση τα κλινικά δεδομένα και τα πραγματικά δεδομένα χρήσης.
Η εταιρεία αναγνωρίζει ότι η ηπατοτοξικότητα αποτελεί γνωστό κίνδυνο του Tavneos και ότι η αμερικανική περίληψη χαρακτηριστικών προϊόντος περιλαμβάνει σχετική προειδοποίηση. Παράλληλα, σημειώνει ότι από την έγκριση του φαρμάκου το 2021 έχουν αναφερθεί περιστατικά VBDS εκτός Ηνωμένων Πολιτειών, κυρίως στην Ιαπωνία και σε ασθενείς ηλικίας 65 ετών και άνω, συμπεριλαμβανομένων περιστατικών με θανατηφόρα έκβαση.
Η Amgen απέκτησε το Tavneos μέσω της εξαγοράς της ChemoCentryx έναντι 3,7 δισ. δολαρίων το 2022, μετά την έγκριση του φαρμάκου στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Ένα κρίσιμο τεστ για τη φαρμακοεπαγρύπνηση
Η υπόθεση Tavneos αναδεικνύει εκ νέου τη σημασία της μετεγκριτικής παρακολούθησης φαρμάκων, ειδικά όταν πρόκειται για θεραπείες που απευθύνονται σε σπάνια, σοβαρά και σύνθετα νοσήματα.
Σε τέτοιες περιπτώσεις, τα δεδομένα των κλινικών μελετών συχνά συμπληρώνονται από την πραγματική εμπειρία μετά την κυκλοφορία. Η εμφάνιση σπάνιων αλλά σοβαρών ανεπιθύμητων ενεργειών μπορεί να αλλάξει την ισορροπία οφέλους-κινδύνου και να οδηγήσει σε αυστηρότερες προειδοποιήσεις, περιορισμούς χρήσης ή ακόμη και διαδικασίες απόσυρσης.
Για τους ασθενείς με ANCA-σχετιζόμενη αγγειίτιδα, το ζήτημα παραμένει ιδιαίτερα ευαίσθητο. Η νόσος μπορεί να είναι σοβαρή και απειλητική, ενώ οι διαθέσιμες θεραπευτικές επιλογές πρέπει να αξιολογούνται προσεκτικά με βάση το ατομικό προφίλ κινδύνου. Γι’ αυτό, οι ρυθμιστικές αρχές ζητούν από τους επαγγελματίες υγείας να συζητούν με τους ασθενείς τόσο τους κινδύνους του Tavneos όσο και τις πιθανές εναλλακτικές θεραπευτικές επιλογές, έως ότου ληφθούν οριστικές αποφάσεις για το καθεστώς κυκλοφορίας του.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα
Διαβάστε επίσης
Amgen: Ρυθμιστική πίεση για το Tavneos με νέα στοιχεία του FDA
Amgen και Sanofi ενισχύουν παραγωγή και AI – Επενδύσεις 600 εκ.
