Η Ευρώπη διαθέτει επιστημονική αριστεία, ισχυρή ερευνητική παράδοση και μεγάλες φαρμακευτικές εταιρείες. Ωστόσο, χάνει έδαφος στον παγκόσμιο ανταγωνισμό του φαρμάκου, καθώς οι καθυστερήσεις, ο κατακερματισμός, η αβεβαιότητα στην τιμολόγηση και η υστέρηση στις κλινικές μελέτες περιορίζουν την ελκυστικότητά της.
Το ζήτημα βρέθηκε στο επίκεντρο του 3ου ΣΦΕΕ Summit, όπου κορυφαία στελέχη της ευρωπαϊκής φαρμακοβιομηχανίας έθεσαν το ερώτημα: τι πρέπει να αλλάξει ώστε η Ευρώπη να ξαναγίνει ηγέτης στην καινοτομία;
Η Ευρώπη απέναντι σε ένα διευρυνόμενο χάσμα
Στο 3ο ΣΦΕΕ Summit, που πραγματοποιεί ο Σύνδεσμος Φαρμακευτικών Επιχειρήσεων Ελλάδος, η συζήτηση για το μέλλον της Ευρώπης στο φάρμακο κινήθηκε γύρω από τρεις βασικούς άξονες: την ταχύτητα, τις επενδύσεις και την πρόσβαση των ασθενών στις νέες θεραπείες.
Το κεντρικό μήνυμα ήταν σαφές. Η Ευρώπη δεν υστερεί σε επιστήμονες ή τεχνογνωσία. Υστερεί, όμως, στην ικανότητα να μετατρέπει γρήγορα την επιστημονική ανακάλυψη σε διαθέσιμη θεραπεία για τους ασθενείς. Σε έναν παγκόσμιο ανταγωνισμό όπου οι ΗΠΑ και η Κίνα κινούνται με μεγαλύτερη ταχύτητα, η Ευρώπη κινδυνεύει να μετατραπεί από πρωταγωνιστή σε ακόλουθο.
Nathalie Moll: Η Ευρώπη είναι ο λιγότερο ελκυστικός προορισμός για νέα φάρμακα
Η Nathalie Moll, Γενική Διευθύντρια της EFPIA, υπογράμμισε ότι η Ευρώπη εμφανίζεται σήμερα ως ο λιγότερο ελκυστικός προορισμός για την κυκλοφορία νέων φαρμάκων. Όπως σημείωσε, πρόκειται για τάση που δεν εμφανίστηκε ξαφνικά, αλλά διαμορφώνεται σταδιακά εδώ και περίπου 20 χρόνια.
«Το χάσμα διευρύνεται διαρκώς», ανέφερε, δίνοντας έμφαση στο γεγονός ότι η Ευρώπη αντιμετωπίζει πλέον πρόβλημα ταχύτητας, προβλεψιμότητας και ελκυστικότητας για την καινοτομία.
Σύμφωνα με την ίδια, το πρόβλημα έχει και ισχυρή νομοθετική διάσταση. Οι αβεβαιότητες γύρω από την τιμολόγηση, την αποζημίωση και το ρυθμιστικό περιβάλλον επηρεάζουν άμεσα τις αποφάσεις των εταιρειών για το πού θα διαθέσουν πρώτα τα νέα φάρμακα και πού θα επενδύσουν σε έρευνα.
Η ανάγκη για κοινό τραπέζι και λιγότερο κατακερματισμό
Η επικεφαλής της EFPIA επέμεινε στην ανάγκη διαλόγου, όχι μόνο σε επίπεδο κρατών-μελών, αλλά με τη συμμετοχή όλων των εμπλεκόμενων πλευρών. Όπως είπε, η Ευρώπη χρειάζεται ένα ευρύτερο πλαίσιο συνεννόησης, ώστε να βρεθούν λύσεις που θα ξεπερνούν τον στενό εθνικό κατακερματισμό.
Η προσέγγιση αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς κάθε χώρα της Ευρώπης ακολουθεί διαφορετικές διαδικασίες τιμολόγησης, αποζημίωσης και πρόσβασης. Το αποτέλεσμα είναι ότι η ίδια θεραπεία μπορεί να φτάνει γρήγορα στους ασθενείς μιας χώρας και με μεγάλη καθυστέρηση ή καθόλου στους ασθενείς μιας άλλης.
Η κ. Moll έδωσε ιδιαίτερη έμφαση και στις κλινικές έρευνες, σημειώνοντας ότι η Ευρώπη πρέπει να ενισχύσει την παραγωγή νέας γνώσης και νέων φαρμάκων. Υπενθύμισε, μάλιστα, ότι η Κίνα ξεπέρασε πέρυσι τόσο την Ευρώπη όσο και τις ΗΠΑ στον τομέα της παραγωγής, γεγονός που δείχνει πόσο γρήγορα αλλάζει ο διεθνής χάρτης.
Cyril Schiever: Η Ευρώπη έχει επιστήμονες, αλλά όχι την ίδια ταχύτητα
Ο Cyril Schiever, Πρόεδρος της MSD Ευρώπης, αναγνώρισε ότι η Ευρώπη διαθέτει εξαιρετικούς επιστήμονες και ερευνητικό δυναμικό. Ωστόσο, όπως είπε, η ταχύτητα με την οποία λειτουργεί το ευρωπαϊκό σύστημα διαφέρει σημαντικά από όσα συμβαίνουν σε άλλες περιοχές του πλανήτη.
Το πρόβλημα, κατά τον ίδιο, βρίσκεται στον κατακερματισμό και στην καθυστέρηση εφαρμογής πολιτικών. Υπάρχουν ευρωπαϊκές νομοθετικές πρωτοβουλίες με ενδιαφέρον, όμως συχνά απαιτείται υπερβολικά πολύς χρόνος μέχρι να περάσουν στην εθνική νομοθεσία και να εφαρμοστούν στην πράξη.
Η καθυστέρηση αυτή έχει άμεσο αντίκτυπο στους ασθενείς. Όπως ανέφερε, κατά μέσο όρο χρειάζονται περίπου δύο χρόνια ώστε μια επιστημονική ανακάλυψη να γίνει διαθέσιμη στους ασθενείς. «Αυτόν τον χρόνο θα πρέπει να τον μικρύνουμε», υπογράμμισε.
Η ισορροπία ανάμεσα στην ταχύτητα και την ασφάλεια
Ο Πρόεδρος της MSD Ευρώπης αναγνώρισε, πάντως, ότι η επιτάχυνση δεν μπορεί να γίνει εις βάρος της ασφάλειας. Όταν το αντικείμενο είναι οι ασθενείς και οι θεραπείες, οι αποφάσεις πρέπει να βασίζονται σε ισχυρά δεδομένα και σε αυστηρή αξιολόγηση.
Το ζητούμενο, επομένως, δεν είναι να παρακαμφθούν οι διαδικασίες, αλλά να γίνουν πιο αποτελεσματικές. Η Ευρώπη χρειάζεται ταχύτερες κανονιστικές αποφάσεις, καλύτερη σύνδεση της επιστήμης με την κλινική πράξη και λιγότερα διοικητικά εμπόδια, ώστε η καινοτομία να φτάνει νωρίτερα στους ανθρώπους που τη χρειάζονται.
Πάνος Καναβός: Η Ευρώπη πρέπει να επενδύσει σοβαρά
Ο Πάνος Καναβός, Καθηγητής Πολιτικής Υγείας στο London School of Economics και Διευθυντής του Medical Technology Research Group, ανέδειξε το πρόβλημα ανταγωνιστικότητας της Ευρώπης και έθεσε το ζήτημα των επενδύσεων στο επίκεντρο.
Όπως ανέφερε, η Ευρώπη πρέπει να αποφασίσει τι θέλει να κάνει και να επενδύσει σοβαρά στην έρευνα και στην ανάπτυξη. Η ευθύνη, όπως σημείωσε, δεν ανήκει σε έναν μόνο φορέα. Κράτη, επιχειρήσεις, ερευνητικοί οργανισμοί και συστήματα υγείας πρέπει να συμβάλουν στην παραγωγή και στην αξιοποίηση της καινοτομίας.
Παράλληλα, επισήμανε ότι τα συστήματα υγειονομικής περίθαλψης εμφανίζουν σημαντικές καθυστερήσεις και περιορισμούς. Καθώς δεν αναμένονται απεριόριστα νέα κονδύλια για την υγεία, η συζήτηση πρέπει να στραφεί και στην αποδοτικότητα. Το ερώτημα, όπως τέθηκε, δεν είναι μόνο πώς θα δαπανηθούν περισσότερα χρήματα, αλλά πώς θα αξιοποιηθεί καλύτερα κάθε διαθέσιμο ευρώ.
Oliver Bleck: Η καινοτομία μειώνει το μακροπρόθεσμο κόστος
Ο Oliver Bleck, Head Europe, South της Roche, αναγνώρισε ότι πολλές κυβερνήσεις βρίσκονται αντιμέτωπες με έντονες δημοσιονομικές πιέσεις. Ωστόσο, υποστήριξε ότι η καινοτομία δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται μόνο ως κόστος, αλλά ως ευκαιρία για την Ευρώπη να ανακτήσει ηγετικό ρόλο.
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι επενδύσεις σε νέες θεραπείες και έξυπνες ιατρικές λύσεις μπορούν να μειώσουν το φορτίο στα συστήματα υγείας μακροπρόθεσμα. «Με κάθε έξυπνη ιατρική λύση, μειώνουμε το κόστος του ιατρικού συστήματος μακροπρόθεσμα», ανέφερε.
Η προσέγγιση αυτή μετατοπίζει τη συζήτηση από τη βραχυπρόθεσμη δαπάνη στη μακροπρόθεσμη αξία. Μια αποτελεσματική θεραπεία μπορεί να μειώσει νοσηλείες, επιπλοκές, απώλεια παραγωγικότητας και μελλοντικό κόστος φροντίδας. Για τον λόγο αυτό, ο κ. Bleck σημείωσε ότι κάθε ένα δολάριο που δαπανάται μπορεί να επιστρέφει όφελος 2,4 δολαρίων στην κοινωνία.
Κανονιστικές αποφάσεις και πρόσβαση στα νέα φάρμακα
Κοινό σημείο των παρεμβάσεων ήταν η ανάγκη επιτάχυνσης των κανονιστικών αποφάσεων. Η Ευρώπη δεν μπορεί να ανταγωνιστεί παγκόσμιες δυνάμεις στο φάρμακο όταν οι διαδικασίες παραμένουν αργές, πολυεπίπεδες και κατακερματισμένες.
Η ταχύτερη αξιολόγηση, η μεγαλύτερη προβλεψιμότητα και η καλύτερη συνεργασία μεταξύ ρυθμιστικών αρχών, κυβερνήσεων και βιομηχανίας μπορούν να ενισχύσουν την ελκυστικότητα της Ευρώπης. Παράλληλα, μπορούν να μειώσουν τον χρόνο που μεσολαβεί από την επιστημονική ανακάλυψη έως την πραγματική πρόσβαση του ασθενούς στη θεραπεία.
Το στοίχημα, όμως, δεν είναι μόνο τεχνικό. Είναι και πολιτικό. Απαιτείται αλλαγή αντίληψης, ώστε οι δαπάνες για την υγεία και το φάρμακο να αντιμετωπίζονται όχι ως δημοσιονομικό βάρος, αλλά ως επένδυση στην παραγωγικότητα, στην κοινωνική συνοχή και στην ανθεκτικότητα των συστημάτων υγείας.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα
Διαβάστε επίσης
SPC και φαρμακευτική καινοτομία: Το στοίχημα των 45 δισ. για την Ευρώπη
Clawback 80,6% στα νοσοκομειακά φάρμακα: Η σύγκρουση Γεωργιάδη – ΣΦΕΕ
