Η κουλτούρα γύρω από το αλκοόλ φαίνεται να αλλάζει αισθητά στις νεότερες γενιές. Νέα δεδομένα από περίπου 1,7 εκατομμύρια ανθρώπους στο Ηνωμένο Βασίλειο δείχνουν ότι οι κάτω των 40 ετών πίνουν λιγότερο συχνά και υπερβαίνουν πολύ πιο σπάνια τα συνιστώμενα όρια κατανάλωσης, ενώ η καθημερινή χρήση αλκοόλ συγκεντρώνεται κυρίως στις μεγαλύτερες ηλικίες.

Μια σημαντική αλλαγή στις συνήθειες κατανάλωσης αλκοόλ καταγράφεται στο Ηνωμένο Βασίλειο, με τους νεότερους ενήλικες να φαίνεται ότι απομακρύνονται σταδιακά από την τακτική κατανάλωση που χαρακτήριζε προηγούμενες γενιές.
Τα νέα στοιχεία προέρχονται από το ερευνητικό πρόγραμμα Our Future Health, το οποίο αξιολόγησε απαντήσεις περίπου 1,7 εκατομμυρίων ανθρώπων, προσφέροντας μία από τις μεγαλύτερες μέχρι σήμερα εικόνες για τη σχέση ηλικίας και κατανάλωσης αλκοόλ.
Τα ευρήματα δείχνουν σαφές γενεαλογικό χάσμα: όσο μικρότερη είναι η ηλικία, τόσο λιγότερο πιθανό είναι κάποιος να πίνει συχνά ή να υπερβαίνει τα συνιστώμενα εβδομαδιαία όρια.
Μόλις 12,9% των κάτω των 40 υπερβαίνει το εβδομαδιαίο όριο
Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η επίσημη σύσταση είναι οι ενήλικες να μην καταναλώνουν συστηματικά περισσότερες από 14 μονάδες αλκοόλ την εβδομάδα.
Στην ηλικιακή ομάδα 18 έως 39 ετών, μόλις το 12,9% των συμμετεχόντων δήλωσε ότι ξεπερνά αυτό το όριο.
Το ποσοστό αυξάνεται αισθητά στις επόμενες δεκαετίες της ζωής.
Στους ανθρώπους ηλικίας 40 έως 49 ετών, το 19,2% καταναλώνει περισσότερες από 14 μονάδες την εβδομάδα, ενώ στους 50άρηδες το ποσοστό φθάνει το 26%.
Η υψηλότερη συχνότητα υπέρβασης καταγράφηκε στους ανθρώπους της δεκαετίας των 60, όπου το ποσοστό ανήλθε στο 28,2%.
Με άλλα λόγια, σχεδόν τρεις στους δέκα ανθρώπους ηλικίας 60 έως 69 ετών καταναλώνουν συστηματικά περισσότερο αλκοόλ από το συνιστώμενο εβδομαδιαίο όριο.
Οι νέοι κρατούν το αλκοόλ περισσότερο για «ειδικές περιστάσεις»
Η διαφορά μεταξύ των γενεών δεν αφορά μόνο την ποσότητα αλλά και τη συχνότητα.
Περίπου ένας στους τέσσερις ανθρώπους κάτω των 40 ετών δήλωσε ότι καταναλώνει αλκοόλ μόνο σε ειδικές περιστάσεις.
Στους ανθρώπους της δεκαετίας των 60, το αντίστοιχο ποσοστό περιορίζεται σε περίπου 13%.
Το στοιχείο δείχνει ότι για ένα σημαντικό μέρος των νεότερων ενηλίκων το αλκοόλ έχει πάψει να αποτελεί αυτονόητο κομμάτι της εβδομαδιαίας κοινωνικής ζωής.
Αντίθετα, φαίνεται να συνδέεται περισσότερο με συγκεκριμένες εξόδους, γιορτές ή κοινωνικές εκδηλώσεις.
Καθημερινό αλκοόλ: Κάτω από 2% στους 20άρηδες
Ακόμη πιο εντυπωσιακή είναι η διαφοροποίηση στην καθημερινή κατανάλωση.
Λιγότερο από 2% των ανθρώπων στη δεκαετία των 20 δήλωσε ότι πίνει αλκοόλ κάθε ημέρα.
Το ποσοστό αυξάνεται σταδιακά με την ηλικία και φθάνει περίπου στο 14% στους 60άρηδες.
Στους ανθρώπους της δεκαετίας των 80, σχεδόν ένας στους τέσσερις ανέφερε καθημερινή κατανάλωση.
Τα δεδομένα ανατρέπουν έτσι σε σημαντικό βαθμό την εικόνα ότι η προβληματική χρήση αλκοόλ αφορά κυρίως τους νέους.
Το αλκοόλ ως πρόβλημα της μέσης και μεγαλύτερης ηλικίας
Ο Dr Richard Piper, διευθύνων σύμβουλος της οργάνωσης Alcohol Change UK, χαρακτήρισε τα ευρήματα ενθαρρυντική ένδειξη ότι οι κοινωνικές στάσεις απέναντι στο αλκοόλ μπορούν να αλλάξουν.
Όπως σημείωσε, οι νεότερες γενιές πίνουν λιγότερο συχνά και σε μικρότερες ποσότητες σε σύγκριση με τους μεγαλύτερους.
Ταυτόχρονα, όμως, τα αποτελέσματα λειτουργούν ως υπενθύμιση ότι οι βλάβες από το αλκοόλ δεν αποτελούν αποκλειστικά πρόβλημα της νεότητας.
Αντίθετα, η συχνότερη και υψηλότερη κατανάλωση εντοπίζεται πλέον περισσότερο στη μέση και μεγαλύτερη ηλικία.
Γιατί μπορεί να πίνουν περισσότερο οι μεγαλύτερες γενιές
Σύμφωνα με τον Piper, οι σημερινές μεγαλύτερες γενιές μεγάλωσαν μέσα σε μια εποχή κατά την οποία το αλκοόλ ήταν πολύ περισσότερο ενσωματωμένο στην καθημερινή κοινωνική ζωή.
Για δεκαετίες, η διαφήμιση και το marketing ενίσχυαν την εικόνα του ποτού ως φυσιολογικού στοιχείου της χαλάρωσης, της κοινωνικότητας, της διασκέδασης ή ακόμη και της ανταμοιβής μετά από μια δύσκολη ημέρα.
Αυτή η πολιτισμική κανονικοποίηση ενδέχεται να έχει συμβάλει στη δημιουργία πιο σταθερών συνηθειών κατανάλωσης στις μεγαλύτερες ηλικιακές ομάδες.
Οι νεότεροι φαίνεται να επαναπροσδιορίζουν την κοινωνική ζωή χωρίς αλκοόλ
Τα τελευταία χρόνια έχει καταγραφεί σε πολλές χώρες η ανάπτυξη μιας διαφορετικής κουλτούρας γύρω από το ποτό.
Αυξάνεται η ζήτηση για ποτά χωρίς αλκοόλ ή με πολύ χαμηλή περιεκτικότητα, ενώ όροι όπως sober curious έχουν μπει στη δημόσια συζήτηση, ιδιαίτερα μεταξύ νεότερων ενηλίκων.
Παράλληλα, τάσεις όπως το Dry January έχουν συμβάλει στο να γίνει περισσότερο αποδεκτή η επιλογή της αποχής, ακόμη και σε κοινωνικά περιβάλλοντα όπου παλαιότερα η κατανάλωση θεωρούνταν σχεδόν δεδομένη.
Τα νέα δεδομένα του Our Future Health δείχνουν ότι αυτή η αλλαγή μπορεί να μην αποτελεί απλώς προσωρινή μόδα αλλά βαθύτερη γενεαλογική μεταβολή.
Γιατί οι 14 μονάδες έχουν σημασία
Οι βρετανικές κατευθυντήριες οδηγίες συνιστούν να μην ξεπερνά συστηματικά ένας ενήλικας τις 14 μονάδες αλκοόλ την εβδομάδα.
Μία μονάδα αντιστοιχεί σε 10 ml ή περίπου 8 γραμμάρια καθαρού αλκοόλ.
Το όριο δεν σημαίνει ότι η κατανάλωση κάτω από αυτό είναι απολύτως ακίνδυνη. Πρόκειται για ένα επίπεδο στο οποίο επιχειρείται να περιοριστεί ο μακροπρόθεσμος κίνδυνος.
Η τακτική κατανάλωση μεγαλύτερων ποσοτήτων συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο για σειρά προβλημάτων υγείας.
Αλκοόλ και καρκίνος
Ένα από τα σημεία που έχουν αναδειχθεί περισσότερο τα τελευταία χρόνια είναι η σχέση του αλκοόλ με τον καρκίνο.
Η κατανάλωσή του συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο αρκετών μορφών κακοήθειας, μεταξύ των οποίων καρκίνος:
- του στόματος και του φάρυγγα,
- του λάρυγγα,
- του οισοφάγου,
- του ήπατος,
- του παχέος εντέρου,
- και του μαστού.
Ο κίνδυνος γενικά αυξάνεται όσο αυξάνεται η συνολική κατανάλωση.
Οι συνέπειες συσσωρεύονται με τα χρόνια
Η υψηλότερη κατανάλωση στις μεγαλύτερες ηλικίες έχει ιδιαίτερη σημασία επειδή οι επιπτώσεις του αλκοόλ μπορούν να είναι σωρευτικές.
Η χρόνια κατανάλωση συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο:
ηπατικής νόσου, υπέρτασης, καρδιαγγειακών προβλημάτων, ορισμένων μορφών καρκίνου, ψυχικών διαταραχών και εξάρτησης.
Στους μεγαλύτερους ανθρώπους μπορεί επίσης να υπάρχει μεγαλύτερος κίνδυνος αλληλεπιδράσεων με φάρμακα, πτώσεων και άλλων τραυματισμών.
Γι’ αυτό τα νέα στοιχεία έχουν ιδιαίτερη σημασία για τη δημόσια υγεία: η πρόληψη δεν πρέπει να εστιάζει αποκλειστικά σε εφήβους και νέους ενηλίκους.
1,7 εκατομμύρια άνθρωποι δημιουργούν μια σπάνια βάση δεδομένων
Η Ros Blackwood, διευθύντρια population health του Our Future Health, επισήμανε ότι η τεράστια κλίμακα του προγράμματος επιτρέπει την ανάλυση της κατανάλωσης αλκοόλ ανά ηλικία, φύλο και εισόδημα με λεπτομέρεια που μέχρι σήμερα ήταν δύσκολο να επιτευχθεί.
Η βάση δεδομένων μπορεί στο μέλλον να βοηθήσει τους επιστήμονες να διερευνήσουν όχι μόνο το ποιος πίνει περισσότερο, αλλά και:
- ποιοι παράγοντες προστατεύουν από την υψηλή κατανάλωση,
- πώς επηρεάζει το αλκοόλ τη μακροπρόθεσμη υγεία,
- πώς διαφοροποιείται ο κίνδυνος ανά κοινωνικοοικονομική ομάδα,
- και ποιες παρεμβάσεις μπορούν να είναι αποτελεσματικότερες.
Μια πολιτισμική αλλαγή που μπορεί να συνεχιστεί
Τα δεδομένα δεν αποδεικνύουν ότι το αλκοόλ θα εξαφανιστεί από τη ζωή των νεότερων γενεών.
Δείχνουν όμως ότι η τακτική κατανάλωση δεν έχει πλέον την ίδια θέση που είχε για τους γονείς και τους παππούδες τους.
Αν οι σημερινές συνήθειες των νέων διατηρηθούν καθώς μεγαλώνουν, η διαφορά θα μπορούσε να μεταφραστεί σε σημαντική μείωση της συνολικής έκθεσης του πληθυσμού στο αλκοόλ τις επόμενες δεκαετίες.
Και αυτό θα είχε δυνητικά σημαντικές συνέπειες όχι μόνο για την ατομική υγεία, αλλά και για τη νοσηρότητα, τις νοσηλείες και το συνολικό φορτίο που σχετίζεται με το αλκοόλ στα συστήματα υγείας.
Το αξιοσημείωτο μήνυμα της νέας ανάλυσης είναι επομένως ότι, τουλάχιστον όσον αφορά το αλκοόλ, οι μεγαλύτερες γενιές ίσως έχουν αυτή τη φορά κάτι να μάθουν από τις νεότερες.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα
Διαβάστε επίσης
Αλκοόλ: Οι Αμερικανοί πίνουν λιγότερο από ποτέ – Ιστορικό χαμηλό
Εγκυμοσύνη και αλκοόλ: Ανησυχητική άνοδος μέσα σε 14 χρόνια

