Τα παιδιά που διαθέτουν δικό τους smartphone ήδη από την ηλικία των 12 ετών εμφανίζουν συχνότερα συμπτώματα διαταραγμένης διατροφής δύο χρόνια αργότερα, σύμφωνα με νέα αμερικανική μελέτη σε σχεδόν 9.000 εφήβους. Οι ερευνητές επισημαίνουν, ωστόσο, ότι τα ευρήματα δείχνουν συσχέτιση και δεν αποδεικνύουν αιτιώδη σχέση.

Νέες ανησυχίες για την ηλικία στην οποία τα παιδιά αποκτούν το πρώτο τους smartphone προκαλεί μεγάλη αμερικανική μελέτη, σύμφωνα με την οποία η κατοχή κινητού τηλεφώνου στα 12 χρόνια συνδέεται με αυξημένη πιθανότητα εμφάνισης συμπτωμάτων διαταραγμένης διατροφής στην ηλικία των 14 ετών.
Η έρευνα βασίστηκε σε στοιχεία σχεδόν 9.000 παιδιών και εφήβων στις Ηνωμένες Πολιτείες και αξιοποίησε δεδομένα από τη μακροχρόνια μελέτη Adolescent Brain Cognitive Development Study (ABCD), μία από τις μεγαλύτερες έρευνες παγκοσμίως για την ανάπτυξη του εγκεφάλου και την υγεία παιδιών και εφήβων.
Σύμφωνα με τα ευρήματα, σχεδόν το 70% των 12χρονων διέθετε δικό του smartphone.
Δύο χρόνια αργότερα, σχεδόν ένα στα τέσσερα παιδιά που είχαν smartphone στα 12 ανέφερε τουλάχιστον ένα σύμπτωμα που σχετίζεται με διαταραγμένη διατροφική συμπεριφορά.
Αντίθετα, μεταξύ των παιδιών που δεν είχαν δικό τους smartphone στην ηλικία των 12 ετών, το αντίστοιχο ποσοστό ήταν κάτω από 16%.
Ποια συμπτώματα κατέγραψαν οι ερευνητές
Μεταξύ των συμπτωμάτων που εξετάστηκαν περιλαμβάνονταν επεισόδια υπερφαγίας, προβλήματα ύπνου και έντονη σύνδεση της αυτοεκτίμησης με το σωματικό βάρος.
Οι ερευνητές τονίζουν ότι τα συμπτώματα αυτά δεν ισοδυναμούν απαραίτητα με κλινική διάγνωση διατροφικής διαταραχής.
Ωστόσο, μπορούν να λειτουργήσουν ως προειδοποιητικά σημάδια, ιδιαίτερα κατά την εφηβεία, περίοδο κατά την οποία η εικόνα σώματος και η κοινωνική σύγκριση αποκτούν μεγαλύτερη σημασία.
Το smartphone αλλάζει την έκθεση του παιδιού στο ψηφιακό περιβάλλον
Ο επικεφαλής της μελέτης, Dr Jason Nagata, αναπληρωτής καθηγητής Παιδιατρικής στο University of California, San Francisco, επισημαίνει ότι η απόκτηση smartphone δεν αφορά μόνο τη χρήση μιας συσκευής.
Όπως εξηγεί, το κινητό μπορεί να αλλάξει ριζικά το είδος και την ποσότητα του περιεχομένου στο οποίο εκτίθεται ένα παιδί.
«Ένα smartphone μπορεί να βάλει έναν ολόκληρο κόσμο περιεχομένου που επικεντρώνεται στην εμφάνιση μέσα στην τσέπη ενός νέου ανθρώπου», ανέφερε.
Οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης μπορούν να εκθέσουν τους εφήβους σε συνεχείς εικόνες ιδανικοποιημένων σωμάτων, δίαιτες, περιεχόμενο γύρω από την απώλεια βάρους και έντονη κοινωνική σύγκριση.
Οι μηχανισμοί αυτοί θεωρούνται πιθανοί παράγοντες που μπορούν να επηρεάσουν την εικόνα σώματος και τη σχέση των νέων με το φαγητό.
Δεν αποδεικνύεται ότι το smartphone προκαλεί διατροφικές διαταραχές
Παρά τη σημαντική διαφορά που καταγράφηκε μεταξύ των δύο ομάδων, οι ίδιοι οι ερευνητές υπογραμμίζουν ότι η μελέτη δεν μπορεί να αποδείξει αιτιώδη σχέση.
Δεν είναι δηλαδή δυνατό να συμπεράνει κανείς ότι η κατοχή smartphone προκαλεί από μόνη της διατροφικές διαταραχές.
Παράγοντες όπως η ψυχική υγεία, το οικογενειακό περιβάλλον, η χρήση κοινωνικών δικτύων, ο χρόνος μπροστά στην οθόνη, η ποιότητα του ύπνου και προϋπάρχουσες ανησυχίες για το βάρος μπορεί επίσης να επηρεάζουν τη σχέση.
Οι συγγραφείς ζητούν περαιτέρω έρευνα για να διευκρινιστεί ποιοι ακριβώς μηχανισμοί βρίσκονται πίσω από τη συσχέτιση.
Αυξάνονται οι ανησυχίες για την πρώιμη χρήση smartphone
Τα νέα δεδομένα έρχονται να προστεθούν σε μια ευρύτερη επιστημονική συζήτηση γύρω από τις επιπτώσεις της πρώιμης και εντατικής χρήσης smartphone στην υγεία των παιδιών.
Προηγούμενη βρετανική μελέτη είχε συνδέσει την υπερβολική χρήση smartphone στους εφήβους με διαταραγμένες διατροφικές συμπεριφορές.
Παράλληλα, άλλη έρευνα από επιστήμονες στη Φιλαδέλφεια είχε διαπιστώσει ότι η απόκτηση smartphone πριν από την ηλικία των 12 ετών συνδεόταν με αυξημένα ποσοστά κατάθλιψης, παχυσαρκίας και ανεπαρκούς ύπνου.
Τα αποτελέσματα αυτά δεν σημαίνουν ότι υπάρχει μία συγκεκριμένη «σωστή» ηλικία για την απόκτηση smartphone.
Δείχνουν, ωστόσο, ότι η χρονική στιγμή κατά την οποία ένα παιδί αποκτά ανεξάρτητη πρόσβαση στον ψηφιακό κόσμο μπορεί να έχει σημασία.
Τι μπορούν να κάνουν οι γονείς
Ο Nagata επισημαίνει ότι οι γονείς δεν χρειάζεται να αντιμετωπίζουν το smartphone μόνο με όρους απαγόρευσης.
Μεγαλύτερη σημασία έχει η ενεργή συμμετοχή στην ψηφιακή ζωή του παιδιού.
Οι ειδικοί προτείνουν σαφείς κανόνες για τον χρόνο και τον χώρο χρήσης των συσκευών, τακτική συζήτηση για το περιεχόμενο που βλέπουν τα παιδιά και περιορισμό της χρήσης πριν από τον ύπνο.
Μία πρακτική που συστήνεται συχνά είναι να παραμένουν τα κινητά εκτός υπνοδωματίου κατά τη διάρκεια της νύχτας, ώστε να προστατεύεται η διάρκεια και η ποιότητα του ύπνου.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται επίσης όταν ένα παιδί αρχίζει να εκφράζει έντονη δυσαρέσκεια για το σώμα του, να αλλάζει απότομα τις διατροφικές του συνήθειες ή να συνδέει την αυτοεκτίμησή του με το βάρος και την εμφάνιση.
Η ηλικία των 12 ως κρίσιμο σημείο
Το γεγονός ότι περίπου επτά στα δέκα παιδιά στην ηλικία των 12 ετών διαθέτουν πλέον δικό τους smartphone δείχνει πόσο νωρίς αρχίζει η αυτόνομη ψηφιακή ζωή.
Οι ερευνητές δεν υποστηρίζουν ότι η ηλικία των 12 αποτελεί απόλυτο όριο ούτε ότι ένα smartphone είναι εγγενώς επιβλαβές.
Η νέα μελέτη, ωστόσο, ενισχύει την άποψη ότι η απόφαση για την αγορά πρώτου smartphone δεν αφορά μόνο την επικοινωνία και την ασφάλεια.
Αφορά επίσης την πρόσβαση σε κοινωνικά δίκτυα, αλγοριθμικά επιλεγμένο περιεχόμενο και πρότυπα εμφάνισης που μπορεί να επηρεάσουν παιδιά σε μια ιδιαίτερα ευαίσθητη περίοδο ανάπτυξης.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα
Διαβάστε επίσης
Παιδί και κινητό: 7 τρόποι να μειώσετε τον χρόνο οθόνης
Υγιεινή διατροφή: Οι τρεις κανόνες των ειδικών και τα λάθη

