Οι νεότερες γενιές στο Ηνωμένο Βασίλειο φαίνεται ότι βιώνουν χειρότερη υγεία νωρίτερα στη ζωή τους σε σύγκριση με προηγούμενες γενιές, σύμφωνα με ανασκόπηση μελετών που συνέκρινε εθνικά δεδομένα γενεών γέννησης και περιέλαβε δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους που γεννήθηκαν από το 1946 και μετά.
Η τάση αυτή, την οποία οι ερευνητές περιγράφουν ως «γενεακή διολίσθηση της υγείας», καταγράφεται πιο σταθερά στην παχυσαρκία και στην ψυχική υγεία. Ενδείξεις για τον διαβήτη εντοπίστηκαν κυρίως στις συγκρίσεις μεταξύ της Generation X και των Baby Boomers.
Η ανασκόπηση, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Population Studies, βασίστηκε σε περισσότερες από 50 μελέτες και υποδηλώνει ότι οι πιο πρόσφατα γεννημένες γενιές μπορεί να ζήσουν περισσότερα χρόνια με προβλήματα υγείας σε σχέση με όσους γεννήθηκαν νωρίτερα.
Δεν αρκεί η εξήγηση της καλύτερης διάγνωσης
Οι ερευνητές σημειώνουν ότι οι διαφορές μεταξύ των γενεών δύσκολα εξηγούνται αποκλειστικά από τη βελτίωση της υγειονομικής περίθαλψης, τον συχνότερο προσυμπτωματικό έλεγχο ή τις καλύτερες διαγνωστικές πρακτικές.
Η επιδείνωση καταγράφηκε και σε δείκτες όπως η παχυσαρκία, η οποία δεν εξαρτάται από τη διάγνωση. Αντίστοιχα, για παθήσεις όπως ο διαβήτης χρησιμοποιήθηκαν αντικειμενικά μετρημένοι βιοδείκτες. Στην ψυχική υγεία, οι συγκρίσεις βασίστηκαν σε αυτοαναφερόμενα συμπτώματα κατάθλιψης και άγχους, όχι μόνο σε επίσημες διαγνώσεις.
Τα εργαλεία μέτρησης είχαν ελεγχθεί εκτενώς, ώστε να εξασφαλίζεται ότι επιτρέπουν αξιόπιστες συγκρίσεις μεταξύ διαφορετικών γενεών.
Έξι γενιές γέννησης στο μικροσκόπιο
Η ερευνητική ομάδα από το University College London, το King’s College London και το University of Oxford εξέτασε αλλαγές στη σωματική και ψυχική υγεία γενεών που γεννήθηκαν μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Οι ερευνητές συνέκριναν άτομα που γεννήθηκαν σε διαφορετικές χρονιές όταν έφταναν σε παρόμοιες ηλικίες. Συνολικά, η ανασκόπηση περιέλαβε δεδομένα από 51 εργασίες με εκβάσεις υγείας έως τον Ιούνιο του 2024.
Στα νοσήματα που εξετάστηκαν περιλαμβάνονταν ο διαβήτης, η υπέρταση και ο καρκίνος, με τις διαγνώσεις να προέρχονται είτε από αυτοαναφορές των συμμετεχόντων είτε από παρατηρήσεις των ερευνητών.
Παχυσαρκία και ψυχική υγεία στο επίκεντρο
Η επικεφαλής συγγραφέας Laura Gimeno, υποψήφια διδάκτωρ στο Centre for Longitudinal Studies του UCL, ανέφερε ότι τα στοιχεία δείχνουν πως οι πιο πρόσφατες γενιές εμφανίζουν νωρίτερα κακή υγεία σε αρκετούς δείκτες, ιδιαίτερα στην παχυσαρκία και στην ψυχική υγεία.
Όπως εξηγεί, αν οι νεότερες γενιές «διολισθαίνουν» προς τα πίσω ως προς την υγεία, αυτό σημαίνει ότι η κοινωνία δεν έχει φτάσει στα βιολογικά όρια της βελτίωσης της υγείας. Αντίθετα, φαίνεται πως οι επιπτώσεις προλαμβανόμενων κοινωνικών και περιβαλλοντικών παραγόντων έχουν διαμορφώσει την υγεία του πληθυσμού με την πάροδο του χρόνου.
Πίεση στα συστήματα υγείας και κοινωνικής φροντίδας
Τα ευρήματα έχουν σημαντικές συνέπειες για τον σχεδιασμό πολιτικών υγείας. Μέχρι το 2050, το ένα τέταρτο του πληθυσμού της Βρετανίας θα είναι ηλικίας 65 ετών και άνω, γεγονός που θα αυξήσει τη ζήτηση για υπηρεσίες υγείας, κοινωνικής φροντίδας και οικονομικής υποστήριξης.
Για τον λόγο αυτό, οι ερευνητές τονίζουν ότι οι νεότερες γενιές δεν αρκεί να ζουν περισσότερο. Πρέπει να ζουν και περισσότερα χρόνια με καλή υγεία, ώστε να μπορεί η κοινωνία να ανταποκριθεί στις προκλήσεις της γήρανσης του πληθυσμού.
Η υγιής προσδοκώμενη ζωή υποχωρεί
Κατά τον 20ό αιώνα, το προσδόκιμο ζωής στο Ηνωμένο Βασίλειο αυξήθηκε σημαντικά. Οι πιο πρόσφατες γενιές είχαν χαμηλότερη βρεφική και παιδική θνησιμότητα, καθώς και λιγότερους θανάτους από καρδιαγγειακά νοσήματα.
Ωστόσο, από τις αρχές της δεκαετίας του 2010, η αύξηση της υγιούς προσδοκώμενης ζωής έχει επιβραδυνθεί ή σταματήσει, κυρίως λόγω επιδείνωσης της υγείας στη μέση ηλικία. Πρόσφατα στοιχεία της βρετανικής στατιστικής υπηρεσίας δείχνουν ότι η υγιής προσδοκώμενη ζωή έχει μειωθεί τα τελευταία χρόνια.
Ο George Ploubidis, καθηγητής Population Health and Statistics στο Centre for Longitudinal Studies του UCL, σημείωσε ότι τα ευρήματα δείχνουν πως η πρόσφατη μείωση της υγιούς προσδοκώμενης ζωής πιθανότατα οφείλεται σε συνδυασμό επιδείνωσης της ψυχικής και της σωματικής υγείας στις νεότερες γενιές.
Ποια δεδομένα αξιοποιήθηκαν
Όλες οι μελέτες της ανασκόπησης βασίστηκαν σε βρετανικές μελέτες γενεών γέννησης, οι οποίες παρακολούθησαν ανθρώπους που γεννήθηκαν από το 1946 έως το 2002.
Συγκεκριμένα, αξιοποιήθηκαν δεδομένα από τις μελέτες National Survey of Health and Development του 1946, National Child Development Study του 1958, British Cohort Study του 1970, Next Steps του 1989-1990, Avon Longitudinal Study of Parents and Children του 1991-1992 και Millennium Cohort Study του 2000-2002.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι υπάρχουν ελάχιστες ενδείξεις ουσιαστικής βελτίωσης της υγείας για όσους γεννήθηκαν μετά το 1946. Αντίθετα, η συνολική εικόνα δείχνει ότι η έκθεση σε κοινωνικούς και περιβαλλοντικούς παράγοντες κινδύνου, όπως τα «παχυσαρκογόνα» περιβάλλοντα, πιθανότατα έχει επηρεάσει αρνητικά την υγεία σε όλη τη διάρκεια της ζωής.
Ανάγκη για βαθύτερη έρευνα
Οι συγγραφείς τονίζουν ότι χρειάζεται περισσότερη έρευνα για να αποσαφηνιστούν οι παράγοντες που οδηγούν στη γενεακή επιδείνωση της υγείας.
Η αύξηση της επιβίωσης δεν φαίνεται να εξηγεί επαρκώς την τάση, καθώς οι διαφορές μεταξύ γενεών εμφανίζονται ήδη από την πρώιμη ζωή και συνεχίζονται στη μέση ηλικία. Παράλληλα, η συνέπεια των ευρημάτων τόσο σε αυτοαναφερόμενα όσο και σε αντικειμενικά μετρημένα δεδομένα καθιστά λιγότερο πιθανό το ενδεχόμενο να πρόκειται απλώς για αλλαγή στον τρόπο μέτρησης.
Οι ερευνητές επισημαίνουν, πάντως, ότι η σχετική σημασία των επιμέρους εξηγήσεων μπορεί να διαφέρει ανάλογα με την πάθηση.
Οι περιορισμοί της ανασκόπησης
Ένας περιορισμός της μελέτης είναι ότι επικεντρώθηκε σε δεδομένα από βρετανικές γενιές γέννησης, οι οποίες σχεδιάστηκαν ώστε να είναι αντιπροσωπευτικές των γεννήσεων σε συγκεκριμένες χρονιές.
Αυτό σημαίνει ότι οι παλαιότερες γενιές είναι λιγότερο εθνοτικά διαφοροποιημένες από τον σημερινό βρετανικό πληθυσμό της ίδιας ηλικίας. Ωστόσο, οι συγγραφείς σημειώνουν ότι παρόμοια ευρήματα έχουν παρατηρηθεί και σε άλλες μελέτες, με διαφορετικά δεδομένα που αποτυπώνουν καλύτερα τη σημερινή εθνοτική ποικιλομορφία του πληθυσμού.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα
Διαβάστε επίσης
Ζουν περισσότερο αλλά όχι καλύτερα: SOS για την υγεία των νεότερων γενεών
Ο εγκέφαλος εμφανίζει «νεότερα» άθικτα δίκτυα μετά από σοβαρό εγκεφαλικό
