Η χρόνια νεφρική νόσος αποτελεί μία από τις πιο «σιωπηλές» παθήσεις της σύγχρονης ιατρικής, καθώς συχνά εξελίσσεται χωρίς εμφανή συμπτώματα για μεγάλο χρονικό διάστημα. Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι πολλοί ασθενείς ανακαλύπτουν το πρόβλημα όταν η βλάβη έχει ήδη προχωρήσει σημαντικά, σε σημείο που να απαιτείται ακόμη και αιμοκάθαρση.
Σύμφωνα με τον καθηγητή Νεφρολογίας Βασίλης Λιακόπουλος, διευθυντή της Β΄ Νεφρολογικής Κλινικής στο Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ και γενικό γραμματέα της Ελληνική Νεφρολογική Εταιρεία, η νεφρική δυσλειτουργία αφορά σημαντικό ποσοστό του πληθυσμού, παρότι συχνά υποεκτιμάται.
Όπως επισημαίνει σε συνέντευξη του στο Πρακτορείο Fm και στη δημοσιογράφο Τάνια Μαντουβάλου, η νόσος επηρεάζει περίπου το 10% του πληθυσμού, ενώ ορισμένες μελέτες ανεβάζουν το ποσοστό ακόμη και στον έναν στους οκτώ ανθρώπους.
Το πρόγραμμα προληπτικών εξετάσεων για τα νεφρά
Η ενημέρωση αυτή έρχεται με αφορμή το νέο πρόγραμμα προληπτικών εξετάσεων για τη νεφρική δυσλειτουργία στο πλαίσιο της δράσης Προλαμβάνω, το οποίο παρέχει δωρεάν εξετάσεις σε πολίτες ηλικίας 30 έως 70 ετών.
Το πρόγραμμα απευθύνεται κυρίως σε άτομα που έχουν:
-
αρτηριακή υπέρταση
-
σακχαρώδη διαβήτη
καθώς οι συγκεκριμένες παθήσεις αποτελούν βασικούς παράγοντες κινδύνου για νεφρική βλάβη.
Σύμφωνα με τον καθηγητή, η υλοποίηση της δράσης αποτελεί αποτέλεσμα μακροχρόνιας προσπάθειας της Ελληνικής Νεφρολογικής Εταιρείας για την ανάδειξη του προβλήματος.
Η νυκτουρία ως πρώτο «καμπανάκι»
Ένα από τα λίγα πρώιμα συμπτώματα που μπορεί να εμφανιστούν σε αρχικά στάδια της νόσου είναι η νυκτουρία, δηλαδή η ανάγκη για συχνή ούρηση κατά τη διάρκεια της νύχτας.
Όταν κάποιος ξυπνά πάνω από μία ή δύο φορές κάθε βράδυ για να ουρήσει, αυτό μπορεί να αποτελεί ένδειξη ότι κάτι δεν λειτουργεί σωστά στον οργανισμό.
Ωστόσο, η νυκτουρία δεν σχετίζεται αποκλειστικά με τη νεφρική λειτουργία. Μπορεί να συνδέεται και με άλλες καταστάσεις, όπως:
-
αρρύθμιστος διαβήτης
-
υπερτροφία προστάτη
-
υπνική άπνοια
-
καρδιακή ανεπάρκεια.
Παρότι δεν αποτελεί από μόνη της διάγνωση, θεωρείται ένα σημαντικό σήμα για ιατρικό έλεγχο.
Γιατί τα νεφρά δεν «πονούν»
Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα στη διάγνωση της νεφρικής νόσου είναι ότι τα νεφρά συνήθως δεν προκαλούν πόνο όταν δυσλειτουργούν.
Πόνος εμφανίζεται κυρίως σε ειδικές περιπτώσεις, όπως:
-
παρουσία πέτρας στα νεφρά
-
σοβαρές λοιμώξεις όπως πυελονεφρίτιδα.
Έτσι, πολλοί ασθενείς αγνοούν το πρόβλημα για χρόνια μέχρι να εμφανιστούν σοβαρές επιπλοκές.
Πότε πρέπει να ξεκινά ο προληπτικός έλεγχος
Η ανάγκη ελέγχου της νεφρικής λειτουργίας δεν είναι ίδια για όλους.
Σύμφωνα με τον καθηγητή Λιακόπουλο:
-
άτομα με διαβήτη τύπου 1 από νεαρή ηλικία πρέπει να ελέγχονται από νωρίς
-
όσοι έχουν υπέρταση ή καρδιαγγειακά νοσήματα πρέπει να παρακολουθούν τη νεφρική λειτουργία τους από τη στιγμή της διάγνωσης
-
ο γενικός πληθυσμός καλό είναι να ξεκινά συστηματικό έλεγχο μετά την ηλικία των 60 ετών.
Οι βασικοί παράγοντες κινδύνου για νεφρική βλάβη είναι κυρίως:
-
ο διαβήτης
-
η υπέρταση
-
η καρδιακή ανεπάρκεια.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, και κάποια φάρμακα μπορεί να επιδεινώσουν μια ήδη υπάρχουσα νεφρική δυσλειτουργία. Για τον λόγο αυτό είναι σημαντική η συνεργασία μεταξύ νεφρολόγου, καρδιολόγου και διαβητολόγου.
Τα νέα φάρμακα που επιβραδύνουν την εξέλιξη
Η επιστημονική πρόοδος των τελευταίων ετών έχει προσφέρει νέες θεραπευτικές επιλογές για την αντιμετώπιση της χρόνιας νεφρικής νόσου.
Όπως εξηγεί ο καθηγητής, πλέον υπάρχουν φάρμακα που μπορούν να καθυστερήσουν σημαντικά την εξέλιξη της νόσου, ακόμη και όταν δεν είναι δυνατή η πλήρης αναστροφή της βλάβης.
Η πορεία της νεφρικής νόσου δεν είναι ίδια σε όλους τους ασθενείς. Ορισμένες μορφές μπορεί να εξελιχθούν:
-
μέσα σε λίγες ημέρες ή εβδομάδες
-
ή να προχωρούν αργά για πολλά χρόνια.
Η σύγχρονη θεραπευτική στρατηγική στοχεύει κυρίως στην επιβράδυνση της εξέλιξης της νόσου.
Ο ρόλος της διατροφής
Η διατροφή αποτελεί σημαντικό παράγοντα για τη διατήρηση της υγείας των νεφρών.
Ο καθηγητής Λιακόπουλος τονίζει ότι η μείωση της κατανάλωσης αλατιού είναι απαραίτητη, αλλά χωρίς υπερβολές.
«Το καθόλου αλάτι δεν υπάρχει ούτε το συνιστούμε», σημειώνει χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι η ιδανική διατροφή πρέπει να σχεδιάζεται σε συνεργασία με διαιτολόγο, ανάλογα με το ιστορικό του κάθε ασθενούς.
Συμπληρώματα διατροφής και έντονη άσκηση
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται και στα συμπληρώματα διατροφής που χρησιμοποιούνται συχνά στο γυμναστήριο.
Σύμφωνα με τον νεφρολόγο, ορισμένα από αυτά μπορεί να προκαλέσουν σοβαρή νεφρική βλάβη, η οποία σε ορισμένες περιπτώσεις είναι μη αναστρέψιμη.
Όσον αφορά την άσκηση, οι ειδικοί συστήνουν:
-
ήπια σωματική δραστηριότητα
-
αποφυγή υπερβολικά έντονων προπονήσεων, όπως μαραθώνιοι ή υπερβολική άρση βαρών.
Η ισορροπημένη άσκηση, σε συνδυασμό με υγιεινή διατροφή και τακτικό έλεγχο, παραμένει ο καλύτερος τρόπος προστασίας της νεφρικής υγείας.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα
Διαβάστε επίσης
Γεωργιάδης: 1.758.000 sms για δωρεάν έλεγχο νεφρικής δυσλειτουργίας
Πρόληψη νεφρικής δυσλειτουργίας: Τι προβλέπει το πρόγραμμα
