Περισσότεροι από 600.000 άνδρες εκτιμάται ότι ζουν σήμερα με καρκίνο του προστάτη στο Ηνωμένο Βασίλειο, ενώ πάνω από 68.000 νέες διαγνώσεις καταγράφονται κάθε χρόνο – περίπου μία κάθε οκτώ λεπτά. Η Macmillan Cancer Support προειδοποιεί ότι επίμονοι μύθοι, όπως η πεποίθηση ότι «αν νιώθω καλά, δεν έχω καρκίνο», μπορεί να αποτρέπουν άνδρες από το να συζητήσουν εγκαίρως με τον γιατρό τους τον ατομικό τους κίνδυνο και την ανάγκη ελέγχου.
Σημαντική αύξηση στον αριθμό των ανδρών που ζουν με καρκίνο του προστάτη καταγράφουν νέες εκτιμήσεις της Macmillan Cancer Support στη Βρετανία.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της οργάνωσης, περίπου 600.000 άνδρες ζουν σήμερα με τη νόσο, έναντι περίπου 500.000 που αναφέρονταν σε προηγούμενες εκτιμήσεις.
Παράλληλα, περισσότεροι από 68.000 άνδρες διαγιγνώσκονται κάθε χρόνο, αριθμός που αντιστοιχεί περίπου σε μία νέα διάγνωση κάθε οκτώ λεπτά.
Ο καρκίνος του προστάτη παραμένει ο συχνότερα διαγνωσμένος καρκίνος στους άνδρες στο Ηνωμένο Βασίλειο.
Ο «μύθος» ότι χωρίς συμπτώματα δεν υπάρχει καρκίνος
Ένα από τα βασικά προβλήματα, σύμφωνα με τη Macmillan, είναι η πεποίθηση ότι ένας άνδρας που αισθάνεται απολύτως καλά δεν μπορεί να έχει καρκίνο του προστάτη.
Ο δρ Anthony Cunliffe, επικεφαλής ιατρικός σύμβουλος της οργάνωσης, επισημαίνει ότι η νόσος συχνά δεν προκαλεί συμπτώματα στα αρχικά της στάδια.
Αυτό σημαίνει ότι η απουσία ενοχλήσεων δεν αποκλείει την παρουσία καρκίνου.
Για τον λόγο αυτό, όσοι ανησυχούν ή ανήκουν σε ομάδα αυξημένου κινδύνου καλούνται να συζητούν με τον γενικό γιατρό τους τις διαθέσιμες επιλογές ελέγχου.
Τα συμπτώματα μπορεί να εμφανιστούν αργά
Σε αρκετές περιπτώσεις τα συμπτώματα εμφανίζονται μόνο όταν ο όγκος μεγαλώσει αρκετά ώστε να πιέσει την ουρήθρα, τον σωλήνα μέσω του οποίου αποβάλλονται τα ούρα.
Πιθανά συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν:
- δυσκολία στην ούρηση,
- συχνότερη ανάγκη για ούρηση, ιδιαίτερα τη νύχτα,
- αίσθημα ότι η κύστη δεν αδειάζει πλήρως,
- ξαφνική και έντονη επιθυμία για ούρηση,
- αίμα στα ούρα,
- αίμα στο σπέρμα.
Η παρουσία αυτών των συμπτωμάτων δεν σημαίνει απαραίτητα καρκίνο, καθώς μπορούν να οφείλονται και σε καλοήθεις παθήσεις του προστάτη.
Ωστόσο, χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση.
Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο
Ο καρκίνος του προστάτη εμφανίζεται κυρίως σε άνδρες άνω των 50 ετών.
Η ηλικία αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες κινδύνου.
Υπάρχουν όμως ομάδες στις οποίες η νόσος μπορεί να εμφανιστεί νωρίτερα ή ο κίνδυνος να είναι μεγαλύτερος.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται:
οι μαύροι άνδρες
και όσοι έχουν οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του προστάτη.
Ο ρόλος του PSA
Όταν ένας άνδρας συζητήσει με τον γιατρό του το ενδεχόμενο ελέγχου, ένα από τα βασικά διαθέσιμα εργαλεία είναι η εξέταση αίματος PSA – ειδικό προστατικό αντιγόνο.
Το PSA είναι μια πρωτεΐνη που παράγεται από τον προστάτη.
Αυξημένη τιμή μπορεί να σχετίζεται με καρκίνο, αλλά μπορεί επίσης να αυξηθεί λόγω:
καλοήθους υπερπλασίας του προστάτη,
φλεγμονής,
λοίμωξης
ή άλλων μη καρκινικών αιτιών.
Για αυτό και η εξέταση δεν αποτελεί από μόνη της διάγνωση καρκίνου.
Η δακτυλική εξέταση δεν είναι πάντα απαραίτητη
Ένας ακόμη μύθος που μπορεί να αποθαρρύνει ορισμένους άνδρες είναι ότι για να κάνουν έλεγχο πρέπει υποχρεωτικά να υποβληθούν σε δακτυλική εξέταση του προστάτη.
Ο δρ Cunliffe διευκρινίζει ότι ένας γιατρός μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να προτείνει εξέταση του προστάτη, επειδή μπορεί να προσφέρει πρόσθετες πληροφορίες.
Ωστόσο, δεν είναι πάντοτε απαραίτητη και η άρνηση της εξέτασης δεν σημαίνει ότι ένας άνδρας δεν μπορεί να κάνει εξέταση PSA.
Δεν υπάρχει καθολικός προσυμπτωματικός έλεγχος με PSA
Νωρίτερα μέσα στο 2026, η UK National Screening Committee συνέστησε να μην εφαρμοστεί καθολικό πρόγραμμα screening με PSA για όλους τους άνδρες.
Η επιτροπή έκρινε ότι, σε επίπεδο γενικού πληθυσμού, το screening θα μπορούσε να προκαλέσει περισσότερη βλάβη παρά όφελος.
Ο λόγος είναι ότι το PSA μπορεί να οδηγήσει σε:
ψευδώς θετικά αποτελέσματα,
περιττές βιοψίες,
υπερδιάγνωση όγκων που ίσως δεν θα προκαλούσαν ποτέ πρόβλημα,
και θεραπεία με σημαντικές ανεπιθύμητες ενέργειες.
Άλλο ο μαζικός έλεγχος και άλλο η εξατομικευμένη αξιολόγηση
Η απόφαση κατά του καθολικού screening δεν σημαίνει ότι κανείς δεν πρέπει να κάνει PSA.
Σημαίνει ότι η εξέταση πρέπει να χρησιμοποιείται μετά από συζήτηση για:
την ηλικία,
το οικογενειακό ιστορικό,
την καταγωγή,
τα συμπτώματα,
και τις προσωπικές προτιμήσεις του άνδρα.
Η σχέση οφέλους-κινδύνου δεν είναι ίδια για όλους.
Έλεγχος για άνδρες πολύ υψηλού κινδύνου
Οι ειδικοί έχουν προτείνει στοχευμένο screening σε ορισμένους άνδρες που φέρουν συγκεκριμένες γενετικές μεταλλάξεις και διατρέχουν ιδιαίτερα υψηλό κίνδυνο.
Παράλληλα, βρίσκεται σε εξέλιξη διεύρυνση βρετανικής μελέτης screening ώστε να προσκληθούν περισσότεροι επιλέξιμοι μαύροι άνδρες, οι οποίοι εμφανίζουν αυξημένο κίνδυνο της νόσου.
Γιατί αυξάνονται οι διαγνώσεις
Δεν υπάρχει μία μοναδική εξήγηση για την αύξηση του αριθμού των ανθρώπων που ζουν με καρκίνο του προστάτη.
Ένας βασικός παράγοντας είναι η γήρανση του πληθυσμού.
Καθώς περισσότεροι άνδρες φτάνουν σε μεγαλύτερες ηλικίες, αυξάνεται και ο αριθμός εκείνων που διατρέχουν κίνδυνο να εμφανίσουν τη νόσο.
Καλύτερη διάγνωση και μεγαλύτερη επιβίωση
Σημαντικό ρόλο παίζει επίσης η πρόοδος στη διάγνωση και στη θεραπεία.
Περισσότεροι άνδρες εντοπίζονται εγκαίρως και περισσότεροι ζουν για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα μετά τη διάγνωση.
Αυτό σημαίνει ότι ο συνολικός αριθμός ανθρώπων που «ζουν με και μετά από» καρκίνο του προστάτη αυξάνεται, χωρίς αυτό να σημαίνει απαραίτητα ότι έχει αυξηθεί στον ίδιο βαθμό και ο ατομικός κίνδυνος κάθε άνδρα.
Η ενημέρωση οδηγεί περισσότερους άνδρες στον γιατρό
Η μεγαλύτερη δημόσια ευαισθητοποίηση θεωρείται επίσης μέρος της εξήγησης.
Δημόσιες αναφορές από γνωστά πρόσωπα που μίλησαν για τη δική τους εμπειρία με τον καρκίνο του προστάτη έχουν οδηγήσει περισσότερους άνδρες να αναζητούν πληροφορίες και να συζητούν τον έλεγχο με τον γιατρό τους.
Η Macmillan θεωρεί αυτή την εξέλιξη θετική, επειδή συμβάλλει στην αποδόμηση του φόβου και της αμηχανίας γύρω από την πάθηση.
Η απουσία συμπτωμάτων δεν είναι καθησυχαστική από μόνη της
Το βασικό μήνυμα των ειδικών είναι ότι ο καρκίνος του προστάτη μπορεί να παραμένει σιωπηλός για χρόνια.
Επομένως ένας άνδρας δεν πρέπει να βασίζεται αποκλειστικά στην απουσία συμπτωμάτων για να εκτιμήσει τον κίνδυνό του.
Ιδιαίτερα όσοι:
είναι μεγαλύτερης ηλικίας,
έχουν ισχυρό οικογενειακό ιστορικό,
ή ανήκουν σε ομάδα αυξημένου κινδύνου,
έχουν λόγο να συζητήσουν με τον γιατρό τους αν χρειάζονται έλεγχο.
Τι δεν πρέπει να προκαλεί πανικό
Από την άλλη πλευρά, η αύξηση των διαγνώσεων δεν σημαίνει ότι κάθε ουρολογικό σύμπτωμα υποδηλώνει καρκίνο.
Η καλοήθης υπερπλασία του προστάτη είναι πολύ συχνή όσο αυξάνεται η ηλικία και μπορεί να προκαλέσει παρόμοια ενοχλήματα στην ούρηση.
Η σωστή διάγνωση απαιτεί ιατρική εκτίμηση και, όπου κρίνεται απαραίτητο, περαιτέρω εξετάσεις.
Ο αριθμός των ανδρών που ζουν με καρκίνο του προστάτη στη Βρετανία αυξάνεται σημαντικά, γεγονός που αποδίδεται σε συνδυασμό γήρανσης του πληθυσμού, περισσότερων διαγνώσεων και καλύτερης επιβίωσης.
Την ίδια στιγμή, η Macmillan Cancer Support προσπαθεί να καταρρίψει δύο βασικούς μύθους:
ότι χωρίς συμπτώματα δεν μπορεί να υπάρχει καρκίνος
και ότι ο έλεγχος προϋποθέτει πάντα δακτυλική εξέταση.
Το PSA δεν αποτελεί τέλειο τεστ ούτε συνιστάται ως καθολικό screening για όλους τους άνδρες. Μπορεί όμως, μετά από εξατομικευμένη συζήτηση με τον γιατρό, να αποτελέσει χρήσιμο εργαλείο για όσους έχουν αυξημένο κίνδυνο ή ανησυχούν για την υγεία του προστάτη τους.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα
Διαβάστε επίσης
Τεχνολογία βοηθά τους χειρουργούς να βελτιώνουν τις επεμβάσεις στον προστάτη
Νέα ακτινοθεραπεία μειώνει 75% τον χρόνο θεραπείας στον καρκίνο προστάτη
