Η νόσος Πάρκινσον συνδέεται συχνά με τον τρόμο, όμως οι γιατροί διευκρινίζουν ότι δεν είναι κάθε τρέμουλο σημάδι της συγκεκριμένης πάθησης. Το κρίσιμο είναι το μοτίβο του συμπτώματος και τα άλλα σημεία που το συνοδεύουν.
Οι ακούσιες κινήσεις, όπως ο τρόμος, προκαλούν συχνά άγχος, αμηχανία και τάση απόκρυψης, ιδίως όταν επηρεάζουν εμφανώς τα χέρια ή τα άκρα. Ωστόσο, οι ειδικοί επιμένουν ότι ένα επίμονο τρέμουλο δεν πρέπει να αγνοείται, γιατί μπορεί να συνδέεται με νευρολογικές παθήσεις, ανάμεσά τους και η νόσος Πάρκινσον. Η Parkinson’s UK υπενθυμίζει ότι ο τρόμος είναι ένα από τα συχνότερα κινητικά συμπτώματα της νόσου, χωρίς όμως να σημαίνει ότι κάθε τρόμος ισοδυναμεί με Πάρκινσον.
Τι ακριβώς είναι ο τρόμος
Η Parkinson’s UK ορίζει τον τρόμο ως μια ανεξέλεγκτη, επαναλαμβανόμενη κίνηση τρεμουλιάσματος που επηρεάζει ένα μέρος του σώματος, όπως το χέρι ή το μπράτσο. Στην πράξη, αυτό μπορεί να δυσκολεύει καθημερινές κινήσεις που συνήθως θεωρούμε απλές, όπως το κούμπωμα, το ανέβασμα ενός φερμουάρ ή το δέσιμο των κορδονιών. Η επίδραση δεν είναι μόνο λειτουργική αλλά και ψυχολογική, καθώς πολλοί άνθρωποι ανησυχούν για την εικόνα τους, για την αυτονομία τους ή ακόμη και για το αν μπορούν να συνεχίσουν να οδηγούν με ασφάλεια.
Δεν σημαίνει πάντα Πάρκινσον
Εδώ χρειάζεται η βασική διευκρίνιση: ο τρόμος δεν είναι συνώνυμο της νόσου Πάρκινσον. Η Parkinson’s UK σημειώνει ρητά ότι μπορεί να προκύψει και από άλλες καταστάσεις, από το ίδιο το πέρασμα της ηλικίας ή ακόμη και από πιο καθημερινούς παράγοντες, όπως η κόπωση, το στρες, η καφεΐνη, το αλκοόλ, το κάπνισμα ή η έκθεση σε υπερβολική ζέστη ή κρύο. Το NHS αναφέρει επίσης ότι ένας ήπιος τρόμος μπορεί να γίνει πιο έντονος όταν κάποιος είναι αγχωμένος, κουρασμένος, εξαντλημένος ή θυμωμένος.
Η ίδια η Parkinson’s UK υπογραμμίζει και ένα δεύτερο κρίσιμο σημείο: υπάρχουν άνθρωποι με Πάρκινσον που δεν θα εμφανίσουν ποτέ τρόμο. Άρα, από τη μία το σύμπτωμα δεν αρκεί από μόνο του για διάγνωση και από την άλλη η απουσία του δεν αποκλείει τη νόσο. Αυτός είναι και ο λόγος που κάθε επίμονο ή περίεργο σύμπτωμα χρειάζεται να αξιολογείται στο συνολικό του πλαίσιο.
Ποιος τρόμος θεωρείται πιο ύποπτος για Πάρκινσον
Το χαρακτηριστικό μοτίβο που συνδέεται περισσότερο με τη νόσο Πάρκινσον είναι ο λεγόμενος τρόμος ηρεμίας. Δηλαδή το τρέμουλο που εμφανίζεται όταν το σώμα βρίσκεται σε χαλάρωση και δεν εκτελεί κάποια εκούσια κίνηση. Αντίθετα, υπάρχει και ο τρόμος δράσης, που εμφανίζεται όταν κάποιος προσπαθεί να πιάσει ή να χρησιμοποιήσει κάτι. Ο τρόμος ηρεμίας θεωρείται ένα από τα πιο κλασικά πρώιμα στοιχεία της νόσου, ενώ η Parkinson’s UK περιγράφει ως τυπική και την εικόνα του λεγόμενου “pill-rolling tremor”, όταν τα δάχτυλα μοιάζουν σαν να κυλούν ένα μικρό χάπι ανάμεσα στον αντίχειρα και τον δείκτη.
Το NHS αναφέρει ότι τα τρία κύρια συμπτώματα που χαρακτηρίζουν συνήθως τη νόσο Πάρκινσον είναι ο τρόμος, η βραδυκινησία και η μυϊκή δυσκαμψία. Αυτό σημαίνει ότι ο τρόμος σπάνια εξετάζεται απομονωμένα. Οι γιατροί θα αναζητήσουν αν συνυπάρχουν και άλλα συμπτώματα που ενισχύουν την υποψία.
Τα πιο διακριτικά συμπτώματα που δεν πρέπει να περνούν απαρατήρητα
Εκτός από το εμφανές τρέμουλο, υπάρχουν και λιγότερο εντυπωσιακά αλλά πολύ σημαντικά σημάδια. Η Independent, επικαλούμενη συμβουλές από την Parkinson’s UK, αναφέρει ότι πιο διακριτικά συμπτώματα μπορεί να είναι η πιο χαμηλή ένταση της φωνής, η μικρότερη γραφή — αυτό που συχνά αποκαλείται μικρογραφία — και η απώλεια της όσφρησης. Μαζί με αυτά, προβλήματα ισορροπίας, πόνος, δυσκαμψία και κόπωση είναι επίσης συχνά στοιχεία της νόσου, έστω κι αν αρχικά μοιάζουν ασαφή ή αποδίδονται εύκολα σε άλλες αιτίες.
Πότε πρέπει να ζητήσετε ιατρική βοήθεια
Η σύσταση του NHS είναι σαφής: πρέπει να μιλήσετε με γιατρό αν έχετε τρόμο ή τρέμουλο στα χέρια και αυτό επιδεινώνεται με τον χρόνο ή επηρεάζει τις καθημερινές σας δραστηριότητες. Το να περιμένει κανείς «να περάσει μόνο του» δεν είναι η καλύτερη στρατηγική όταν το σύμπτωμα επανέρχεται, δυναμώνει ή συνοδεύεται από άλλα σημάδια.
Οι ειδικοί προτείνουν να κρατά κάποιος σημειώσεις για το πότε εμφανίζεται ο τρόμος, αν σχετίζεται με κόπωση ή στρες, αν συμβαίνει σε κατάσταση ηρεμίας ή κίνησης και αν συνοδεύεται από άλλα συμπτώματα. Αυτή η «χρονογραμμή» μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα χρήσιμη για τον γιατρό, ώστε να εντοπίσει μοτίβα και να ξεχωρίσει αν η εικόνα παραπέμπει σε Πάρκινσον ή σε άλλη αιτία.
Τι θα σας ρωτήσει ο γιατρός
Κατά την πρώτη αξιολόγηση, ο γιατρός θα προσπαθήσει αρχικά να αποκλείσει πιο άμεσες ή συχνές αιτίες που μπορεί να μιμούνται παρόμοια συμπτώματα, όπως αφυδάτωση, λοιμώξεις ή φαρμακευτικές επιδράσεις. Το NHS αναφέρει επίσης ότι ορισμένα φάρμακα και παθήσεις μπορούν να προκαλέσουν τρόμο, γι’ αυτό και δεν πρέπει κανείς να διακόπτει μόνος του μια αγωγή χωρίς ιατρική συμβουλή.
Στη συνέχεια, ο γιατρός θα θελήσει να μάθει πότε εμφανίστηκε για πρώτη φορά το σύμπτωμα, αν επιδεινώνεται, αν είναι χειρότερο σε συγκεκριμένες ώρες της ημέρας και αν συνδέεται με συγκεκριμένες στάσεις ή κινήσεις. Εάν υπάρχει υποψία για Πάρκινσον, τότε το επόμενο βήμα είναι η παραπομπή σε ειδικό νευρολόγο ή άλλη εξειδικευμένη μονάδα για περαιτέρω αξιολόγηση.
Το κρίσιμο μήνυμα είναι ότι ο τρόμος είναι ένα σημαντικό σύμπτωμα, αλλά όχι μια αυτόματη διάγνωση. Μπορεί να σχετίζεται με Πάρκινσον, μπορεί να επιδεινώνεται από άγχος, καφεΐνη ή κούραση, μπορεί να οφείλεται σε άλλη νευρολογική ή μη νευρολογική αιτία. Εκείνο που δεν πρέπει να συμβεί είναι να αντιμετωπίζεται αποκλειστικά ως θέμα αμηχανίας ή άγχους, αλλά ως ένα σύμπτωμα που αξίζει να ελεγχθεί σωστά. Η έγκαιρη αξιολόγηση παραμένει το ασφαλέστερο βήμα.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα
Διαβάστε επίσης
MHRA: Επανεξετάζει τα φάρμακα για Πάρκινσον μετά τις ανησυχίες για τζόγο
Επιστήμονες μετατρέπουν πλαστικά σε φάρμακο για το Πάρκινσον
