ΠΡΟΣΩΠΑΑΠΟΨΗSocial media: Το σχέδιο για απαγόρευση στους κάτω των 15 ετών

Social media: Το σχέδιο για απαγόρευση στους κάτω των 15 ετών

- Advertisement -

Περιορισμό της πρόσβασης των παιδιών κάτω των 15 ετών στα social media από την 1η Ιανουαρίου 2027 προβλέπει η κυβερνητική πρωτοβουλία, με τις  πλατφόρμες να αναλαμβάνουν την ευθύνη ελέγχου της ηλικίας. Στο επίκεντρο βρίσκονται η ψυχική υγεία των ανηλίκων, η προστασία των προσωπικών δεδομένων και η υποστήριξη των οικογενειών.

  • Γράφει ο Κοσμάς Ζακυνθινός 
Περιορισμό της πρόσβασης των παιδιών κάτω των 15 ετών στα social media από την 1η Ιανουαρίου 2027 προβλέπει η κυβερνητική πρωτοβουλία, με τις  πλατφόρμες να αναλαμβάνουν την ευθύνη ελέγχου της ηλικίας
O Υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης, ο Υπουργός Επικρατείας Άκης Σκέρτσος και ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης Δημήτρης Παπαστεργίου – healthpharma.gr

ΔΩΡΕΑΝ ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΤΟ NEWSLETTER

Το χρονοδιάγραμμα και τον τρόπο εφαρμογής των νέων ρυθμίσεων παρουσίασαν τη Δευτέρα 12 Οκτωβρίου ο υπουργός Επικρατείας Άκης Σκέρτσος, ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης και ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης Δημήτρης Παπαστεργίου.

Σύμφωνα με τον κυβερνητικό σχεδιασμό, το νομοσχέδιο εισάγεται την Τρίτη 13 Οκτωβρίου στην αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή. Θα ακολουθήσουν η συζήτηση και η ακρόαση φορέων, με στόχο την εισαγωγή του στην Ολομέλεια την Πέμπτη 22 Οκτωβρίου.

Η κυβέρνηση επιδιώκει να ολοκληρώσει τη νομοθέτηση μέσα στο 2026, ώστε το νέο πλαίσιο να αρχίσει να εφαρμόζεται την πρώτη ημέρα του επόμενου έτους.

Social media και ανήλικοι: Η ευθύνη περνά στις πλατφόρμες

Κεντρικό στοιχείο της παρέμβασης αποτελεί η υποχρέωση των εταιρειών να ελέγχουν την πρόσβαση των ανηλίκων. Μέχρι σήμερα, μεγάλο μέρος αυτής της προσπάθειας στηρίζεται στους γονείς και στα εργαλεία γονικού ελέγχου.

Ο Άκης Σκέρτσος περιέγραψε μια «ψηφιακή ασυμμετρία» ανάμεσα στις ισχυρές τεχνολογικές εταιρείες και στα παιδιά. Όπως εξήγησε, οι πλατφόρμες αξιοποιούν δεδομένα και προσωπικές προτιμήσεις για να προσαρμόζουν το περιεχόμενο που εμφανίζουν σε κάθε χρήστη.

Απέναντι σε αυτούς τους μηχανισμούς, οι ανήλικοι διαθέτουν μικρότερη δυνατότητα αυτορρύθμισης, σύμφωνα με τον υπουργό. Έτσι, δυσκολεύονται περισσότερο να ελέγξουν τον χρόνο που αφιερώνουν στην οθόνη.

Η κυβερνητική πρόταση μεταφέρει πλέον συγκεκριμένες υποχρεώσεις στις ίδιες τις επιχειρήσεις. Η οικογένεια εξακολουθεί να έχει ουσιαστικό ρόλο, αλλά οι εταιρείες θα πρέπει να εφαρμόζουν τους κανόνες προστασίας.

Ποιες πλατφόρμες ανέφερε ο Παπαστεργίου

Ο Δημήτρης Παπαστεργίου αναφέρθηκε συγκεκριμένα στο Instagram, στο Facebook και στο TikTok κατά την παρουσίαση του μέτρου.

Παράλληλα, διευκρίνισε ότι ο σχετικός κατάλογος δεν είναι κλειστός. Όπως είπε, η ευρωπαϊκή επεξεργασία του ζητήματος συνεχίζεται και το πεδίο εφαρμογής μπορεί να εξελιχθεί.

Οι υπουργοί ξεκαθάρισαν επίσης ότι η πρωτοβουλία αφορά την πρόσβαση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Αναγνώρισαν τη σημασία της τεχνολογίας για την εκπαίδευση, την ενημέρωση, την ψυχαγωγία και την κοινωνικοποίηση των παιδιών.

Στο επίκεντρο της παρέμβασης έθεσαν τον σχεδιασμό των πλατφορμών και τις λειτουργίες που ενθαρρύνουν την παρατεταμένη χρήση, όπως η συνεχής ροή περιεχομένου.

Πώς θα λειτουργεί η επαλήθευση ηλικίας

Σύμφωνα με τον υπουργό Ψηφιακής Διακυβέρνησης, οι πλατφόρμες θα πρέπει να έχουν εύλογη βεβαιότητα για την ηλικία του χρήστη. Όταν τα διαθέσιμα στοιχεία δεν επαρκούν, θα χρειάζεται διαδικασία επαλήθευσης.

Ο ίδιος εξήγησε ότι η πρόταση δεν επιβάλλει αποκλειστικά ένα συγκεκριμένο τεχνολογικό εργαλείο. Το Kids Wallet αποτελεί μία από τις διαθέσιμες λύσεις για την επιβεβαίωση του ηλικιακού ορίου.

Όπως ανέφερε, η εφαρμογή διαβιβάζει μια ψηφιακή ένδειξη για το αν ο χρήστης βρίσκεται πάνω ή κάτω από το όριο. Δεν χρειάζεται να αποκαλύπτει στην πλατφόρμα την ακριβή ημερομηνία γέννησής του.

Η συγκεκριμένη προσέγγιση επιδιώκει να περιορίσει τα στοιχεία που λαμβάνει η εταιρεία στα απολύτως απαραίτητα για τον έλεγχο της πρόσβασης.

Ο κ. Παπαστεργίου συνέδεσε αυτή τη λειτουργία με τον μηχανισμό επιβεβαίωσης ηλικίας για την πώληση καπνικών προϊόντων και αλκοόλ.

Η παράκαμψη με το ψηφιακό πορτοφόλι του γονέα

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο υπουργός στη συμμετοχή των γονέων κατά την εφαρμογή του μέτρου.

Όπως εξήγησε, ένας ανήλικος μπορεί να παρακάμψει τον έλεγχο εάν χρησιμοποιήσει το κινητό και το ψηφιακό πορτοφόλι ενός ενηλίκου. Σε αυτή την περίπτωση, η πλατφόρμα θα λάβει επιβεβαίωση για την ηλικία του γονέα.

Γι’ αυτό, υπογράμμισε την ανάγκη οι οικογένειες να χρησιμοποιούν τα κατάλληλα εργαλεία και να συζητούν με τα παιδιά για τους κινδύνους της ανεξέλεγκτης χρήσης.

Η αποτελεσματικότητα του ελέγχου εξαρτάται, συνεπώς, και από τον τρόπο με τον οποίο οι ενήλικοι διαχειρίζονται τα δικά τους ψηφιακά διαπιστευτήρια.

Τα στοιχεία για την ψυχική υγεία των παιδιών

Ο Άδωνις Γεωργιάδης παρουσίασε στοιχεία για τη χρήση των social media και τις δυσκολίες που αναφέρουν παιδιά και έφηβοι.

Σύμφωνα με όσα επικαλέστηκε, περισσότεροι από τους μισούς μαθητές του δείγματος σχετικής έρευνας είχαν αρχίσει να χρησιμοποιούν μέσα κοινωνικής δικτύωσης σε ηλικία 10 έως 12 ετών. Επίσης, ένας στους τέσσερις δήλωνε υπερβολική χρήση.

Ο υπουργός ανέφερε ακόμη ότι το 23% των 15χρονων αισθάνεται νευρικότητα ή ανασφάλεια όταν δεν έχει πρόσβαση στο κινητό του. Παράλληλα, το 20% παραμελεί άλλες σημαντικές δραστηριότητες, όπως τον αθλητισμό, λόγω των social media.

Στα στοιχεία της παρουσίασης περιλαμβανόταν και ποσοστό 17% παιδιών ηλικίας 11 έως 15 ετών που ανέφεραν διαδικτυακή παρενόχληση την περίοδο 2021–2022. Επιπλέον, ένας στους τέσσερις εφήβους είχε αισθανθεί δυσφορία όταν τρίτοι κοινοποίησαν προσωπικές πληροφορίες του χωρίς συναίνεση.

Οι υπουργοί διευκρίνισαν ότι η χρήση των κοινωνικών δικτύων δεν σημαίνει αυτομάτως εθισμό. Η παρέμβαση, όπως την περιέγραψαν, στοχεύει στην πρόληψη και στην προστασία από επιβαρυντικές μορφές χρήσης.

Η γραμμή 1145 και η υποστήριξη των οικογενειών

Ο υπουργός Υγείας συνέδεσε τις νέες ρυθμίσεις με τις δράσεις του Εθνικού Οργανισμού Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων, του ΕΟΠΑΕ.

Όπως ανέφερε, ο οργανισμός αξιοποιεί χρηματοδότηση από το ΕΣΠΑ για πρόγραμμα αντιμετώπισης του ψηφιακού εθισμού. Στην προσπάθεια αυτή εντάσσεται και η ενημέρωση για τη γραμμή 1145, στην οποία μπορούν να απευθύνονται οι ίδιοι οι ενδιαφερόμενοι και οι οικογένειές τους.

Η γραμμή του ΕΟΠΑΕ παρέχει υποστήριξη για ζητήματα εξαρτήσεων, μεταξύ άλλων και για προβληματική ενασχόληση με διαδικτυακά παιχνίδια ή άλλες εφαρμογές. Προσφέρει επίσης ενημέρωση και παραπομπή σε υπηρεσίες.

Ο κ. Γεωργιάδης επισήμανε ότι οι σχετικές δυσκολίες αφορούν και ενηλίκους. Ωστόσο, έδωσε ιδιαίτερη βαρύτητα στις μικρότερες ηλικίες, όταν τα παιδιά διαμορφώνουν συνήθειες και διαπροσωπικές σχέσεις.

Τι προβλέπεται για ελέγχους και κυρώσεις

Η κυβέρνηση συνδέει την εφαρμογή των ρυθμίσεων με την ευρωπαϊκή Πράξη για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες, γνωστή ως Digital Services Act — DSA.

Ο κ. Παπαστεργίου παρέπεμψε στο άρθρο 28, το οποίο αφορά την προστασία των ανηλίκων. Αναφέρθηκε επίσης στην Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων και στους ευρωπαϊκούς μηχανισμούς εποπτείας.

Στο πλαίσιο του DSA, οι κυρώσεις για παραβάσεις μπορούν να φτάσουν έως το 6% του παγκόσμιου ετήσιου κύκλου εργασιών του παρόχου. Πρόκειται για ανώτατο όριο: οι αρμόδιες αρχές εξετάζουν κάθε υπόθεση και ακολουθούν συγκεκριμένη διαδικασία πριν επιβάλουν πρόστιμο.

Ο Άκης Σκέρτσος δήλωσε ότι η κυβέρνηση συζήτησε το σχέδιο με τις ευρωπαϊκές υπηρεσίες από τον Μάιο έως τον Αύγουστο. Σύμφωνα με τον ίδιο, ενσωμάτωσε τις παρατηρήσεις τους στη νομοθετική πρόταση.

Από τον γονικό έλεγχο στους δεσμευτικούς κανόνες

Ο υπουργός Επικρατείας τοποθέτησε την αφετηρία της πρωτοβουλίας στον Σεπτέμβριο του 2024. Τότε, όπως υπενθύμισε, ο πρωθυπουργός έθεσε το ζήτημα στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ.

Ακολούθησαν η εθνική στρατηγική για την προστασία των ανηλίκων, η πλατφόρμα parco.gov.gr και το Kids Wallet. Την άνοιξη του 2026, η κυβέρνηση ανακοίνωσε την πρόθεσή της να θεσπίσει ηλικιακό όριο.

Ο κ. Σκέρτσος επικαλέστηκε επίσης τον συμβιβασμό της Meta με αμερικανικές πολιτείες ως παράδειγμα πίεσης στις εταιρείες για την προστασία των παιδιών. Η συμφωνία αφορά ποσό έως 18 δισ. δολαρίων, σύμφωνα με το Reuters.

Κατά τον υπουργό, οι εθελοντικές παρεμβάσεις των επιχειρήσεων δεν επαρκούν. Χρειάζονται δεσμευτικοί κανόνες, καθώς το ζήτημα αφορά πολλές πλατφόρμες και διαφορετικές πρακτικές.

Οι υπόλοιπες παρεμβάσεις για την προστασία των ανηλίκων

Η κυβέρνηση εντάσσει το σχέδιο σε ένα ευρύτερο σύνολο δράσεων για την ασφάλεια των παιδιών.

Ο κ. Σκέρτσος αναφέρθηκε στην πλατφόρμα stop-bullying.gov.gr για τον σχολικό εκφοβισμό και στην εφαρμογή Safe Youth για την προστασία των ανηλίκων. Στάθηκε επίσης στα ψηφιακά εισιτήρια και στην ταυτοποίηση των φιλάθλων.

Παράλληλα, μίλησε για το Panic Button και την υποστήριξη θυμάτων ενδοοικογενειακής βίας. Σύμφωνα με όσα ανέφερε, περισσότεροι από 2.000 άνθρωποι χρησιμοποιούν την εφαρμογή.

Από την πλευρά του, ο υπουργός Υγείας υπενθύμισε τις παρεμβάσεις για την πρόσβαση των ανηλίκων σε καπνό και αλκοόλ. Παρουσίασε τη ρύθμιση για τα social media ως επόμενο βήμα στην πολιτική πρόληψης.

Η κοινοβουλευτική συζήτηση θα προσδιορίσει πλέον τις τελικές υποχρεώσεις των εταιρειών και τους όρους εφαρμογής. Για τις οικογένειες, το ουσιαστικό ζητούμενο παραμένει ένας έλεγχος πρόσβασης που λειτουργεί στην πράξη, με προστασία των προσωπικών δεδομένων και διαθέσιμη υποστήριξη.

Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα

Διαβάστε επίσης 

Ανήλικοι και social media: Τι ετοιμάζει η Ελλάδα και ποια μέτρα εφαρμόζουν άλλες χώρες

Τα τεστ «μακροζωίας» των social media – Τι προβλέπουν

Social media και ανήλικοι: Το σχέδιο της ΕΕ για πρόσβαση ανά ηλικία

- Advertisement -

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ