Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε το Tepkinly της AbbVie και της Genmab σε συνδυασμό με λεναλιδομίδη και ριτουξιμάμπη για ενήλικες με υποτροπιάζον ή ανθεκτικό θυλακιώδες λέμφωμα. Η θεραπεία χωρίς χημειοθεραπεία μείωσε κατά 79% τον κίνδυνο εξέλιξης της νόσου ή θανάτου στη μελέτη EPCORE FL-1.
Μια νέα θεραπευτική επιλογή εισέρχεται στην ευρωπαϊκή αντιμετώπιση του θυλακιώδους λεμφώματος, ενός συνήθως βραδέως εξελισσόμενου αλλά επίμονου καρκίνου του λεμφικού συστήματος, ο οποίος χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενες υποτροπές.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή χορήγησε άδεια κυκλοφορίας στο Tepkinly, με δραστική ουσία την epcoritamab, σε συνδυασμό με λεναλιδομίδη και ριτουξιμάμπη για ενήλικες με υποτροπιάζον ή ανθεκτικό θυλακιώδες λέμφωμα. Η νέα ένδειξη επιτρέπει τη χρήση του τριπλού σχήματος μετά από τουλάχιστον μία προηγούμενη γραμμή θεραπείας, δηλαδή ήδη από την πρώτη υποτροπή της νόσου.
Η απόφαση εκδόθηκε στις 6 Ιουλίου 2026 και ακολούθησε τη θετική γνωμοδότηση της Επιτροπής Φαρμάκων για Ανθρώπινη Χρήση του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων στις 21 Μαΐου 2026. Το φάρμακο κυκλοφορεί με την εμπορική ονομασία Tepkinly στην Ευρωπαϊκή Ένωση και ως Epkinly στις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ιαπωνία.
Η πρώτη διειδική θεραπεία δεύτερης γραμμής στην Ευρώπη
Σύμφωνα με την AbbVie και τη Genmab, το Tepkinly μαζί με λεναλιδομίδη και ριτουξιμάμπη αποτελεί την πρώτη εγκεκριμένη στην Ευρώπη θεραπεία δεύτερης γραμμής για το θυλακιώδες λέμφωμα που βασίζεται σε διειδικό αντίσωμα. Παράλληλα, προσφέρει ένα θεραπευτικό σχήμα χωρίς κλασική κυτταροτοξική χημειοθεραπεία.
Η έγκριση διευρύνει σημαντικά τον ρόλο της epcoritamab. Το Tepkinly είχε ήδη λάβει ευρωπαϊκή άδεια ως μονοθεραπεία για ενήλικες με υποτροπιάζον ή ανθεκτικό διάχυτο λέμφωμα από μεγάλα Β κύτταρα, καθώς και για θυλακιώδες λέμφωμα μετά από τουλάχιστον δύο προηγούμενες γραμμές συστηματικής θεραπείας. Η νέα ένδειξη μεταφέρει το φάρμακο νωρίτερα στη θεραπευτική πορεία, σε συνδυασμό πλέον με το καθιερωμένο σχήμα R².
Το R² συνδυάζει τη λεναλιδομίδη, ένα ανοσοτροποποιητικό φάρμακο, με τη ριτουξιμάμπη, ένα μονοκλωνικό αντίσωμα που στοχεύει την πρωτεΐνη CD20 στην επιφάνεια των Β λεμφοκυττάρων. Η προσθήκη της epcoritamab ενισχύει περαιτέρω την ανοσολογική επίθεση κατά των καρκινικών κυττάρων.
Πώς λειτουργεί η epcoritamab
Η epcoritamab είναι ένα υποδορίως χορηγούμενο διειδικό αντίσωμα IgG1, το οποίο αναπτύχθηκε με την τεχνολογία DuoBody της Genmab. Το μόριο συνδέεται ταυτόχρονα με την πρωτεΐνη CD20 στα κακοήθη Β κύτταρα και με την πρωτεΐνη CD3 στα Τ λεμφοκύτταρα.
Με αυτή τη διπλή σύνδεση, το φάρμακο φέρνει τα Τ κύτταρα σε άμεση επαφή με τα καρκινικά Β κύτταρα και ενεργοποιεί την κυτταροτοξική τους δράση. Στόχος είναι να κατευθυνθεί η φυσική ανοσολογική απόκριση του οργανισμού προς τα κύτταρα που εκφράζουν CD20 και να προκληθεί η καταστροφή τους.
Η συγκεκριμένη προσέγγιση διαφέρει από την παραδοσιακή χημειοθεραπεία, η οποία δρα γενικότερα σε ταχέως πολλαπλασιαζόμενα κύτταρα. Τα διειδικά αντισώματα επιχειρούν να κινητοποιήσουν με μεγαλύτερη ακρίβεια το ανοσοποιητικό σύστημα εναντίον του όγκου, αν και συνοδεύονται από ιδιαίτερες ανεπιθύμητες ενέργειες που απαιτούν στενή παρακολούθηση.
Μείωση του κινδύνου εξέλιξης ή θανάτου κατά 79%
Η ευρωπαϊκή έγκριση στηρίχθηκε στα αποτελέσματα της τυχαιοποιημένης μελέτης Φάσης 3 EPCORE FL-1. Στη μελέτη συμμετείχαν 488 ασθενείς με υποτροπιάζον ή ανθεκτικό θυλακιώδες λέμφωμα, οι οποίοι είχαν λάβει τουλάχιστον μία προηγούμενη θεραπεία.
Οι 243 ασθενείς έλαβαν epcoritamab μαζί με λεναλιδομίδη και ριτουξιμάμπη, ενώ οι υπόλοιποι 245 έλαβαν μόνο λεναλιδομίδη και ριτουξιμάμπη. Η epcoritamab χορηγήθηκε σε κύκλους 28 ημερών για συνολικά 12 κύκλους ή έως την εξέλιξη της νόσου ή την εμφάνιση μη αποδεκτής τοξικότητας.
Το τριπλό σχήμα μείωσε κατά 79% τον κίνδυνο εξέλιξης της νόσου ή θανάτου σε σύγκριση με το R² μόνο. Ο λόγος κινδύνου διαμορφώθηκε στο 0,21, με διάστημα εμπιστοσύνης 95% από 0,13 έως 0,33 και τιμή p μικρότερη από 0,0001, στοιχείο που καταδεικνύει στατιστικά ισχυρή διαφορά υπέρ του συνδυασμού.
Η επιβίωση χωρίς εξέλιξη της νόσου και το συνολικό ποσοστό ανταπόκρισης αποτέλεσαν τα δύο κύρια καταληκτικά σημεία της μελέτης. Ανεξάρτητη επιτροπή αξιολόγησε τα αποτελέσματα με βάση τα κριτήρια Lugano 2014.
Ανταπόκριση στο 96% των ασθενών
Το συνολικό ποσοστό ανταπόκρισης έφθασε το 96% στους ασθενείς που έλαβαν Tepkinly μαζί με R², έναντι 81% στην ομάδα που έλαβε μόνο λεναλιδομίδη και ριτουξιμάμπη.
Ιδιαίτερη σημασία έχει το ποσοστό πλήρους ανταπόκρισης, καθώς περίπου τρεις στους τέσσερις ασθενείς της πειραματικής ομάδας δεν εμφάνιζαν ανιχνεύσιμη νόσο στις απεικονιστικές και κλινικές αξιολογήσεις. Συγκεκριμένα, πλήρης ανταπόκριση πέτυχε το 74% των ασθενών που έλαβαν τον τριπλό συνδυασμό, έναντι 43% στην ομάδα ελέγχου.
Τα αποτελέσματα ενισχύουν την προοπτική μιας βαθύτερης και πιο παρατεταμένης ύφεσης ήδη από τη δεύτερη γραμμή θεραπείας. Η διάρκεια της ανταπόκρισης περιλαμβάνεται στα πρόσθετα καταληκτικά σημεία της EPCORE FL-1, ενώ τα κύρια δεδομένα της δοκιμής δημοσιεύθηκαν στο The Lancet τον Ιανουάριο του 2026.
Γιατί η πρώτη υποτροπή θεωρείται κρίσιμο σημείο
Το θυλακιώδες λέμφωμα ανταποκρίνεται συχνά στην αρχική θεραπεία, όμως στις περισσότερες περιπτώσεις ακολουθούν νέες υποτροπές. Με κάθε επιστροφή της νόσου, οι υφέσεις τείνουν να διαρκούν λιγότερο και οι θεραπευτικές επιλογές να περιορίζονται.
Η νέα έγκριση επιτρέπει την εισαγωγή της epcoritamab από την πρώτη υποτροπή, όταν η νόσος παραμένει ενδεχομένως περισσότερο ευαίσθητη σε μια ισχυρή ανοσολογική παρέμβαση. Η Genmab χαρακτήρισε το συγκεκριμένο χρονικό σημείο κρίσιμο για την επίτευξη αποτελεσματικού ελέγχου της νόσου.
Η Catherine Thieblemont, επικεφαλής του Τμήματος Αιματο-Ογκολογίας στο Πανεπιστήμιο Paris Cité και στο Νοσοκομείο Saint-Louis, επισήμανε ότι οι επαναλαμβανόμενες υποτροπές συνοδεύονται από μικρότερες περιόδους ύφεσης και λιγότερες διαθέσιμες επιλογές. Κατά την εκτίμησή της, τα αποτελέσματα της EPCORE FL-1 μπορούν να επηρεάσουν ουσιαστικά το θεραπευτικό πρότυπο.
Τι είναι το θυλακιώδες λέμφωμα
Το θυλακιώδες λέμφωμα αποτελεί κακοήθεια των Β λεμφοκυττάρων και ανήκει στα μη Hodgkin λεμφώματα. Συνήθως εξελίσσεται αργά, γεγονός που μπορεί να δημιουργήσει την εντύπωση μιας λιγότερο επιθετικής νόσου. Ωστόσο, παραμένει χρόνια και κατά κανόνα μη ιάσιμη με τις συμβατικές θεραπείες.
Αποτελεί τη δεύτερη συχνότερη μορφή μη Hodgkin λεμφώματος και αντιπροσωπεύει περίπου το 20% έως 30% των περιστατικών. Σύμφωνα με στοιχεία που επικαλούνται οι δύο εταιρείες, η αναλογία του θυλακιώδους λεμφώματος μεταξύ των μη Hodgkin λεμφωμάτων είναι υψηλότερη στους ευρωπαϊκούς πληθυσμούς, όπου κυμαίνεται από 11% έως 29%, σε σύγκριση με 2% έως 18% στους μη ευρωπαϊκούς πληθυσμούς.
Η νόσος μπορεί να προκαλέσει ανώδυνη διόγκωση των λεμφαδένων, κόπωση, νυχτερινές εφιδρώσεις, πυρετό και απώλεια βάρους. Αρκετοί ασθενείς, ωστόσο, δεν εμφανίζουν έντονα συμπτώματα κατά τη διάγνωση και παρακολουθούνται έως ότου προκύψει σαφής ανάγκη για θεραπεία.
Παρά τον βραδύ ρυθμό ανάπτυξης, ορισμένα περιστατικά μπορεί να μετατραπούν σε πιο επιθετική μορφή λεμφώματος, όπως το διάχυτο λέμφωμα από μεγάλα Β κύτταρα. Η ανάγκη για αποτελεσματικές θεραπείες που παρατείνουν την ύφεση παραμένει, επομένως, σημαντική.
Ένα σχήμα καθορισμένης διάρκειας
Ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά του νέου συνδυασμού είναι η προκαθορισμένη διάρκεια της θεραπείας με epcoritamab. Στην EPCORE FL-1, οι ασθενείς έλαβαν το φάρμακο για έως 12 κύκλους των 28 ημερών, αντί για θεραπεία αόριστης διάρκειας.
Η καθορισμένη διάρκεια μπορεί να μειώσει τη συνολική επιβάρυνση των ασθενών και των συστημάτων υγείας, εφόσον διατηρείται το θεραπευτικό αποτέλεσμα μετά την ολοκλήρωση των κύκλων. Παράλληλα, η υποδόρια χορήγηση της epcoritamab διαφοροποιεί το φάρμακο από θεραπείες που απαιτούν παρατεταμένη ενδοφλέβια έγχυση.
Η θεραπεία, ωστόσο, πρέπει να ξεκινά και να επιβλέπεται από γιατρό με εμπειρία στις αιματολογικές κακοήθειες και σε χώρο που διαθέτει την κατάλληλη υποδομή για την αντιμετώπιση σοβαρών αντιδράσεων.
Το σύνδρομο απελευθέρωσης κυτταροκινών
Η ενεργοποίηση των Τ λεμφοκυττάρων μπορεί να προκαλέσει σύνδρομο απελευθέρωσης κυτταροκινών, γνωστό ως CRS. Πρόκειται για μια συστηματική φλεγμονώδη αντίδραση που μπορεί να εκδηλωθεί με πυρετό, υπόταση, χαμηλά επίπεδα οξυγόνου, δύσπνοια, ρίγη, ταχυκαρδία και κεφαλαλγία. Σε σοβαρές περιπτώσεις μπορεί να απειλήσει τη ζωή.
Τα περισσότερα επεισόδια CRS εμφανίστηκαν κατά τον πρώτο κύκλο και συνδέθηκαν κυρίως με την πρώτη πλήρη δόση. Για τη μείωση του κινδύνου εφαρμόζεται σταδιακή αύξηση της δόσης και προληπτική χορήγηση κορτικοστεροειδών. Οι γιατροί μπορούν να χρησιμοποιήσουν υποστηρικτική αγωγή, τοσιλιζουμάμπη ή κορτικοστεροειδή, ανάλογα με τη βαρύτητα της αντίδρασης.
Οι συχνότερες ανεπιθύμητες ενέργειες
Η ασφάλεια του συνδυασμού αξιολογήθηκε στους 243 ασθενείς της πειραματικής ομάδας. Οι συχνότερες ανεπιθύμητες ενέργειες, με συχνότητα τουλάχιστον 20%, περιλάμβαναν ουδετεροπενία, εξάνθημα, λοιμώξεις του ανώτερου αναπνευστικού, κόπωση, διάρροια και αντιδράσεις στο σημείο της ένεσης.
Αναφέρθηκαν επίσης αναιμία, δυσκοιλιότητα, θρομβοπενία, σύνδρομο απελευθέρωσης κυτταροκινών, υπογαμμασφαιριναιμία, COVID-19, πυρετός και πνευμονία. Σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες παρουσίασε το 44% των ασθενών. Οι συχνότερες σοβαρές αντιδράσεις ήταν το CRS, η πνευμονία, η COVID-19 και η εμπύρετη ουδετεροπενία.
Το 6,6% των ασθενών διέκοψε οριστικά την epcoritamab εξαιτίας ανεπιθύμητων ενεργειών, ενώ καθυστερήσεις στη χορήγηση κάποιας δόσης σημειώθηκαν στο 70%. Η ουδετεροπενία, οι λοιμώξεις του αναπνευστικού, η COVID-19, η πνευμονία, το εξάνθημα και η θρομβοπενία αποτέλεσαν τις συχνότερες αιτίες αναβολής.
Τα δεδομένα υπογραμμίζουν ότι η ισχυρή αποτελεσματικότητα του τριπλού συνδυασμού συνοδεύεται από σημαντική τοξικότητα, η οποία απαιτεί επιλογή των κατάλληλων ασθενών, προληπτικά μέτρα και στενή αιματολογική και λοιμωξιολογική παρακολούθηση.
Η έγκριση στις ΗΠΑ προηγήθηκε
Ο αμερικανικός FDA είχε εγκρίνει τον ίδιο συνδυασμό στις 18 Νοεμβρίου 2025 για ενήλικες με υποτροπιάζον ή ανθεκτικό θυλακιώδες λέμφωμα. Η απόφαση αποτέλεσε την πρώτη έγκριση στις ΗΠΑ συνδυασμού διειδικού αντισώματος για λέμφωμα και την τρίτη συνολικά ένδειξη του Epkinly στη χώρα.
Η αμερικανική και η ευρωπαϊκή έγκριση επιβεβαιώνουν την προσπάθεια των AbbVie και Genmab να καθιερώσουν την epcoritamab ως βασικό θεραπευτικό πυλώνα στις κακοήθειες των Β κυττάρων. Οι εταιρείες αναπτύσσουν το φάρμακο από κοινού, ενώ η AbbVie έχει την ευθύνη της εμπορικής διάθεσης στις περισσότερες αγορές εκτός ΗΠΑ και Ιαπωνίας.
Δοκιμές και σε πρωιμότερα στάδια
Το αναπτυξιακό πρόγραμμα της epcoritamab επεκτείνεται πέρα από το υποτροπιάζον θυλακιώδες λέμφωμα. Μελέτη Φάσης 3 αξιολογεί τον συνδυασμό epcoritamab, λεναλιδομίδης και ριτουξιμάμπης έναντι χημειοανοσοθεραπείας σε ασθενείς με προηγουμένως αθεράπευτο θυλακιώδες λέμφωμα.
Παράλληλα, άλλες δοκιμές εξετάζουν την epcoritamab μαζί με R-CHOP σε νεοδιαγνωσθέν διάχυτο λέμφωμα από μεγάλα Β κύτταρα και με λεναλιδομίδη σε υποτροπιάζουσα ή ανθεκτική νόσο. Τα αποτελέσματα αυτών των μελετών θα κρίνουν εάν το διειδικό αντίσωμα μπορεί να μετακινηθεί ακόμη νωρίτερα στη θεραπεία των Β-κυτταρικών λεμφωμάτων.
Μια σημαντική εξέλιξη, όχι το τέλος της θεραπευτικής πρόκλησης
Η έγκριση του Tepkinly με R² αλλάζει το ευρωπαϊκό τοπίο, επειδή προσφέρει ένα αποτελεσματικό σχήμα σταθερής διάρκειας χωρίς χημειοθεραπεία και επιτρέπει τη χρήση ενός διειδικού αντισώματος ήδη από τη δεύτερη γραμμή.
Η μείωση κατά 79% του κινδύνου εξέλιξης ή θανάτου, το συνολικό ποσοστό ανταπόκρισης 96% και η πλήρης ανταπόκριση στο 74% των ασθενών αποτελούν ιδιαίτερα ισχυρά ευρήματα. Την ίδια στιγμή, το υψηλό ποσοστό σοβαρών ανεπιθύμητων ενεργειών υπενθυμίζει ότι η θεραπεία χρειάζεται οργανωμένα κέντρα, εμπειρία και συνεχή παρακολούθηση.
Το επόμενο κρίσιμο ερώτημα αφορά τη διάρκεια του οφέλους στην καθημερινή κλινική πράξη, την επίδραση στη συνολική επιβίωση και τη βέλτιστη θέση του συνδυασμού απέναντι στις άλλες διαθέσιμες επιλογές. Προς το παρόν, πάντως, η ευρωπαϊκή έγκριση σηματοδοτεί ένα ουσιαστικό βήμα για ασθενείς που βρίσκονται αντιμέτωποι με τον επαναλαμβανόμενο κύκλο υποτροπής και θεραπείας.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα
Διαβάστε επίσης
AbbVie: Μια «αλυσίδα φροντίδας» για την κοινωνία – Week of Possibilities
AbbVie: Το deal των 11 δισ. δολαρίων για την Apogee Therapeutics
