Τα φάρμακα GLP-1, που χρησιμοποιούνται για τον διαβήτη και ευρέως για την απώλεια βάρους, μπορεί να συνδέονται με βελτίωση της ανδρικής γονιμότητας. Σε μελέτη 24 εβδομάδων, άνδρες με αυξημένο δείκτη μάζας σώματος εμφάνισαν καλύτερα επίπεδα τεστοστερόνης, αυξημένο αριθμό σπερματοζωαρίων και βελτίωση στη μορφολογία του σπέρματος.
- Γράφει η Χριστίνα Χατζηπαλαμουτζή

Η γονιμότητα δεν φαίνεται να αποτελεί λόγο αποφυγής των φαρμάκων GLP-1 από τους άνδρες. Αντίθετα, νέα ερευνητικά δεδομένα δείχνουν ότι η συγκεκριμένη κατηγορία φαρμάκων μπορεί να συνδέεται με βελτίωση ορισμένων δεικτών αναπαραγωγικής υγείας.
Μετά από 24 εβδομάδες θεραπείας με GLP-1, άνδρες ηλικίας 18 έως 65 ετών παρουσίασαν βελτιωμένα επίπεδα τεστοστερόνης, αύξηση στον αριθμό των σπερματοζωαρίων, καθώς και καλύτερο μέγεθος και σχήμα των σπερματοζωαρίων. Τα στοιχεία παρουσίασε η δρ Pratibha Natesh, κύρια ερευνήτρια της μελέτης, σύμβουλος ενδοκρινολόγος στα University Hospitals Coventry and Warwickshire και honorary clinical lecturer στο Warwick Medical School, στην Αγγλία.
Τα ευρήματα προσθέτουν μια νέα διάσταση στη συζήτηση για τα GLP-1, τα οποία τα τελευταία χρόνια βρίσκονται στο επίκεντρο λόγω της δράσης τους στη ρύθμιση του σακχάρου και στη μείωση του σωματικού βάρους.
Γιατί το βάρος επηρεάζει ορμόνες και σπέρμα
Η απώλεια βάρους που συχνά παρατηρείται με τα GLP-1 μπορεί να συμβάλει σε πιο υγιή ορμονική λειτουργία, συμπεριλαμβανομένων των επιπέδων τεστοστερόνης. Σύμφωνα με τη δρ Natesh, αν μελλοντικές μελέτες επιβεβαιώσουν ότι τα GLP-1 έχουν θέση στη θεραπευτική προσέγγιση της ανδρικής υπογονιμότητας, θα μπορούσαν να προσφέρουν μια εναλλακτική σε σχέση με τη θεραπεία υποκατάστασης τεστοστερόνης.
Η παρατήρηση αυτή έχει σημασία, επειδή η εξωγενής χορήγηση τεστοστερόνης μπορεί να καταστείλει την παραγωγή σπέρματος. Επομένως, μια μεταβολική θεραπεία που βελτιώνει το βάρος και τις ορμονικές παραμέτρους χωρίς να επιβαρύνει τη σπερματογένεση θα μπορούσε να αποκτήσει κλινικό ενδιαφέρον, εφόσον επιβεβαιωθεί σε μεγαλύτερες μελέτες.
Τα GLP-1 μπορεί επίσης να μειώνουν τη φλεγμονή και το μεταβολικό στρες, δύο παράγοντες που μπορούν να περιορίσουν την παραγωγή σπέρματος. Ωστόσο, οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι η εικόνα παραμένει σύνθετη και δεν επιτρέπει ακόμη γενικεύσεις.
Προσοχή: Η μελέτη έγινε σε άνδρες με υψηλό ΔΜΣ
Η δρ Lidia Mínguez Alarcón, Ισπανίδα αναπαραγωγική επιδημιολόγος και assistant professor of medicine στο Brigham and Women’s Hospital και στο Harvard Medical School, σημείωσε ότι χρειάζονται περισσότερες μελέτες πριν τα GLP-1 εξεταστούν ως θεραπεία πρώτης γραμμής για την ανδρική υπογονιμότητα.
Η ίδια δεν συμμετείχε στη μελέτη και επισήμανε ότι η έρευνα έγινε μόνο σε άνδρες με υψηλό δείκτη μάζας σώματος. Αυτό σημαίνει ότι δεν είναι σαφές αν τα ίδια οφέλη θα εμφανίζονταν και σε άνδρες χωρίς αυξημένο βάρος.
Παρόλα αυτά, τα δεδομένα δείχνουν ότι οι άνδρες που ήδη σκέφτονται ή λαμβάνουν GLP-1 για απώλεια βάρους ή για ιατρικούς λόγους μπορούν να συζητήσουν με τον γιατρό τους και τις πιθανές επιδράσεις στην αναπαραγωγική υγεία.
Η ανδρική υπογονιμότητα παραμένει συχνή και υποτιμημένη
Περίπου το 15% των ζευγαριών στις Ηνωμένες Πολιτείες αντιμετωπίζει δυσκολία σύλληψης, ενώ σε περισσότερες από τις μισές περιπτώσεις υπάρχει ανδρικός παράγοντας υπογονιμότητας, σύμφωνα με το Yale Medicine. Οι επαγγελματίες υγείας ορίζουν την υπογονιμότητα ως αδυναμία σύλληψης έπειτα από 12 μήνες τακτικών σεξουαλικών επαφών χωρίς προφύλαξη.
Η ανδρική γονιμότητα συνδέεται με πολλούς παράγοντες: ορμονική ισορροπία, σωματικό βάρος, μεταβολική υγεία, ποιότητα ύπνου, κάπνισμα, αλκοόλ, άσκηση, έκθεση σε χημικές ουσίες και θερμότητα. Για τον λόγο αυτό, τα νέα ευρήματα για τα GLP-1 δεν πρέπει να αντιμετωπιστούν ως απλή λύση, αλλά ως πιθανό κομμάτι μιας ευρύτερης ιατρικής αξιολόγησης.
Δεν είναι πάντα σαφές τι προηγείται: βάρος ή ορμόνες
Ο δρ Amin Herati, ουρολόγος και διευθυντής ανδρικής υπογονιμότητας και ανδρικής υγείας στο Johns Hopkins Hospital, υπογράμμισε ότι δεν είναι πάντα εύκολο να καθοριστεί αν το αυξημένο βάρος προκαλεί τις ορμονικές διαταραχές ή αν ορμονικά προβλήματα δυσκολεύουν την απώλεια βάρους.
Για να απαντηθεί αυτό το ερώτημα, ο Herati τονίζει τη σημασία της αξιολόγησης από αναπαραγωγικό ουρολόγο. Η διερεύνηση μπορεί να βοηθήσει ώστε να εντοπιστούν ορμονικές, μεταβολικές, ανατομικές ή άλλες αιτίες που επηρεάζουν τη γονιμότητα.
Παράλληλα, σημειώνει ότι δεν είναι κάθε μορφή απώλειας βάρους ευεργετική για τη γονιμότητα. Μια απότομη αλλαγή στο ποσοστό σωματικού λίπους, όπως μπορεί να συμβεί μετά από βαριατρική χειρουργική επέμβαση ή, σε ορισμένες περιπτώσεις, με GLP-1, μπορεί να δώσει στον εγκέφαλο το μήνυμα ότι δεν είναι ασφαλής περίοδος για αναπαραγωγή και να επηρεάσει αρνητικά τη γονιμότητα.
Γι’ αυτό οι ειδικοί συνιστούν ιατρική παρακολούθηση και υγιείς συμπεριφορές, όχι ανεξέλεγκτη ή υπερβολικά γρήγορη απώλεια βάρους.
Πότε πρέπει ένας άνδρας να ζητήσει έλεγχο γονιμότητας
Ένας άνδρας που προσπαθεί να αποκτήσει παιδί πρέπει να εξετάζει το ενδεχόμενο ελέγχου γονιμότητας όταν δεν έχει επιτευχθεί σύλληψη μετά από 12 μήνες τακτικών επαφών χωρίς προφύλαξη. Ωστόσο, υπάρχουν και άλλα σημάδια που αξίζουν προσοχής.
Μείωση της libido, χαμηλή ενέργεια, αλλαγές στη σύσταση του σώματος και δυσκολία στη διατήρηση της στύσης μπορεί να συνδέονται με ορμονικές ή μεταβολικές διαταραχές. Η αξιολόγηση δεν αφορά μόνο την τεκνοποίηση. Όπως σημειώνει η δρ Mínguez Alarcón, η καλή ποιότητα σπέρματος και τα υγιή επίπεδα τεστοστερόνης έχουν συσχετιστεί με καλύτερη μακροπρόθεσμη υγεία στους άνδρες.
Με άλλα λόγια, η αναπαραγωγική υγεία μπορεί να λειτουργήσει ως δείκτης συνολικής υγείας, όπως συμβαίνει και με άλλες εκφάνσεις της ανδρικής φυσιολογίας.
Τι μπορούν να κάνουν οι άνδρες για τη γονιμότητά τους
Πέρα από τη συζήτηση για τα GLP-1, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η ανδρική γονιμότητα επηρεάζεται σημαντικά από τον τρόπο ζωής. Ο δρ Herati προτείνει περιορισμό των υπερεπεξεργασμένων τροφίμων, τακτική άσκηση, μείωση της καθιστικής ζωής, περιορισμό της έκθεσης σε τοξικές χημικές ουσίες και αποφυγή συχνής έκθεσης σε υγρή θερμότητα, όπως πολύ ζεστά ντους ή υδρομασάζ πολλές φορές την ημέρα.
Η δρ Natesh προσθέτει ότι ο καλός ύπνος, η μείωση του καπνίσματος και ο περιορισμός του αλκοόλ αποτελούν επίσης σημαντικούς παράγοντες.
Οι άνδρες που επιθυμούν να αποκτήσουν παιδί πρέπει να ενημερώνουν τους επαγγελματίες υγείας που τους παρακολουθούν, καθώς αυτό μπορεί να επηρεάσει τις θεραπευτικές επιλογές. Η χρήση GLP-1, η απώλεια βάρους, τα επίπεδα τεστοστερόνης και η ποιότητα του σπέρματος χρειάζονται συνολική αξιολόγηση και όχι αποσπασματικές αποφάσεις.
Τι σημαίνουν τα ευρήματα για την επόμενη ημέρα
Τα νέα δεδομένα δεν σημαίνουν ότι τα GLP-1 πρέπει να χορηγούνται άμεσα ως θεραπεία υπογονιμότητας στους άνδρες. Δείχνουν, όμως, ότι η μεταβολική υγεία, το βάρος, η τεστοστερόνη και η ποιότητα του σπέρματος συνδέονται στενά.
Αν οι επόμενες μελέτες επιβεβαιώσουν τα ευρήματα, τα GLP-1 μπορεί να αποκτήσουν νέο ενδιαφέρον για άνδρες με αυξημένο βάρος, μεταβολικές διαταραχές και προβλήματα γονιμότητας. Μέχρι τότε, το μήνυμα παραμένει σαφές: η ανδρική γονιμότητα δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται απομονωμένα από τη συνολική υγεία.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα
Διαβάστε επίσης
Τεστοστερόνη και μυϊκή μάζα: Τι ισχύει πραγματικά
Τριγωνέλλα: Πώς επηρεάζει μεταβολισμό, καρδιά και τεστοστερόνη

