Αύξηση 11,4% παρουσίασαν τα εργαστηριακά επιβεβαιωμένα περιστατικά Giardia στην Αγγλία, φθάνοντας τα 6.069 το 2025 – το υψηλότερο επίπεδο από το 2016. Η παρασιτική λοίμωξη μπορεί να προκαλέσει επίμονη διάρροια, κοιλιακές κράμπες, φούσκωμα και απώλεια βάρους, ενώ οι υγειονομικές αρχές προειδοποιούν ιδιαίτερα όσους ταξιδεύουν στο εξωτερικό.
Ένα μικροσκοπικό παράσιτο που μπορεί να μεταδοθεί μέσω μολυσμένου νερού, τροφίμων ή άμεσης επαφής βρίσκεται ξανά στο επίκεντρο της προσοχής των υγειονομικών αρχών στη Βρετανία.
Η Giardia intestinalis προκαλεί τη λοίμωξη που είναι γνωστή ως γιαρδίαση (giardiasis) και προσβάλλει το έντερο. Αν και στις περισσότερες περιπτώσεις αντιμετωπίζεται αποτελεσματικά, μπορεί να προκαλέσει συμπτώματα που επιμένουν για εβδομάδες ή ακόμη και μήνες, ιδιαίτερα εάν δεν αντιμετωπιστεί.
Νέα στοιχεία της UK Health Security Agency (UKHSA) δείχνουν ότι στην Αγγλία καταγράφηκαν 6.069 εργαστηριακά επιβεβαιωμένα περιστατικά το 2025, έναντι 5.450 το 2024. Πρόκειται για αύξηση κατά 619 περιστατικά ή 11,4% και για τον μεγαλύτερο ετήσιο αριθμό από το 2016.
Πού καταγράφηκαν τα περισσότερα περιστατικά
Το Λονδίνο είχε τον μεγαλύτερο αριθμό κρουσμάτων, με 1.568 περιστατικά, ενώ ακολούθησε η βορειοδυτική Αγγλία με 1.029.
Σε αναλογία πληθυσμού, το Λονδίνο κατέγραψε επίσης το υψηλότερο ποσοστό εργαστηριακών αναφορών, με 17,3 περιστατικά ανά 100.000 κατοίκους.
Η ηλικιακή ομάδα 30 έως 39 ετών είχε τον μεγαλύτερο αριθμό αναφορών και αντιπροσώπευε περίπου το 20% του συνόλου, ενώ συνολικά 64,2% των περιστατικών αφορούσαν άνδρες.
Τα περιστατικά κορυφώθηκαν το φθινόπωρο, με 599 τον Οκτώβριο, 580 τον Σεπτέμβριο και 574 τον Νοέμβριο.
Γιατί αυξάνονται τα κρούσματα Giardia
Η UKHSA δεν έχει αποδώσει την αύξηση σε έναν μόνο παράγοντα.
Οι ειδικοί εξετάζουν έναν συνδυασμό πιθανών αιτιών, μεταξύ των οποίων η μεγαλύτερη διεθνής κινητικότητα μετά την πανδημία, περιβαλλοντικές και κλιματικές μεταβολές αλλά και η ευρύτερη χρήση νεότερων και αποτελεσματικότερων διαγνωστικών εξετάσεων.
Ιδιαίτερα σημαντική θεωρείται η αυξανόμενη χρήση των πολυπαραγοντικών μοριακών εξετάσεων PCR για γαστρεντερικές λοιμώξεις, οι οποίες μπορούν να εντοπίζουν Giardia ευκολότερα σε σχέση με παλαιότερες μεθόδους.
Επομένως, μέρος της αύξησης μπορεί να αντανακλά καλύτερη διάγνωση και καταγραφή και όχι αποκλειστικά πραγματική αύξηση της μετάδοσης.
Τι είναι η Giardia
Η Giardia είναι ένα μικροσκοπικό παράσιτο του εντέρου ανθρώπων και ζώων.
Όταν ένας άνθρωπος μολυνθεί, μπορεί να αναπτύξει γιαρδίαση, μια γαστρεντερική λοίμωξη της οποίας συχνότερο σύμπτωμα είναι η διάρροια.
Το παράσιτο μπορεί να υπάρχει σε μολυσμένο νερό και να μεταδοθεί όταν μικροσκοπικά ίχνη κοπράνων μολυσμένου ανθρώπου ή ζώου καταλήξουν σε νερό, τρόφιμα, επιφάνειες ή χέρια.
Έτσι εξηγείται γιατί η λοίμωξη σχετίζεται τόσο με τα ταξίδια όσο και με ορισμένες δραστηριότητες στη φύση.
Ποια είναι τα συμπτώματα της γιαρδίασης
Το πιο χαρακτηριστικό σύμπτωμα είναι η διάρροια, η οποία μπορεί να έχει έντονη οσμή.
Άλλα συχνά συμπτώματα είναι:
- πόνος ή κράμπες στην κοιλιά,
- έντονο φούσκωμα,
- μετεωρισμός,
- δύσοσμες ερυγές, που ορισμένοι περιγράφουν σαν μυρωδιά αυγού,
- απώλεια βάρους.
Ένας άνθρωπος μπορεί, ωστόσο, να έχει Giardia χωρίς καθόλου συμπτώματα και παρ’ όλα αυτά να μεταδίδει το παράσιτο σε άλλους.
Η περίοδος επώασης – ο χρόνος δηλαδή από τη μόλυνση μέχρι την εμφάνιση συμπτωμάτων – είναι συνήθως περίπου 5 έως 25 ημέρες.
Τα συμπτώματα μπορεί να κρατήσουν για μήνες
Για αρκετούς ασθενείς η λοίμωξη υποχωρεί μετά τη θεραπεία σχετικά γρήγορα.
Υπάρχουν όμως περιπτώσεις στις οποίες τα συμπτώματα διαρκούν πολύ περισσότερο.
Η UKHSA προειδοποιεί ότι μπορεί να επιμένουν από εβδομάδες έως αρκετούς μήνες, ενώ χωρίς θεραπεία ενδέχεται να εμφανιστούν σοβαρότερες επιπλοκές, κυρίως σε μικρά παιδιά, ηλικιωμένους και ανθρώπους με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα.
Σε σπάνιες περιπτώσεις, ιδιαίτερα σε παιδιά, μια παρατεταμένη λοίμωξη μπορεί να οδηγήσει σε σημαντική απώλεια βάρους, υποσιτισμό και διαταραχή της ανάπτυξης.
Πώς μεταδίδεται
Η Giardia δεν είναι πρόβλημα μόνο των εξωτικών προορισμών. Μπορεί να μεταδοθεί και μέσα στο Ηνωμένο Βασίλειο.
Η μόλυνση μπορεί να συμβεί με πολλούς τρόπους: μέσω νερού ή τροφίμων που έχουν μολυνθεί, με άμεση επαφή με μολυσμένο άνθρωπο ή ζώο, καθώς και με κατάποση μολυσμένου νερού κατά την κολύμβηση.
Η λοίμωξη μπορεί επίσης να μεταδοθεί σεξουαλικά, ιδιαίτερα σε πρακτικές που μπορεί να οδηγήσουν σε έκθεση σε μικροσκοπικά ίχνη κοπράνων.
Ποιοι ταξιδιώτες χρειάζονται μεγαλύτερη προσοχή
Η UKHSA αναφέρει περιστατικά σε ταξιδιώτες που επιστρέφουν από περιοχές της:
- Νότιας Ασίας,
- Νοτιοανατολικής Ασίας,
- Αφρικής,
- Νότιας Αμερικής.
Αυτό δεν σημαίνει ότι το παράσιτο περιορίζεται στις συγκεκριμένες περιοχές. Η μόλυνση μπορεί να συμβεί σε οποιοδήποτε μέρος όπου υπάρχει ανεπαρκής υγιεινή ή μολυσμένο νερό.
Για τους ταξιδιώτες, ο κίνδυνος αυξάνεται όταν καταναλώνουν νερό αμφίβολης ποιότητας ή τρόφιμα που έχουν πλυθεί με αυτό.
Τι πρέπει να προσέχουμε στο νερό και το φαγητό
Οι βρετανικές αρχές συστήνουν στους ταξιδιώτες σε περιοχές αυξημένου κινδύνου να προτιμούν ασφαλές εμφιαλωμένο νερό αντί για νερό βρύσης όταν δεν είναι βέβαιοι για την ποιότητά του.
Αντίστοιχα, θεωρείται ασφαλέστερο να επιλέγονται καλά μαγειρεμένα τρόφιμα αντί για ωμές σαλάτες ή άλλα προϊόντα που μπορεί να έχουν πλυθεί με μολυσμένο νερό.
Προσοχή απαιτείται και κατά την κολύμβηση σε ποτάμια, λίμνες και άλλες υδάτινες περιοχές, επειδή η μόλυνση μπορεί να συμβεί εάν κάποιος καταπιεί μολυσμένο νερό.
Η σημασία του σωστού πλυσίματος των χεριών
Η απλή υγιεινή παραμένει μία από τις σημαντικότερες γραμμές άμυνας.
Η UKHSA συστήνει σχολαστικό πλύσιμο των χεριών με σαπούνι και νερό μετά τη χρήση της τουαλέτας, μετά την αλλαγή πάνας και πριν από την προετοιμασία τροφίμων.
Ιδιαίτερη σημασία έχει επίσης να εκπαιδεύονται τα παιδιά να πλένουν συστηματικά τα χέρια τους.
Πώς γίνεται η διάγνωση
Όταν υπάρχει υποψία γιαρδίασης, ο γιατρός μπορεί να ζητήσει δείγμα κοπράνων για εργαστηριακό έλεγχο.
Η πληροφορία για πρόσφατο ταξίδι είναι σημαντική και πρέπει να αναφέρεται στον γιατρό, ιδιαίτερα εάν η διάρροια ξεκίνησε κατά τη διάρκεια ή μετά την επιστροφή από το εξωτερικό.
Οι σύγχρονες μοριακές μέθοδοι έχουν διευκολύνει σημαντικά την ανίχνευση του παρασίτου και πιθανότατα συμβάλλουν στην αύξηση των καταγεγραμμένων περιστατικών.
Πώς αντιμετωπίζεται η Giardia
Η γιαρδίαση αντιμετωπίζεται συνήθως με συνταγογραφούμενη αντιμικροβιακή θεραπεία, ενώ σημαντική είναι η επαρκής πρόσληψη υγρών για την αποφυγή αφυδάτωσης.
Σύμφωνα με το NHS, με την κατάλληλη θεραπεία τα συμπτώματα συνήθως υποχωρούν μέσα σε περίπου μία εβδομάδα, αν και σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να επιμείνουν περισσότερο.
Εάν τα συμπτώματα συνεχίζονται μετά την αρχική θεραπεία, μπορεί να χρειαστεί νέα αξιολόγηση από γιατρό ή πρόσθετη αντιμετώπιση.
Πότε χρειάζεται ιατρική συμβουλή
Η παρατεταμένη διάρροια χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή λόγω του κινδύνου αφυδάτωσης.
Το NHS συμβουλεύει τους ασθενείς να ζητούν ιατρική βοήθεια εάν η διάρροια επιμένει για πολλές ημέρες, ενώ η παρουσία αίματος στα κόπρανα απαιτεί επίσης άμεση αξιολόγηση.
Σημάδια αφυδάτωσης, όπως μειωμένη ούρηση ή πολύ σκούρα ούρα, χρειάζονται επίσης προσοχή.
Γιατί δεν πρέπει να πηγαίνει κάποιος για κολύμπι μετά τη λοίμωξη
Ένας άνθρωπος που έχει διαγνωστεί με Giardia μπορεί να συνεχίσει να αποβάλλει το παράσιτο ακόμη και όταν αρχίζει να αισθάνεται καλύτερα.
Γι’ αυτό το NHS και η UKHSA συστήνουν να μην χρησιμοποιούνται πισίνες για δύο εβδομάδες μετά την πλήρη υποχώρηση της διάρροιας, ώστε να μειωθεί ο κίνδυνος μετάδοσης σε άλλους.
Παράλληλα, είναι σημαντικό να αποφεύγεται, όπου είναι δυνατόν, η προετοιμασία φαγητού για άλλους όσο υπάρχει ενεργή λοίμωξη και να καθαρίζονται σχολαστικά επιφάνειες της τουαλέτας και αντικείμενα που αγγίζονται συχνά.
Η αύξηση δεν αφορά μόνο τους ταξιδιώτες
Παρότι η νέα προειδοποίηση έχει ιδιαίτερη σημασία για όσους ταξιδεύουν, τα στοιχεία της UKHSA δείχνουν ότι η Giardia δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται αποκλειστικά ως «ταξιδιωτική λοίμωξη».
Το παράσιτο μπορεί να μεταδοθεί και στο εσωτερικό μιας χώρας, μέσω μολυσμένου νερού, επαφής μεταξύ ανθρώπων ή έκθεσης σε ζώα.
Οι υγειονομικές αρχές επισημαίνουν ότι η αύξηση των εργαστηριακών αναφορών βρίσκεται ακόμη υπό διερεύνηση και πιθανότατα αντανακλά έναν συνδυασμό μεγαλύτερης κινητικότητας, καλύτερων διαγνωστικών εξετάσεων και πιθανών περιβαλλοντικών αλλαγών.
Για τους ταξιδιώτες, πάντως, το μήνυμα είναι απλό: προσοχή στο νερό και στα ωμά τρόφιμα, καλή υγιεινή των χεριών και ιατρικός έλεγχος όταν η διάρροια επιμένει μετά την επιστροφή.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα
Διαβάστε επίσης
Το κρεατοφάγο παράσιτο επέστρεψε: Τι είναι το New World screwworm
Screwworm: Ανιχνεύτηκε κρούσμα από το σαρκοφάγο παράσιτο σε άνθρωπο
